Tafsiri ya Mtume wa Qur'an · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 4953

Imepokelewa na Aisha. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.

Sahih (ya kuaminika)Kitabu: Tafsiri ya Mtume wa Qur'an
صحيح البخاري
Nani aliisimulia?

Imesimuliwa na Aisha

Sahih (ya kuaminika)

Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.

Riwaya

Maandishi ya Kiarabu

حَدَّثَنَا يَحْيَى، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، حَدَّثَنِي سَعِيدُ بْنُ مَرْوَانَ، حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ الْعَزِيزِ بْنِ أَبِي رِزْمَةَ، أَخْبَرَنَا أَبُو صَالِحٍ، سَلْمَوَيْهِ قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ، عَنْ يُونُسَ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ شِهَابٍ، أَنَّ عُرْوَةَ بْنَ الزُّبَيْرِ، أَخْبَرَهُ أَنَّ عَائِشَةَ زَوْجَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَتْ كَانَ أَوَّلُ مَا بُدِئَ بِهِ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الرُّؤْيَا الصَّادِقَةُ فِي النَّوْمِ، فَكَانَ لاَ يَرَى رُؤْيَا إِلاَّ جَاءَتْ مِثْلَ فَلَقِ الصُّبْحِ، ثُمَّ حُبِّبَ إِلَيْهِ الْخَلاَءُ فَكَانَ يَلْحَقُ بِغَارِ حِرَاءٍ فَيَتَحَنَّثُ فِيهِ ـ قَالَ وَالتَّحَنُّثُ التَّعَبُّدُ ـ اللَّيَالِيَ ذَوَاتِ الْعَدَدِ قَبْلَ أَنْ يَرْجِعَ إِلَى أَهْلِهِ، وَيَتَزَوَّدُ لِذَلِكَ، ثُمَّ يَرْجِعُ إِلَى خَدِيجَةَ فَيَتَزَوَّدُ بِمِثْلِهَا، حَتَّى فَجِئَهُ الْحَقُّ وَهْوَ فِي غَارِ حِرَاءٍ فَجَاءَهُ الْمَلَكُ فَقَالَ اقْرَأْ‏.‏ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَا أَنَا بِقَارِئٍ ‏"‏‏.‏ قَالَ ‏"‏ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجُهْدُ ثُمَّ أَرْسَلَنِي‏.‏ فَقَالَ اقْرَأْ‏.‏ قُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ‏.‏ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّانِيِةَ حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجُهْدُ، ثُمَّ أَرْسَلَنِي‏.‏ فَقَالَ اقْرَأْ‏.‏ قُلْتُ مَا أَنَا بِقَارِئٍ‏.