Sahih al-Bukhari, hadithi 2289
Imepokelewa na Salama ibn al-Akwa. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.
Kutoka kwa al‑Bukhari hadi kwa Mtume ﷺ
- 1Al‑Makki ibn Ibrahimalimhadithia al‑Bukhariالْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ
- 2Yazid ibn Abu Ubaydيَزِيدُ بْنُ أَبِي عُبَيْدٍ
- 3Salama ibn al‑Akwa'سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ
- 4Mtume wa Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Mpangilio ni kama ulivyo katika maandishi ya Kiarabu ya riwaya hii. Majina yamehamishwa kutoka Kiarabu hadi maandishi ya Kilatini. Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.
Riwaya
حَدَّثَنَا الْمَكِّيُّ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ أَبِي عُبَيْدٍ، عَنْ سَلَمَةَ بْنِ الأَكْوَعِ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كُنَّا جُلُوسًا عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم إِذْ أُتِيَ بِجَنَازَةٍ، فَقَالُوا صَلِّ عَلَيْهَا. فَقَالَ " هَلْ عَلَيْهِ دَيْنٌ ". قَالُوا لاَ. قَالَ " فَهَلْ تَرَكَ شَيْئًا ". قَالُوا لاَ. فَصَلَّى عَلَيْهِ ثُمَّ أُتِيَ بِجَنَازَةٍ أُخْرَى، فَقَالُوا يَا رَسُولَ اللَّهِ، صَلِّ عَلَيْهَا. قَالَ " هَلْ عَلَيْهِ دَيْنٌ ". قِيلَ نَعَمْ. قَالَ " فَهَلْ تَرَكَ شَيْئًا ". قَالُوا ثَلاَثَةَ دَنَانِيرَ. فَصَلَّى عَلَيْهَا، ثُمَّ أُتِيَ بِالثَّالِثَةِ، فَقَالُوا صَلِّ عَلَيْهَا. قَالَ " هَلْ تَرَكَ شَيْئًا ". قَالُوا لاَ. قَالَ " فَهَلْ عَلَيْهِ دَيْنٌ ". قَالُوا ثَلاَثَةُ دَنَانِيرَ. قَالَ " صَلُّوا عَلَى صَاحِبِكُمْ ". قَالَ أَبُو قَتَادَةَ صَلِّ عَلَيْهِ يَا رَسُولَ اللَّهِ، وَعَلَىَّ دَيْنُهُ. فَصَلَّى عَلَيْهِ.
Alituhadithia Al-Makki bin Ibrahim, alituhadithia Yazid bin Abi Ubaid, kutoka kwa Salama bin Al-Akwa' — Allah amridhie — alisema: Tulikuwa tumeketi kwa Nabii ﷺ wakati mtu alipokuja na jenaza. Wakasema, 'Msaliye.' Akasema, 'Je, ana deni?' Wakasema, 'Hapana.' Akasema, 'Je, ameacha kitu chochote?' Wakasema, 'Hapana.' Hivyo akamsalia. Kisha akaletwa jenaza nyingine, wakasema, 'Ee Mjumbe wa Allah ﷺ, msaliye.' Akasema, 'Je, ana deni?' Wakasema, 'Ndiyo.' Akasema, 'Je, ameacha kitu chochote?' Wakasema, 'Dinari tatu.' Hivyo akamsalia. Kisha akaletwa ya tatu, wakasema, 'Msaliye.' Akasema, 'Je, ameacha kitu chochote?' Wakasema, 'Hapana.' Akasema, 'Je, ana deni?' Wakasema, 'Dinari tatu.' Akasema, 'Msaliye rafiki yenu.' Abu Qatadah akasema, 'Msaliye Ee Mjumbe wa Allah ﷺ, na mimi nitagharamia deni lake.' Hivyo akamsalia.
Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.
Mtume ﷺ alimuombea dua aliyekuwa na deni baada ya Abu Qatada kujitwika deni hilo.
Mazishi au mwili wa Muislamu aliyefariki; hapa inamaanisha swala ya maiti kwa marehemu.
Sarafu ya dhahabu iliyotumika kama fedha wakati huo.
Kuahidi kulipa deni ambalo mtu mwingine hajalipa.
Wanazuoni wameelewa kutokana na riwaya hii kwamba madeni yanapaswa kuchukuliwa kwa uzito na kwamba wadai wana haki ya kulipwa kutoka katika mirathi. Kwa kitendo chake, Mtume ﷺ alionyesha uzito wa deni lisilolipwa, lakini ahadi ya Abu Qatada iliondoa kizuizi katika hali hii. Madhehebu manne ya Kisunni yanajadili masharti ya kuchukua deni la mtu mwingine; katika fiqhi, jambo hili huitwa hawala pale dai la deni linapohamishiwa kwa mdaiwa mwingine kwa kufuata masharti husika. Hadithi hii si ruhusa ya kuwahukumu wadaiwa au familia zao.
- Ukiwa hai, weka wazi madeni na makubaliano ya ulipaji na uyaandike.
- Wakati wa kushughulikia mirathi, chunguza madeni ambayo bado hayajalipwa na uyalipe kutoka katika mirathi kabla ya kugawa mali.
- Saidia kulipa deni la mtu mwingine tu ikiwa unaelewa wajibu huo na unaweza kuutimiza kwa hakika.
Riwaya hii pia inahusu wajibu unaohusiana na madeni na swala ya marehemu.
Sahih al-Bukhari · #2288 (Sahih)Hadithi hii ya Abu Huraira pia inahusu jinsi Mtume ﷺ alivyoshughulikia madeni ya waliokufa.
Sahih al-Bukhari · #2127 (Sahih)Riwaya hii inaeleza jinsi Mtume ﷺ alivyozingatia wajibu wa kifedha ambao marehemu aliacha.
Hadithi kila siku, katika lugha yako
Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.