Një e Pesta e Plaçkës për Rrugën e Allahut · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 3129

Transmetuar nga Abdullah ibn al-Zubair. Teksti arabisht me përkthimin dhe shpjegimin tonë.

Sahih (i besueshëm)Libri: Një e Pesta e Plaçkës për Rrugën e Allahut
صحيح البخاري
Kush e transmetoi?

Transmetuar nga Abdullah ibn al-Zubair

Sahih (i besueshëm)

Sahih al-Bukhari konsiderohet në tërësi si i besueshëm.

Transmetimi

Teksti arabisht

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، قَالَ قُلْتُ لأَبِي أُسَامَةَ أَحَدَّثَكُمْ هِشَامُ بْنُ عُرْوَةَ عَنْ أَبِيهِ عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ الزُّبَيْرِ قَالَ لَمَّا وَقَفَ الزُّبَيْرُ يَوْمَ الْجَمَلِ دَعَانِي، فَقُمْتُ إِلَى جَنْبِهِ فَقَالَ يَا بُنَىِّ، إِنَّهُ لاَ يُقْتَلُ الْيَوْمَ إِلاَّ ظَالِمٌ أَوْ مَظْلُومٌ، وَإِنِّي لاَ أُرَانِي إِلاَّ سَأُقْتَلُ الْيَوْمَ مَظْلُومًا، وَإِنَّ مِنْ أَكْبَرِ هَمِّي لَدَيْنِي، أَفَتُرَى يُبْقِي دَيْنُنَا مِنْ مَالِنَا شَيْئًا فَقَالَ يَا بُنَىِّ بِعْ مَالَنَا فَاقْضِ دَيْنِي‏.‏ وَأَوْصَى بِالثُّلُثِ، وَثُلُثِهِ لِبَنِيهِ، يَعْنِي عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ يَقُولُ ثُلُثُ الثُّلُثِ، فَإِنْ فَضَلَ مِنْ مَالِنَا فَضْلٌ بَعْدَ قَضَاءِ الدَّيْنِ شَىْءٌ فَثُلُثُهُ لِوَلَدِكَ‏.‏ قَالَ هِشَامٌ وَكَانَ بَعْضُ وَلَدِ عَبْدِ اللَّهِ قَدْ وَازَى بَعْضَ بَنِي الزُّبَيْرِ خُبَيْبٌ وَعَبَّادٌ، وَلَهُ يَوْمَئِذٍ تِسْعَةُ بَنِينَ وَتِسْعُ بَنَاتٍ‏.‏ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ فَجَعَلَ يُوصِينِي بِدَيْنِهِ وَيَقُولُ يَا بُنَىِّ، إِنْ عَجَزْتَ عَنْهُ فِي شَىْءٍ فَاسْتَعِنْ عَلَيْهِ مَوْلاَىَ‏.‏ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا دَرَيْتُ مَا أَرَادَ حَتَّى قُلْتُ يَا أَبَتِ مَنْ مَوْلاَكَ قَالَ اللَّهُ‏.‏ قَالَ فَوَاللَّهِ مَا وَقَعْتُ فِي كُرْبَةٍ مِنْ دَيْنِهِ إِلاَّ قُلْتُ يَا مَوْلَى الزُّبَيْرِ، اقْضِ عَنْهُ دَيْنَهُ‏.‏ فَيَقْضِيهِ، فَقُتِلَ الزُّبَيْرُ ـ رضى الله عنه ـ وَلَمْ يَدَعْ دِينَارًا وَلاَ دِرْهَمًا، إِلاَّ أَرَضِينَ مِنْهَا الْغَابَةُ، وَإِحْدَى عَشْرَةَ دَارًا بِالْمَدِينَةِ، وَدَارَيْنِ بِالْبَصْرَةِ، وَدَارًا بِالْكُوفَةِ، وَدَارًا بِمِصْرَ‏.‏ قَالَ وَإِنَّمَا كَانَ دَيْنُهُ الَّذِي عَلَيْهِ أَنَّ الرَّجُلَ كَانَ يَأْتِيهِ بِالْمَالِ فَيَسْتَوْدِعُهُ إِيَّاهُ فَيَقُولُ الزُّبَيْرُ لاَ وَلَكِنَّهُ سَلَفٌ، فَإِنِّي أَخْشَى عَلَيْهِ الضَّيْعَةَ، وَمَا وَلِيَ إِمَارَةً قَطُّ وَلاَ جِبَايَةَ خَرَاجٍ وَلاَ شَيْئًا، إِلاَّ أَنْ يَكُونَ فِي غَزْوَةٍ مَعَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم أَوْ مَعَ أَبِي بَكْرٍ وَعُمَرَ وَعُثْمَانَ ـ رضى الله عنهم ـ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ الزُّبَيْرِ فَحَسَبْتُ مَا عَلَيْهِ مِنَ الدَّيْنِ فَوَجَدْتُهُ أَلْفَىْ أَلْفٍ وَمِائَتَىْ أَلْفٍ قَالَ فَلَقِيَ حَكِيمُ بْنُ حِزَامٍ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ الزُّبَيْرِ فَقَالَ يَا ابْنَ أَخِي، كَمْ عَلَى أَخِي مِنَ الدَّيْنِ فَكَتَمَهُ‏.