Mapigano Yaliyoongozwa na Mtume ﷺ · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 3983

Imepokelewa na Ali ibn Abi Talib. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.

Sahih (ya kuaminika)Kitabu: Mapigano Yaliyoongozwa na Mtume ﷺ
صحيح البخاري
Nani aliisimulia?

Imesimuliwa na Ali ibn Abi Talib

Sahih (ya kuaminika)

Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.

Riwaya

Maandishi ya Kiarabu

حَدَّثَنِي إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، أَخْبَرَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ إِدْرِيسَ، قَالَ سَمِعْتُ حُصَيْنَ بْنَ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَبَا مَرْثَدٍ وَالزُّبَيْرَ وَكُلُّنَا فَارِسٌ قَالَ ‏"‏ انْطَلِقُوا حَتَّى تَأْتُوا رَوْضَةَ خَاخٍ، فَإِنَّ بِهَا امْرَأَةً مِنَ الْمُشْرِكِينَ، مَعَهَا كِتَابٌ مِنْ حَاطِبِ بْنِ أَبِي بَلْتَعَةَ إِلَى الْمُشْرِكِينَ ‏"‏‏.‏ فَأَدْرَكْنَاهَا تَسِيرُ عَلَى بَعِيرٍ لَهَا حَيْثُ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقُلْنَا الْكِتَابُ‏.‏ فَقَالَتْ مَا مَعَنَا كِتَابٌ‏.‏ فَأَنَخْنَاهَا فَالْتَمَسْنَا فَلَمْ نَرَ كِتَابًا، فَقُلْنَا مَا كَذَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم، لَتُخْرِجِنَّ الْكِتَابَ أَوْ لَنُجَرِّدَنَّكِ‏.‏ فَلَمَّا رَأَتِ الْجِدَّ أَهْوَتْ إِلَى حُجْزَتِهَا وَهْىَ مُحْتَجِزَةٌ بِكِسَاءٍ فَأَخْرَجَتْهُ، فَانْطَلَقْنَا بِهَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ عُمَرُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، قَدْ خَانَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ، فَدَعْنِي فَلأَضْرِبْ عُنُقَهُ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَا حَمَلَكَ عَلَى مَا صَنَعْتَ ‏"‏‏.‏ قَالَ حَاطِبٌ وَاللَّهِ مَا بِي أَنْ لاَ أَكُونَ مُؤْمِنًا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم أَرَدْتُ أَنْ يَكُونَ لِي عِنْدَ الْقَوْمِ يَدٌ يَدْفَعُ اللَّهُ بِهَا عَنْ أَهْلِي وَمَالِي، وَلَيْسَ أَحَدٌ مِنْ أَصْحَابِكَ إِلاَّ لَهُ هُنَاكَ مِنْ عَشِيرَتِهِ مَنْ يَدْفَعُ اللَّهُ بِهِ عَنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ صَدَقَ، وَلاَ تَقُولُوا لَهُ إِلاَّ خَيْرًا ‏"‏‏.‏ فَقَالَ عُمَرُ إِنَّهُ قَدْ خَانَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ، فَدَعْنِي فَلأَضْرِبَ عُنُقَهُ‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ أَلَيْسَ مِنْ أَهْلِ بَدْرٍ ‏"‏‏.‏ فَقَالَ ‏"‏ لَعَلَّ اللَّهَ اطَّلَعَ إِلَى أَهْلِ بَدْرٍ فَقَالَ اعْمَلُوا مَا شِئْتُمْ فَقَدْ وَجَبَتْ لَكُمُ الْجَنَّةُ، أَوْ فَقَدْ غَفَرْتُ لَكُمْ ‏"‏‏.‏ فَدَمَعَتْ عَيْنَا عُمَرَ وَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ‏.‏