‏ فَأَخَذَنِي فَغَطَّنِي الثَّالِثَةَ حَتَّى بَلَغَ مِنِّي الْجُهْدُ ثُمَّ أَرْسَلَنِي‏.‏ فَقَالَ ‏{‏اقْرَأْ بِاسْمِ رَبِّكَ الَّذِي خَلَقَ * خَلَقَ الإِنْسَانَ مِنْ عَلَقٍ * اقْرَأْ وَرَبُّكَ الأَكْرَمُ * الَّذِي عَلَّمَ بِالْقَلَمِ‏}‏ ‏"‏‏.‏ الآيَاتِ إِلَى قَوْلِهِ ‏{‏عَلَّمَ الإِنْسَانَ مَا لَمْ يَعْلَمْ‏}‏ فَرَجَعَ بِهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم تَرْجُفُ بَوَادِرُهُ حَتَّى دَخَلَ عَلَى خَدِيجَةَ فَقَالَ ‏"‏ زَمِّلُونِي زَمِّلُونِي ‏"‏‏.‏ فَزَمَّلُوهُ حَتَّى ذَهَبَ عَنْهُ الرَّوْعُ قَالَ لِخَدِيجَةَ ‏"‏ أَىْ خَدِيجَةُ مَا لِي، لَقَدْ خَشِيتُ عَلَى نَفْسِي ‏"‏‏.‏ فَأَخْبَرَهَا الْخَبَرَ‏.‏ قَالَتْ خَدِيجَةُ كَلاَّ أَبْشِرْ، فَوَاللَّهِ لاَ يُخْزِيكَ اللَّهُ أَبَدًا، فَوَاللَّهِ إِنَّكَ لَتَصِلُ الرَّحِمَ، وَتَصْدُقُ الْحَدِيثَ، وَتَحْمِلُ الْكَلَّ، وَتَكْسِبُ الْمَعْدُومَ، وَتَقْرِي الضَّيْفَ، وَتُعِينُ عَلَى نَوَائِبِ الْحَقِّ‏.‏ فَانْطَلَقَتْ بِهِ خَدِيجَةُ حَتَّى أَتَتْ بِهِ وَرَقَةَ بْنَ نَوْفَلٍ وَهْوَ ابْنُ عَمِّ خَدِيجَةَ أَخِي أَبِيهَا، وَكَانَ امْرَأً تَنَصَّرَ فِي الْجَاهِلِيَّةِ، وَكَانَ يَكْتُبُ الْكِتَابَ الْعَرَبِيَّ وَيَكْتُبُ مِنَ الإِنْجِيلِ بِالْعَرَبِيَّةِ مَا شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَكْتُبَ، وَكَانَ شَيْخًا كَبِيرًا قَدْ عَمِيَ فَقَالَتْ خَدِيجَةُ يَا ابْنَ عَمِّ اسْمَعْ مِنِ ابْنِ أَخِيكَ‏.‏ قَالَ وَرَقَةُ يَا ابْنَ أَخِي مَاذَا تَرَى فَأَخْبَرَهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم خَبَرَ مَا رَأَى‏.‏ فَقَالَ وَرَقَةُ هَذَا النَّامُوسُ الَّذِي أُنْزِلَ عَلَى مُوسَى، لَيْتَنِي فِيهَا جَذَعًا، لَيْتَنِي أَكُونُ حَيًّا‏.‏ ذَكَرَ حَرْفًا‏.‏ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ أَوَمُخْرِجِيَّ هُمْ ‏"‏‏.‏ قَالَ وَرَقَةُ نَعَمْ لَمْ يَأْتِ رَجُلٌ بِمَا جِئْتَ بِهِ إِلاَّ أُوذِيَ، وَإِنْ يُدْرِكْنِي يَوْمُكَ حَيًّا أَنْصُرْكَ نَصْرًا مُؤَزَّرًا‏.‏ ثُمَّ لَمْ يَنْشَبْ وَرَقَةُ أَنْ تُوُفِّيَ، وَفَتَرَ الْوَحْىُ، فَتْرَةً حَتَّى حَزِنَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم‏.‏

