Sahih Muslim, xadiiska 284
Waxaa weriyey Abu Huraira. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Abu Huraira
Sahih Muslim guud ahaan waxaa loo tixgeliyaa mid lagu kalsoonaan karo.
Riwaayadda
وَحَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَيُّوبَ، وَقُتَيْبَةُ، وَابْنُ، حُجْرٍ جَمِيعًا عَنْ إِسْمَاعِيلَ بْنِ جَعْفَرٍ، - قَالَ ابْنُ أَيُّوبَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ، - قَالَ أَخْبَرَنِي الْعَلاَءُ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، . أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مَرَّ عَلَى صُبْرَةِ طَعَامٍ فَأَدْخَلَ يَدَهُ فِيهَا فَنَالَتْ أَصَابِعُهُ بَلَلاً فَقَالَ " مَا هَذَا يَا صَاحِبَ الطَّعَامِ " . قَالَ أَصَابَتْهُ السَّمَاءُ يَا رَسُولَ اللَّهِ . قَالَ " أَفَلاَ جَعَلْتَهُ فَوْقَ الطَّعَامِ كَىْ يَرَاهُ النَّاسُ مَنْ غَشَّ فَلَيْسَ مِنِّي " .
Waxaa ii warramay Yaxya bin Ayuub, Qutaybah, iyo Ibnu Xujr, dhammaantood waxay ka weriyeen Ismaaciil bin Jacfar — Ibnu Ayuub wuxuu yidhi: Waxaa noo warramay Ismaaciil — wuxuu yidhi: Waxaa ii warramay Al-Calaa’, oo ka weriyey aabbihii, oo ka weriyey Abuu Hurayrah, in Rasuulka Allah ﷺ uu maray meel cunto ah (sareen) oo tuulan. Gacanta ayuu geliyey, farahiisuna way qoyeen. Wuxuu yidhi,
“Maxay tani tahay, ow cunnada?” Ninkii baa ku jawaabay, “Roob baa ku dhacay, Rasuulka Allow.” Wuxuu yidhi, “Maad sare u dhigtid si dadku u arkaan? Qofkii khiyaameeya aniga ma aha.”
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Iibiyuhu waa inuu muujiyo cilladaha qarsoon ee cuntadiisa.
Raashin meel isugu urursan oo iib loo soo bandhigay.
Raashinku roob ayuu ku qooyay, taas oo keeni kartay in qayb ka mid ahi xumaato ama quruxdeedu yaraato.
Waa canaan adag oo ka dhan ah khiyaanada; qofka wax khiyaaneeyaa ma raaco hanuunka iyo tusaalaha Nabiga ﷺ.
Culimadu waxay arrintan ka fahmeen in iibiyuhu si daacad ah u muujiyo ama u sheego cillad aanu iibsaduhu arki karin. Imaam an-Nawawi wuxuu adkeeyay in cillad la qariyo ay tahay khiyaano, erayada ah ‘iga mid ma aha’ ay yihiin digniin xooggan, ee aanay ka dhignayn in qofka wax khiyaaneeya si toos ah diinta Islaamka uga baxayo. Afarta madhab ee Sunnigu waxay aqoonsan yihiin muhiimadda ay leedahay in cilladaha la sheego; saamaynta saxda ah ee ay ku yeelanayaan heshiiska iibka, oo ay ku jirto xaqa lagu burin karo, waxay ku xiran tahay duruufaha iyo xeerarka khuseeya.
- Alaabta dhaawacantay ama qoyan meel muuqata gooni ugu dhig, macaamiishana si daacad ah ugu sheeg xaaladdeeda.
- Ka hor iibka hubi in xayaysiisyada iyo sharraxaadaha alaabtu aanay qarinayn cillado.
- Marka aad shakido, daacadnimada iyo wax-sheegashada dooro, xitaa haddii faa'iidadu yaraato.
Werintani waxay ku jirtaa isla silsiladda mowduucyada ee ku saabsan daacadnimada iyo ka fogaanshaha khiyaanada.
Sahih Muslim · #283 (Sahih)Werintani sidoo kale waxay ka hadlaysaa hab-dhaqan daacad ah, waxayna muujinaysaa macnaha akhlaaqeed ee iimaanka.
Sahih al-Bukhari · #34 (Sahih)Xadiiskani wuxuu run-sheegidda iyo daacadnimada ku xidhaa iimaanka, wuxuuna ka digayaa lidkooda.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.