Sahih al-Bukhari, hadithi 1295
Imepokelewa na Sa'd ibn Abi Waqqas. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.
Kutoka kwa al‑Bukhari hadi kwa Mtume ﷺ
- 1Abdullah ibn Yusufalimhadithia al‑Bukhariعَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ
- 2Malikمَالِكٌ
- 3Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 4Amir ibn Sa'd ibn Abu Waqqasعَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ
- 5Baba yake, Sa'dأَبِيهِ
- 6Mtume wa Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Mpangilio ni kama ulivyo katika maandishi ya Kiarabu ya riwaya hii. Majina yamehamishwa kutoka Kiarabu hadi maandishi ya Kilatini. Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.
Riwaya
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عَامِرِ بْنِ سَعْدِ بْنِ أَبِي وَقَّاصٍ، عَنْ أَبِيهِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَعُودُنِي عَامَ حَجَّةِ الْوَدَاعِ مِنْ وَجَعٍ اشْتَدَّ بِي فَقُلْتُ إِنِّي قَدْ بَلَغَ بِي مِنَ الْوَجَعِ وَأَنَا ذُو مَالٍ، وَلاَ يَرِثُنِي إِلاَّ ابْنَةٌ، أَفَأَتَصَدَّقُ بِثُلُثَىْ مَالِي قَالَ " لاَ ". فَقُلْتُ بِالشَّطْرِ فَقَالَ " لاَ " ثُمَّ قَالَ " الثُّلُثُ وَالثُّلْثُ كَبِيرٌ ـ أَوْ كَثِيرٌ ـ إِنَّكَ أَنْ تَذَرَ وَرَثَتَكَ أَغْنِيَاءَ خَيْرٌ مِنْ أَنْ تَذَرَهُمْ عَالَةً يَتَكَفَّفُونَ النَّاسَ، وَإِنَّكَ لَنْ تُنْفِقَ نَفَقَةً تَبْتَغِي بِهَا وَجْهَ اللَّهِ إِلاَّ أُجِرْتَ بِهَا، حَتَّى مَا تَجْعَلُ فِي فِي امْرَأَتِكَ ". فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أُخَلَّفُ بَعْدَ أَصْحَابِي قَالَ " إِنَّكَ لَنْ تُخَلَّفَ فَتَعْمَلَ عَمَلاً صَالِحًا إِلاَّ ازْدَدْتَ بِهِ دَرَجَةً وَرِفْعَةً، ثُمَّ لَعَلَّكَ أَنْ تُخَلَّفَ حَتَّى يَنْتَفِعَ بِكَ أَقْوَامٌ وَيُضَرَّ بِكَ آخَرُونَ، اللَّهُمَّ أَمْضِ لأَصْحَابِي هِجْرَتَهُمْ، وَلاَ تَرُدَّهُمْ عَلَى أَعْقَابِهِمْ، لَكِنِ الْبَائِسُ سَعْدُ ابْنُ خَوْلَةَ، يَرْثِي لَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَنْ مَاتَ بِمَكَّةَ ".
Ametuelezea Abdullah bin Yusuf, ametuarifu Malik, kutoka kwa Ibn Shihab, kutoka kwa Amir bin Sa'd bin Abi Waqqas, kutoka kwa baba yake — Allah amridhie — alisema: Mtume wa Allah ﷺ alikuja kunitembelea mwaka wa Hija ya Kuaga nikiwa na ugonjwa mkali. Nikasema, 'Ee Mtume wa Allah, ugonjwa umenilemea na mimi ni tajiri, wala hakuni warithi isipokuwa binti mmoja. Je, nitoe theluthi mbili za mali yangu kwa sadaka?' Akasema, 'La.' Nikasema, 'Nusu?' Akasema, 'La.' Kisha akasema, 'Theluthi moja, na hata theluthi moja ni nyingi. Ni bora uwache warithi wako wakiwa matajiri kuliko kuwacha wakiwa maskini wanaomba watu. Na hakika hutotoa nafaka yoyote ukilenga uso wa Allah isipokuwa utalipwa thawabu yake, hata kile unachokiweka kinywani mwa mkeo.' Nikasema, 'Ee Mtume wa Allah, je, nitaachwa nyuma baada ya masahaba zangu?' Akasema, 'Hakika huachiwi nyuma ukafanya kazi njema isipokuwa utaongezewa kiwango na cheo. Na labda utaachwa ili watu wanufaike nawe na wengine wadhurike nawe. Ee Allah, timiza hijra ya masahaba zangu na usiwarudishe nyuma. Lakini mwenye kusikitisha ni Sa'd bin Khawla,' Mtume wa Allah ﷺ alimhurumia kwa kufa Makka.
Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.
Weka wasia wa sadaka usizidi theluthi moja na uwatunze vizuri warithi wako.
Saʿd ibn Abi Waqqas alikuwa mgonjwa sana wakati wa Hijja ya Kuaga, akamuuliza Mtume ﷺ ni kiasi gani cha mali yake angeweza kuacha kwa ajili ya sadaka.
Zawadi ya hiari au matumizi ya hisani yanayotolewa kwa ajili ya Allah.
Sehemu ya theluthi moja ya mali; Mtume ﷺ alisisitiza kuwa hata hii ni sehemu kubwa.
Jamaa ambao wana haki ya kupata sehemu ya urithi kwa mujibu wa sheria za urithi za Kiislamu.
Wanazuoni wa kale wameelewa kutokana na hadithi hii kuwa wasia wa sadaka haupaswi kuzidi theluthi moja ya mali, na huenda ikawa bora kuacha chini ya hapo ikiwa warithi wangepata shida ya kifedha. Warithi wanapaswa kulindwa dhidi ya umaskini na kutegemea wengine. Matumizi yanayoruhusiwa kwa ajili ya familia yanaweza pia kupata thawabu yanapofanywa kwa ajili ya Allah. Madhehebu ya fiqhi yanajadili kanuni mahsusi za wasia na idhini ya warithi; hadithi hii inasisitiza kikomo cha theluthi moja na wajibu wa kuwajali walioachwa.
- Unapoandika wasia wa kutoa sadaka, chukulia theluthi moja kuwa kikomo cha kuanzia na uzingatie haki za warithi.
- Itunze familia yako kwa uangalifu; matumizi ya haki kwa ajili yao yanaweza kuwa ibada ukiyafanya kwa ajili ya Allah.
- Watembelee wagonjwa na uwajali, kama Mtume ﷺ alivyomtembelea Saʿd na kumuuliza hali yake.
Hadithi hii sahihi inakuja moja kwa moja baada ya hadithi hiyo katika kitabu, na husaidia kuweka kanuni za zawadi wakati wa ugonjwa mbaya katika muktadha wake.
Sahih al-Bukhari · #1294 (Sahih)Hadithi hii pia inazungumzia kuacha mali na kufafanua uhusiano kati ya sadaka na haki za familia.
Hadithi kila siku, katika lugha yako
Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.