Tafsiri

Aisha (Allah amridhie) alisema: Mwanzo wa ufunuo kwa Mtume wa Allah ﷺ ulikuwa kupitia ndoto za kweli usingizini, kwani hakuota ndoto yoyote isipokuwa ikatimia wazi kama mwanga wa asubuhi. Kisha akapendwa na upweke, na alikuwa akienda katika pango la Hira kufanya ibada kwa siku kadhaa kabla ya kurudi kwa familia yake kuchukua mahitaji yake. Alirudi kwa Khadija ili kujizatiti tena kwa muda kama huo, hadi ukweli ulimjia akiwa katika pango la Hira. Malaika akamjia na kusema: 'Soma!' Mtume wa Allah ﷺ akajibu: 'Mimi si msomaji.' Akasema: 'Kisha akanishika na kunibana sana hadi nikahisi taabu kubwa, kisha akaniachilia. Akasema tena: Soma! Nikasema: Mimi si msomaji. Akanishika mara ya pili na kunibana hadi nikafikia taabu, kisha akaniachilia. Akasema: Soma! Nikasema: Mimi si msomaji. Akanishika mara ya tatu na kunibana hadi nikafikia taabu, kisha akaniachilia na kusema: {Soma kwa jina la Mola wako Mlezi aliyeumba * Aliyemumba mwanadamu kutoka kwa tone la damu iliyoganda * Soma! Na Mola wako Mlezi ni Mkarimu zaidi * Aliyefundisha kwa kalamu}.' Hadi kauli Yake: {Aliyemfundisha mwanadamu alicho kuwa hakijui}. Mtume wa Allah ﷺ akarudi na hayo huku akitetemeka mpaka akaingia kwa Khadija na kusema: 'Nifunikieni! Nifunikieni!' Wakamfunika hadi hofu ikamtoka. Akamwambia Khadija: 'Ewe Khadija, nimekuwa na nini? Nimetaharuki nafsi yangu.' Akamhabarisha habari hiyo. Khadija akasema: 'Hapana! Bashiri! Wallahi, Allah hatokuaibisha kamwe. Wallahi, wewe huwasiliana na ndugu, unasema kweli, hubeba mizigo ya wasiojiweza, hupatia asiye na kitu, hukarimu mgeni, na husaidia katika mambo ya haki.' Kisha Khadija akaenda naye kwa Waraqa bin Naufal, ambaye alikuwa binamu wa Khadija na alikuwa ameingia Ukristo katika Zama za Ujahiliyya. Alikuwa akiandika Kitabu cha Kiarabu na kuandika sehemu za Injili kwa Kiarabu kadiri Allah alivyotaka. Alikuwa mzee mkubwa aliyepoteza macho. Khadija akasema: 'Ewe binamu yangu, sikia kutoka kwa mpwa wako.' Waraqa akasema: 'Ewe mpwa wangu, unaona nini?' Mtume ﷺ akamhabarisha aliyoyaona. Waraqa akasema: 'Huyu ni Namusi (Jibril) aliyeteremshiwa kwa Musa. Laiti ningekuwa kijana! Laiti ningekuwa hai wakati huo!' Mtume wa Allah ﷺ akasema: 'Je, watanitoa nje?' Waraka akasema: 'Ndiyo, hakuna mtu aliyekuja na mfano wa ulicholeta isipokuwa akateswa. Ikiwa siku yako itanifikia nikiwa hai, nitakusaidia ushindi mkubwa.' Muda mfupi baadaye Waraqa akafa, na ufunuo ukasimama kwa muda, jambo lililomfanya Mtume wa Allah ﷺ kuhuzunika sana.

Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.

Ujumbe mkuu

Ufunuo wa kwanza ulianza kwa ndoto za kweli na amri ya kusoma.

Maelezo ya maneno magumu
ndoto za kweli

Ndoto zilizotimia waziwazi na kuwa mwanzo wa maandalizi ya ufunuo.

kujitenga

Kujiondoa katika maisha ya kawaida ili kumwabudu Allah kwa utulivu.

Namus

Jina alilotumia Waraqa kumaanisha malaika aliyeleta ufunuo, Jibril.

Maoni ya wanazuoni

Wanazuoni wa kale, miongoni mwao Ibn Hajar, wanaeleza kuwa ndoto za kweli zilitangulia kuja kwa ufunuo na kwamba aya za kwanza zilizoteremshwa zilitoka katika sura ya al-‘Alaq. Maneno ya Khadija yanaonyesha kuwa tabia njema na kuwahudumia wengine ni alama za wema, huku jibu la Waraqa likisisitiza upinzani mkubwa ambao manabii hukumbana nao. Riwaya hii inaeleza historia ya utume na yenyewe haiweki hukumu maalumu inayohusu madhehebu manne ya fiqhi.

Mafunzo kwa maisha ya leo
  1. Unapokuwa na msongo, tafuta msaada kwa mtu mwenye hekima unayemwamini, kama Mtume ﷺ alivyopata msaada kwa Khadija.
  2. Fanya tabia njema ionekane kwa vitendo: dumisha uhusiano wa kifamilia, sema ukweli na wasaidie walio katika shida.
  3. Unapoanza jukumu lenye thamani, jiandae kukabili upinzani na ushikamane na ukweli na subira.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadithi kila siku, katika lugha yako

Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.