‏ فَقَالَ مِائَةُ أَلْفٍ‏.‏ فَقَالَ حَكِيمٌ وَاللَّهِ مَا أُرَى أَمْوَالَكُمْ تَسَعُ لِهَذِهِ‏.‏ فَقَالَ لَهُ عَبْدُ اللَّهِ أَفَرَأَيْتَكَ إِنْ كَانَتْ أَلْفَىْ أَلْفٍ وَمِائَتَىْ أَلْفٍ قَالَ مَا أُرَاكُمْ تُطِيقُونَ هَذَا، فَإِنْ عَجَزْتُمْ عَنْ شَىْءٍ مِنْهُ فَاسْتَعِينُوا بِي‏.‏ قَالَ وَكَانَ الزُّبَيْرُ اشْتَرَى الْغَابَةَ بِسَبْعِينَ وَمِائَةِ أَلْفٍ، فَبَاعَهَا عَبْدُ اللَّهِ بِأَلْفِ أَلْفٍ وَسِتِّمِائَةِ أَلْفٍ ثُمَّ قَامَ فَقَالَ مَنْ كَانَ لَهُ عَلَى الزُّبَيْرِ حَقٌّ فَلْيُوَافِنَا بِالْغَابَةِ، فَأَتَاهُ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ، وَكَانَ لَهُ عَلَى الزُّبَيْرِ أَرْبَعُمِائَةِ أَلْفٍ فَقَالَ لِعَبْدِ اللَّهِ إِنْ شِئْتُمْ تَرَكْتُهَا لَكُمْ‏.‏ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ لاَ‏.‏ قَالَ فَإِنْ شِئْتُمْ جَعَلْتُمُوهَا فِيمَا تُؤَخِّرُونَ إِنْ أَخَّرْتُمْ‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لاَ‏.‏ قَالَ قَالَ فَاقْطَعُوا لِي قِطْعَةً‏.‏ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ لَكَ مِنْ هَا هُنَا إِلَى هَا هُنَا‏.‏ قَالَ فَبَاعَ مِنْهَا فَقَضَى دَيْنَهُ فَأَوْفَاهُ، وَبَقِيَ مِنْهَا أَرْبَعَةُ أَسْهُمٍ وَنِصْفٌ، فَقَدِمَ عَلَى مُعَاوِيَةَ وَعِنْدَهُ عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ وَالْمُنْذِرُ بْنُ الزُّبَيْرِ وَابْنُ زَمْعَةَ فَقَالَ لَهُ مُعَاوِيَةُ كَمْ قُوِّمَتِ الْغَابَةُ قَالَ كُلُّ سَهْمٍ مِائَةَ أَلْفٍ‏.‏ قَالَ كَمْ بَقِيَ قَالَ أَرْبَعَةُ أَسْهُمٍ وَنِصْفٌ‏.‏ قَالَ الْمُنْذِرُ بْنُ الزُّبَيْرِ قَدْ أَخَذْتُ سَهْمًا بِمِائَةِ أَلْفٍ‏.‏ قَالَ عَمْرُو بْنُ عُثْمَانَ قَدْ أَخَذْتُ سَهْمًا بِمِائَةِ أَلْفٍ‏.‏ وَقَالَ ابْنُ زَمْعَةَ قَدْ أَخَذْتُ سَهْمًا بِمِائَةِ أَلْفٍ‏.‏ فَقَالَ مُعَاوِيَةُ كَمْ بَقِيَ فَقَالَ سَهْمٌ وَنِصْفٌ‏.‏ قَالَ أَخَذْتُهُ بِخَمْسِينَ وَمِائَةِ أَلْفٍ‏.‏ قَالَ وَبَاعَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ جَعْفَرٍ نَصِيبَهُ مِنْ مُعَاوِيَةَ بِسِتِّمِائَةِ أَلْفٍ، فَلَمَّا فَرَغَ ابْنُ الزُّبَيْرِ مِنْ قَضَاءِ دَيْنِهِ قَالَ بَنُو الزُّبَيْرِ اقْسِمْ بَيْنَنَا مِيرَاثَنَا‏.‏ قَالَ لاَ، وَاللَّهِ لاَ أَقْسِمُ بَيْنَكُمْ حَتَّى أُنَادِيَ بِالْمَوْسِمِ أَرْبَعَ سِنِينَ أَلاَ مَنْ كَانَ لَهُ عَلَى الزُّبَيْرِ دَيْنٌ فَلْيَأْتِنَا فَلْنَقْضِهِ‏.‏ قَالَ فَجَعَلَ كَلَّ سَنَةٍ يُنَادِي بِالْمَوْسِمِ، فَلَمَّا مَضَى أَرْبَعُ سِنِينَ قَسَمَ بَيْنَهُمْ قَالَ فَكَانَ لِلزُّبَيْرِ أَرْبَعُ نِسْوَةٍ، وَرَفَعَ الثُّلُثَ، فَأَصَابَ كُلَّ امْرَأَةٍ أَلْفُ أَلْفٍ وَمِائَتَا أَلْفٍ، فَجَمِيعُ مَالِهِ خَمْسُونَ أَلْفَ أَلْفٍ وَمِائَتَا أَلْفٍ‏.‏