Tafsiri

Alinihadithia Ishaq bin Ibrahim, akatuarifu Abdullah bin Idris, akasema: Nilimsikia Husain bin Abdurrahman, kutoka kwa Sa'd bin Ubaida, kutoka kwa Abu Abdurrahman As-Sulami, kutoka kwa Ali — Allah amridhie — akasema: Mtume wa Allah ﷺ alinituma mimi, Abu Marthad na Az-Zubair, na sisi sote tulikuwa wapanda farasi. Akasema: 'Nendeni hadi mfike Raudhat-Khakh, kwani huko kuna mwanamke mshirikina aliyebeba barua kutoka kwa Hatib bin Abi Balta'a kwenda kwa washirikina.' Tukamkuta akiendesha ngamia wake pale ambapo Mtume wa Allah ﷺ alitaja. Tukamwambia: 'Toa barua hiyo!' Akajibu: 'Sina barua yoyote.' Tukamfanya ngamia wake apige magoti na tukamtazama, lakini hatukuona barua. Tukasema: 'Mtume wa Allah ﷺ hakusema uongo; lazima utoe barua hiyo au tutakuvua nguo!' Alipoona tumejizatiti, alinyoosha mkono wake chini ya ukanda wake — naye alikuwa amejifunga kanzu yake kiunoni — na akaiondoa barua hiyo. Tukarudi naye kwa Mtume wa Allah ﷺ. Umar akasema: 'Ewe Mtume wa Allah! Huyu amemsaliti Allah, Mtume Wake na waumini. Nipe ruhusa nimkate shingo!' Nabii ﷺ akamuuliza Hatib: 'Ni nini kilichokusukuma kufanya hivi?' Hatib akajibu: 'Wallahi, si kwamba nimeacha kuamini Allah na Mtume Wake ﷺ, bali nilitaka kuwa na msaidizi miongoni mwa watu hao ili Allah aweze kulinda familia yangu na mali yangu kupitia yeye. Hakuna mmoja wa masahaba wako isipokuwa ana ndugu zake huko ambao Allah hulinda familia yake na mali yake kupitia wao.' Nabii ﷺ akasema: 'Amesema kweli; msimwambie chochote isipokuwa mema.' Umar akasema tena: 'Amemsaliti Allah, Mtume Wake na waumini. Nipe ruhusa nimkate shingo!' Nabii ﷺ akasema: 'Je, yeye si mmoja wa washiriki wa Badr? Labda Allah aliwatazama washiriki wa Badr na akawaambia: Fanyeni mnayotaka, kwani Peponi imewajibika kwenu, au akasema: Nimewasamehe.' Macho ya Umar yakatoa machozi na akasema: 'Allah na Mtume Wake wanajua zaidi.'

Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.

Ujumbe mkuu

Mtume ﷺ alizingatia nia na fadhila za Ḥāṭib katika hukumu yake.

Usuli na sababu

Ḥāṭib ibn Abī Baltaʿa alituma barua kwa washirikina wa Makka. Alieleza kwamba alifanya hivyo ili kuilinda familia na mali yake, wala si kwa sababu alikuwa ameacha imani yake. Mtume ﷺ alithibitisha maelezo yake na akataja kushiriki kwake katika vita vya Badr.

Maelezo ya maneno magumu
Rawḍat Khākh

Eneo lililokuwa njiani kuelekea Makka ambako mjumbe aliyekuwa na barua alikamatwa.

Watu wa Badr

Maswahaba walioshiriki katika vita vya Badr.

Kupata fadhila

Kufanya huduma ili kupata msaada au ulinzi kwa familia yake.

Maoni ya wanazuoni

Wanazuoni wa kale wameeleza kutokana na riwaya hii kwamba kosa kubwa halilinganishwi moja kwa moja na ukafiri bila uchunguzi: sababu na itikadi ya mtu husika lazima vichunguzwe. Mtume ﷺ alikubali maelezo ya Ḥāṭib na akakataza watu kumsema vibaya. Kushiriki kwake Badr kulikuwa fadhila ya pekee na sababu ya kusamehewa kosa hili; kauli kuhusu watu wa Badr si ruhusa ya jumla ya kutenda dhambi. Wanazuoni pia wanasisitiza kwamba kulinda jamii na kuhifadhi taarifa za siri ni wajibu mkubwa.

Mafunzo kwa maisha ya leo
  1. Chunguza nia na maelezo ya mtu kabla ya kutoa tuhuma nzito.
  2. Taja kosa kwa uaminifu, lakini acha nafasi kwa toba, muktadha na matendo mema ya awali.
  3. Linda taarifa za siri na utafute ushauri unapokuwa na shaka kabla ya kuzishiriki.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadithi kila siku, katika lugha yako

Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.