Sahih al-Bukhari, xadiiska 7349
Waxaa weriyey Abu Sa'id al-Khudri. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Laga soo bilaabo al‑Bukhari dib ilaa Nabiga ﷺ
- 1Ishaq ibn Mansurwuxuu u sheegay al‑Bukhariإِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ
- 2Abu Usamaأَبُو أُسَامَةَ
- 3Al‑A'mashالأَعْمَشُ
- 4Abu Salihأَبُو صَالِحٍ
- 5Abu Sa'id al‑Khudriأَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ
- 6Rasuulka Alle ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Siday u kala horreeyaan qoraalka Carabiga ee riwaayaddan. Magacyada waxaa laga soo rogay Carabiga loona qoray farta Laatiinka. Sahih al-Bukhari guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ مَنْصُورٍ، حَدَّثَنَا أَبُو أُسَامَةَ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، حَدَّثَنَا أَبُو صَالِحٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " يُجَاءُ بِنُوحٍ يَوْمَ الْقِيَامَةِ فَيُقَالُ لَهُ هَلْ بَلَّغْتَ فَيَقُولُ نَعَمْ يَا رَبِّ. فَتُسْأَلُ أُمَّتُهُ هَلْ بَلَّغَكُمْ فَيَقُولُونَ مَا جَاءَنَا مِنْ نَذِيرٍ. فَيَقُولُ مَنْ شُهُودُكَ فَيَقُولُ مُحَمَّدٌ وَأُمَّتُهُ. فَيُجَاءُ بِكُمْ فَتَشْهَدُونَ ". ثُمَّ قَرَأَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم {وَكَذَلِكَ جَعَلْنَاكُمْ أُمَّةً وَسَطًا} قَالَ عَدْلاً {لِتَكُونُوا شُهَدَاءَ عَلَى النَّاسِ وَيَكُونَ الرَّسُولُ عَلَيْكُمْ شَهِيدًا} وَعَنْ جَعْفَرِ بْنِ عَوْنٍ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِهَذَا.
Waxaa nooga warramay Isxaaq bin Mansuur, waxaa nooga warramay Abuu Usaamah, waxaa nooga warramay Al-Acmash, waxaa nooga warramay Abuu Saalix, oo ka weriyey Abuu Saciid Al-Khudriy, wuxuu yiri: Rasuulka Allah ﷺ wuxuu yiri: 'Maalinta Qiyaamaha waxaa la keeni doonaa Nuux, waxaana lagu dhihi doonaa:
"Ma gaarsiisay fariinta?" Wuxuu dhihi doonaa: "Haa, Rabbiyow." Markaas waxaa la weydiin doonaa ummaddiisa: "Ma idin gaarsiiyey fariinta?" Waxay dhihi doonaan: "Nooma imaan wax digtoonaan ah." Markaas waxaa lagu dhihi doonaa: "Yaa markhaati kuu ah?" Wuxuu dhihi doonaa: "Waa Muxammad iyo ummaddiisa." Markaas waa la idin keeni doonaa oo waad markhaati furi doontaan.' Kadibna Rasuulka Allah ﷺ wuxuu akhriyey aayadda: {Sidaas ayaannu idiinka dhignay ummad dhexdhexaad ah} — wuxuu yiri: cadaalad ah — {si aad markhaati ugu noqotaan dadka, Rasuulkuna uu markhaati idiinku noqdo}. Sidoo kale Jaacfar bin Cawn, waxaa nooga warramay Al-Acmash, oo ka weriyey Abuu Saalix, oo ka weriyey Abuu Saciid Al-Khudriy, kaas oo ka weriyey Nabiga ﷺ xadiiskan oo kale.
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Bulshada Muxammad ﷺ waxay Maalinta Qiyaame ka markhaati furi doontaa rasuullada.
Bulsho caddaalad iyo dheellitirnaan leh; Nebigu ﷺ eraygan halkan wuxuu ku fasiray ‘caddaalad leh’.
In la sheego waxa runta ah marka Alle xisaabiyo rasuullada iyo bulshooyinkooda.
Rasuul dadkiisa uga diga, kuna baaqa inay Alle caabudaan.
Culimada tafsiirka ee hore, oo uu ka mid yahay Ibnu Xajar, waxay tilmaanta bulshada ee ‘caddaaladda leh’ ku xidhaan inay u qalanto markhaatifurka. Markhaatifurku kuma salaysna inay iyagu arkeen wacdintii Nuux; wuxuu ku dhisan yahay waxyiga sugan ee Muxammad ﷺ soo gaadhsiiyey. Aayaddu sidoo kale waxay adkaynaysaa in rasuulladu guddoomeen waajibaadkoodii, Allena uu si caddaalad ah u xukumo.
- Baro Qur'aanka iyo Sunnada sugan, waayo aqoonta aynu u leenahay rasuulladii hore iyaga ayay ku dhisan tahay.
- Si taxaddar iyo caddaalad leh uga hadal dadka kale; markhaatifurku waa masuuliyad culus oo Alle hortiisa taalla.
- Mas'uuliyadda bulshada si dhab ah u qaado adigoo nolol maalmeedka ku dadaalaya runta, caddaaladda iyo naxariista.
Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu si toos ah ugu xigaa qaybtan kitaabka ee ku saabsan ku dhegganaanta Qur'aanka iyo Sunnada, wuxuuna mawduuca siinayaa macne dheeraad ah.
Sahih al-Bukhari · #7268 (Sahih)Xadiiskan saxiixa ahi wuxuu xusayaa fasiraaddii Cumar ee aayadda ‘Maanta ayaan idiin kaamil yeelay diintiinna’, sidaasna wuxuu ula xidhiidhaa maqaamka gaarka ah ee bulshada.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.