Përkthimi

Abdullah ibn ez-Zubejri (r.a.) transmeton: Kur ez-Zubejri u ngrit në Ditën e Devesë (Xhemelit), më thirri dhe unë shkova pranë tij. Ai më tha:

"O biri im! Sot nuk do të vritet askush përveçse si i padrejtë ose si i shtypur. Unë mendoj se sot do të vritem si i shtypur. Shqetësimi im më i madh janë borxhet e mia. A mendon se do të na mbetet gjë nga pasuria jonë pasi të shlyejmë borxhet?" Pastaj shtoi: "O biri im! Shit pasurinë tonë dhe shlyej borxhin tim." Ez-Zubejri la testament një të tretën e pasurisë së tij, dhe një të tretën e asaj pjese ua la nipërve të tij (bijve të Abdullahut). Ai tha: "Një e treta e një të tretës. Nëse mbetet ndonjë pasuri pas shlyerjes së borxhit, një e treta e saj është për bijtë e tu." (Hishami, njëri prej transmetuesve, shton: Disa nga bijtë e Abdullahut ishin në moshë të njëjtë me disa nga bijtë e ez-Zubejrit, si Hubejbi dhe Abbadi. Në atë kohë Abdullahu kishte nëntë djem dhe nëntë vajza.) Abdullah vazhdon: Babai im vazhdonte të më tërhiqte vëmendjen për borxhet e tij duke thënë: "Nëse nuk arrin dot të paguash diçka prej tyre, kërko ndihmë nga Mevlai (Zotëruesi) im." Pasha Allahun, nuk e kuptoja se çfarë donte të thoshte derisa e pyeta: "O babai im! Kush është Mevlai yt?" Ai u përgjigj: "Allahu." Pasha Allahun, sa herë që hasja vështirësi rreth borxheve të tij, thoja: "O Mevlai i ez-Zubejrit, shlyej borxhin e tij!" Dhe Allahu e shlyente atë. Ez-Zubejri (r.a.) ra shehid pa lënë as dinarë e as dirhemë, përveç dy tokave (njëra prej të cilave ishte El-Gaba), njëmbëdhjetë shtëpive në Medine, dy në Basra, një në Kufe dhe një në Misër. Arsyeja e borxhit të tij ishte se kur dikush sillte para për t'ia lënë amanet, ez-Zubejri thoshte: "Jo, nuk e marr si amanet, por si borxh, sepse kam frikë se mos humbet." Ai kurrë nuk kishte qenë guvernator, mbledhës taksash apo ndonjë post tjetër, përveçse pasurinë e kishte fituar nga plaçkat e luftës në betejat ku mori pjesë me Pejgamberin ﷺ, Ebu Bekrin, Omerin dhe Osmanin (r.a.). Abdullah ibn ez-Zubejri thotë: Llogarita borxhin e tij dhe doli të ishte dy milionë e dyqind mijë. (Transmetuesi shton:) Hakimi ibn Hizami takoi Abdullah ibn ez-Zubejrin dhe e pyeti: "O biri i vëllait tim, sa është borxhi i vëllait tim?" Abdullahi e fshehu dhe tha: "Njëqind mijë." Hakimi tha: "Pasha Allahun, nuk mendoj se pasuria juaj e mbulon këtë." Abdullahi i tha: "Po sikur të jetë dy milionë e dyqind mijë?" Hakimi tha: "Nuk mendoj se mund ta përballoni këtë; nëse nuk arrini dot ta shlyeni, kërkoni ndihmë tek unë." Ez-Zubejri e kishte blerë El-Gabën për njëqind e shtatëdhjetë mijë. Abdullahi e shiti atë për një milion e gjashtëqind mijë. Pastaj ai u ngrit dhe tha: "Kushdo që ka ndonjë të drejtë (borxh) tek ez-Zubejri, le të vijë tek ne në El-Gaba." Erdhi Abdullah ibn Xhaferi, i cili kishte katërqind mijë borxh tek ez-Zubejri, dhe i tha Abdullahit: "Nëse dëshironi, jua fal atë." Abdullahi (ibn ez-Zubejri) tha: "Jo." Tha: "Nëse dëshironi, mund ta shtyni pagesën siç shtyni borxhet e tjera." Abdullahi tha: "Jo." Tha: "Atëherë ndani për mua një copë tokë." Abdullahi tha: "Ty të takon nga këtu deri këtu." Ai shiti prej saj dhe e shleu borxhin plotësisht, dhe mbetën katër hise e gjysmë. Pastaj shkoi tek Muavija, tek i cili ishin Amr ibn Uthmani, El-Mundhir ibn ez-Zubejri dhe Ibn Zem'a. Muavija pyeti: "Me sa u vlerësua El-Gaba?" Tha: "Çdo hise me njëqind mijë." Pyeti: "Sa hise kanë mbetur?" Tha: "Katër e gjysmë." El-Mundhir ibn ez-Zubejri tha: "Unë mora një hise me njëqind mijë." Amr ibn Uthmani tha: "Unë mora një hise me njëqind mijë." Ibn Zem'a tha: "Unë mora një hise me njëqind mijë." Muavija pyeti: "Sa kanë mbetur tani?" Tha: "Një hise e gjysmë." Tha: "E mora me njëqind e pesëdhjetë mijë." Abdullah ibn Xhaferi gjithashtu ia shiti pjesën e tij Muavij

