Sahih al-Bukhari, hadithi 4772
Imepokelewa na Al-Musaiyab ibn Hazn. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.
Imesimuliwa na Al-Musaiyab ibn Hazn
Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.
Riwaya
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ لَمَّا حَضَرَتْ أَبَا طَالِبٍ الْوَفَاةُ جَاءَهُ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَوَجَدَ عِنْدَهِ أَبَا جَهْلٍ وَعَبْدَ اللَّهِ بْنَ أَبِي أُمَيَّةَ بْنِ الْمُغِيرَةِ، فَقَالَ " أَىْ عَمِّ قُلْ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ، كَلِمَةً أُحَاجُّ لَكَ بِهَا عِنْدَ اللَّهِ ". فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ وَعَبْدُ اللَّهِ بْنُ أَبِي أُمَيَّةَ أَتَرْغَبُ عَنْ مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ فَلَمْ يَزَلْ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَعْرِضُهَا عَلَيْهِ، وَيُعِيدَانِهِ بِتِلْكَ الْمَقَالَةِ حَتَّى قَالَ أَبُو طَالِبٍ آخِرَ مَا كَلَّمَهُمْ عَلَى مِلَّةِ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ، وَأَبَى أَنْ يَقُولُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ. قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " وَاللَّهِ لأَسْتَغْفِرَنَّ لَكَ مَا لَمْ أُنْهَ عَنْكَ ". فَأَنْزَلَ اللَّهُ {مَا كَانَ لِلنَّبِيِّ وَالَّذِينَ آمَنُوا أَنْ يَسْتَغْفِرُوا لِلْمُشْرِكِينَ} وَأَنْزَلَ اللَّهُ فِي أَبِي طَالِبٍ، فَقَالَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم {إِنَّكَ لاَ تَهْدِي مَنْ أَحْبَبْتَ وَلَكِنَّ اللَّهَ يَهْدِي مَنْ يَشَاءُ}. قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ {أُولِي الْقُوَّةِ} لاَ يَرْفَعُهَا الْعُصْبَةُ مِنَ الرِّجَالِ. {لَتَنُوءُ} لَتُثْقِلُ. {فَارِغًا} إِلاَّ مِنْ ذِكْرِ مُوسَى. {الْفَرِحِينَ} الْمَرِحِينَ. {قُصِّيهِ} اتَّبِعِي أَثَرَهُ، وَقَدْ يَكُونُ أَنْ يَقُصَّ الْكَلاَمَ {نَحْنُ نَقُصُّ عَلَيْكَ}. {عَنْ جُنُبٍ} عَنْ بُعْدٍ عَنْ جَنَابَةٍ وَاحِدٌ، وَعَنِ اجْتِنَابٍ أَيْضًا، يَبْطِشُ وَيَبْطُشُ. {يَأْتَمِرُونَ} يَتَشَاوَرُونَ. الْعُدْوَانُ وَالْعَدَاءُ وَالتَّعَدِّي وَاحِدٌ. {آنَسَ} أَبْصَرَ. الْجِذْوَةُ قِطْعَةٌ غَلِيظَةٌ مِنَ الْخَشَبِ، لَيْسَ فِيهَا لَهَبٌ، وَالشِّهَابُ فِيهِ لَهَبٌ. وَالْحَيَّاتُ أَجْنَاسٌ الْجَانُّ وَالأَفَاعِي وَالأَسَاوِدُ. {رِدْءًا} مُعِينًا. قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ {يُصَدِّقُنِي} وَقَالَ غَيْرُهُ {سَنَشُدُّ} سَنُعِينُكَ كُلَّمَا عَزَّزْتَ شَيْئًا فَقَدْ جَعَلْتَ لَهُ عَضُدًا. مَقْبُوحِينَ مُهْلَكِينَ. {وَصَّلْنَا} بَيَّنَّاهُ وَأَتْمَمْنَاهُ. {يُجْبَى} يُجْلَبُ .{بَطِرَتْ} أَشِرَتْ. {فِي أُمِّهَا رَسُولاً} أُمُّ الْقُرَى مَكَّةُ وَمَا حَوْلَهَا. {تُكِنُّ} تُخْفِي. أَكْنَنْتُ الشَّىْءَ أَخْفَيْتُهُ، وَكَنَنْتُهُ أَخْفَيْتُهُ وَأَظْهَرْتُهُ. {وَيْكَأَنَّ اللَّهَ} مِثْلُ أَلَمْ تَرَ أَنَّ اللَّهَ {يَبْسُطُ الرِّزْقَ لِمَنْ يَشَاءُ وَيَقْدِرُ} يُوَسِّعُ عَلَيْهِ وَيُضَيِّقُ عَلَيْهِ.
