Sunan an-Nasa'i, xadiiska 5399
Waxaa weriyey Umar ibn al-Khattab. Qoraal Carabi ah oo wata tarjumaad iyo sharaxaad noo gaar ah.
Waxaa weriyey Umar ibn al-Khattab
Riwaayadda
أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بَشَّارٍ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو عَامِرٍ، قَالَ حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنِ الشَّيْبَانِيِّ، عَنِ الشَّعْبِيِّ، عَنْ شُرَيْحٍ، أَنَّهُ كَتَبَ إِلَى عُمَرَ يَسْأَلُهُ فَكَتَبَ إِلَيْهِ أَنِ اقْضِ بِمَا فِي كِتَابِ اللَّهِ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَبِسُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلاَ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَاقْضِ بِمَا قَضَى بِهِ الصَّالِحُونَ فَإِنْ لَمْ يَكُنْ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلاَ فِي سُنَّةِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَلَمْ يَقْضِ بِهِ الصَّالِحُونَ فَإِنْ شِئْتَ فَتَقَدَّمْ وَإِنْ شِئْتَ فَتَأَخَّرْ وَلاَ أَرَى التَّأَخُّرَ إِلاَّ خَيْرًا لَكَ وَالسَّلاَمُ عَلَيْكُمْ.
Waxaa nooga warramay Maxamed bin Bashaar, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Abuu Caamir, wuxuu yiri: Waxaa nooga warramay Sufyaan, oo ka weriyey Ash-Shaybaani, oo ka weriyey Ash-Shacbi, oo ka weriyey Shurayx, inuu u qoray Cumar isagoo wax weydiinaya. Markaasuu Cumar ugu soo jawaabay:
"Ku xukun waxa ku sugan Kitaabka Allah. Haddaanay ku jirin Kitaabka Allah, ku xukun Sunnada Rasūlullah ﷺ. Haddaanay ku jirin Kitaabka Allah iyo Sunnada Rasūlullah ﷺ toona, ku xukun sida ay u xukumeen dadkii suusuubanaa. Haddaanay ku jirin Kitaabka Allah, aanayna ku jirin Sunnada Rasūlullah ﷺ, ayna dadkii suusuubanaa ka xukumin arrintaas, haddaad doonto horay u soco (oo adigu xalliso), haddaad doontana dib u joogso. Aniguse uma arko dib-u-joogsiga wax aan khayr ahayn. Nabadgelyo korkiina ha ahaato."
Tarjumaad iyo sharaxaad ay samaysay Khutba World, oo laga tarjumay Carabiga.
Cumar wuxuu garsoorayaasha siinayaa kala horraynta ilaha xukunka, wuxuuna kula talinayaa taxaddar.
Go’aan ka gaar kiis maxkamadeed ama muran.
Dadkii hore ee cibaadada iyo kalsoonida lagu yaqaanay, si caddaalad ahna u xukumi jiray.
Dib u dhig xukunka marka saldhigga la hayo aanu si ku filan u caddayn.
Culimada waxay tan ka fahmeen in garsooruhu marka hore tixraaco Qur’aanka, dabadeedna Sunnada. Haddii arrin aan jawaab toos ah lahayn, wuxuu la tashadaa xukunnadii hore ee lagu kalsoon yahay, wuxuuna si taxaddar leh u adeegsadaa ijtihād. Hadalka Cumar ma dhiirrigelinayo garnaqsi aan xeer lahayn: aqoon-khibradeed, daliil iyo caddaalad ayaa weli shardi ah. Madhhabyadu waxay adeegsadaan habab la aqoonsan yahay oo wax looga soo dheegto shareecada, waxaana dhici karta inay ku kala duwanaadaan sida loo dabaqo.
- Marka muran yimaado, marka hore ka raadi tilmaamo cad Qur’aanka iyo Sunnada ka hor intaadan xukun samayn.
- Arrimaha adag talo ka weydii dad aqoon leh oo lagu kalsoon yahay, sababta aad u go’aamisayna si taxaddar leh u caddee.
- Ha soo saarin xukun kama dambays ah haddii aanad si fiican u aqoon xaqiiqooyinka ama saldhigga; marka hore arrinta sii baadh.
Werintani waxay ku jirtaa isla ururinta iyo mawduuca la xiriira xukunnada iyo tilmaamaha ay tahay in garsooruhu raaco.
Sahih al-Bukhari · #2680 (Sahih)Nebigu ﷺ wuxuu ka digayaa in hadal qancin leh aanu keligiis keenayn xukun caddaalad ah; garsooruhu waa inuu si daacad iyo taxaddar leh u eego daliilka.
Maalin kasta xadiis, kuna qoran luqaddaada
Abku wuxuu maalin kasta ku siinayaa xadiis wata sharaxaad, sidoo kalena ah wijit taleefankaaga ku jira. Waa bilaash.