Përkthimi dhe shpjegimi nga Khutba World, të përkthyera nga arabishtja.

Mesazhi kryesor

Az-Zubayri i trajtonte paratë që i ishin besuar si hua dhe u kujdes që borxhet e tij të shlyheshin me kujdes.

Sfondi dhe arsyeja

Transmetimi e vendos bisedën mes az-Zubayrit dhe të birit gjatë Betejës së al-Jamalit. Az-Zubayri foli për borxhin e tij dhe i kërkoi të birit ta shlyente.

Shpjegimi i fjalëve të vështira
salf

Hua: paratë e marra bëhen borxh që duhet kthyer.

al-Ghaba

Emri i një prone tokësore që zotëronte az-Zubayri dhe që i biri e përdori për të shlyer borxhet.

testament për një të tretën

Një disponim mbi jo më shumë se një të tretën e pasurisë, që zbatohet pasi të shlyhen borxhet.

Çfarë nxjerrin dijetarët prej saj

Dijetarët nxjerrin prej kësaj se borxhi i të ndjerit ka përparësi ndaj ndarjes së trashëgimisë. Az-Zubayri i trajtoi paratë që i ishin besuar si hua, prandaj mbeti përgjegjës për kthimin e tyre. Transmetimi tregon gjithashtu se mbështetja te Allahu shkon së bashku me përpjekjet konkrete: Abdullahu shiti pasuri, kërkoi kreditorët dhe e shtyu ndarjen e trashëgimisë derisa të mund të paraqiteshin pretendimet. Testamenti në favor të një trashëgimtari kufizohet nga rregulli i njohur se një trashëgimtar nuk merr pjesë shtesë përmes një testamenti pa pëlqimin e trashëgimtarëve të tjerë.

Mësime për sot
  1. Regjistroji qartë huatë dhe paratë e besuara, në mënyrë që të mbrohen të drejtat e të tjerëve.
  2. Shlyeji borxhet nga trashëgimia para se ta ndash atë mes trashëgimtarëve.
  3. Mbështetu te Allahu dhe njëkohësisht ndërmerr hapa të kujdesshëm e të drejtë për të përmbushur detyrimet financiare.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Çdo ditë një hadith, në gjuhën tënde

Aplikacioni të sjell çdo ditë një hadith me shpjegim, edhe si miniaplikacion në telefonin tënd. Përdorimi është falas.