Al-Musaiyab amesimulia: Wakati Abu Talib alipokuwa kwenye sakaratul mauti, Mtume wa Allah ﷺ alikuja kwake na akawakuta pamoja naye Abu Jahl na Abdullah bin Abi Umaiya bin Al-Mughira. Mtume wa Allah ﷺ alisema,
"Ewe ami! Sema: Hakuna mungu ila Allah, kalima ambayo nitakutetea nayo mbele ya Allah." Kwa hilo Abu Jahl na Abdullah bin Abi Umaiya wakamwambia Abu Talib, "Je, utaacha dini ya Abdul Muttalib?" Mtume wa Allah ﷺ aliendelea kumhimiza kusema kalima hiyo, huku wale wawili wakiendelea kurudia maneno yao kwake, hadi Abu Talib aliposema kama jambo la mwisho alilowazungumzia, "Niko kwenye dini ya Abdul Muttalib," na akakataa kusema: Hakuna mungu ila Allah. Kwa hilo Mtume wa Allah ﷺ alisema, "Wallahi, nitaendelea kukutafutia maghfira kwa Allah isipokuwa nikazuiliwa kufanya hivyo." Basi Allah aliteremsha: 'Haifai kwa Nabii ﷺ na wale walioamini kuwa wamuombe msamaha Allah kwa washirikina.' (9:113) Na kisha Allah aliteremsha hususan kuhusu Abu Talib: 'Hakika wewe huwaongozi usiopenda, lakini Allah humwongozi amtakaye.'
Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.
Mtume ﷺ aliendelea kumlingania mjomba wake kwenye imani, lakini uongofu unatoka kwa Allah.
Hadithi hii inaeleza kitanda cha mauti cha Abu Talib: Mtume ﷺ alimwita atamke shahada ya imani, huku Abu Jahl na Abdullah ibn Abi Umayya wakimsihi ashikamane na dini ya Abd al-Muttalib. Aya 9:113 na 28:56 zimehusishwa na tukio hili.
Hakuna mungu anayestahili kuabudiwa kwa haki isipokuwa Allah.
Kumuomba Allah amsamehe mtu dhambi zake.
Njia ya imani ambayo Allah humjaalia mtu; nabii anaweza kuifikisha njia hiyo, lakini hawezi kulazimisha moyo wa mtu.
Wanazuoni wa kale wamehitimisha kutokana na riwaya hii kwamba upendo na juhudi za kinabii haziwezi kumfanya mtu aamini bila ya mapenzi ya Allah. Wajibu wa mjumbe ni kufikisha ukweli waziwazi; uongofu wa moyo ni wa Allah. Kisa hiki pia kinaonyesha umuhimu wa kutamka shahada ya imani kama tendo la imani. Baada ya kufunuliwa kwa aya 9:113, hairuhusiwi kumuomba Allah amsamehe mtu aliyekufa akiwa mshirikina.
- Waite wapendwa wako kwenye imani kwa subira na kujali kwa dhati, bila kudhani kwamba unaweza kuitawala mioyo yao.
- Usiruhusu shinikizo la watu au desturi za familia zikuzuie kufuata ukweli.
- Weka matumaini yako kwa Allah na umuombe akuongoze wewe na wale ambao bado wako hai.
Hadithi kila siku, katika lugha yako
Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.