Sahih al-Bukhari, hadithi 6254
Imepokelewa na Usama ibn Zaid. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.
Kutoka kwa al‑Bukhari hadi kwa Mtume ﷺ
- 1Ibrahim ibn Musaalimhadithia al‑Bukhariإِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى
- 2Hishamهِشَامٌ
- 3Ma'marمَعْمَرٍ
- 4Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 5Urwa ibn az‑Zubayrعُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ
- 6Usama ibn Zaydأُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ
- 7Mtume wa Allah ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Mpangilio ni kama ulivyo katika maandishi ya Kiarabu ya riwaya hii. Majina yamehamishwa kutoka Kiarabu hadi maandishi ya Kilatini. Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.
Riwaya
حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، أَخْبَرَنَا هِشَامٌ، عَنْ مَعْمَرٍ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، عَنْ عُرْوَةَ بْنِ الزُّبَيْرِ، قَالَ أَخْبَرَنِي أُسَامَةُ بْنُ زَيْدٍ، أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم رَكِبَ حِمَارًا عَلَيْهِ إِكَافٌ، تَحْتَهُ قَطِيفَةٌ فَدَكِيَّةٌ، وَأَرْدَفَ وَرَاءَهُ أُسَامَةَ بْنَ زَيْدٍ وَهْوَ يَعُودُ سَعْدَ بْنَ عُبَادَةَ فِي بَنِي الْحَارِثِ بْنِ الْخَزْرَجِ، وَذَلِكَ قَبْلَ وَقْعَةِ بَدْرٍ حَتَّى مَرَّ فِي مَجْلِسٍ فِيهِ أَخْلاَطٌ مِنَ الْمُسْلِمِينَ وَالْمُشْرِكِينَ عَبَدَةِ الأَوْثَانِ وَالْيَهُودِ، وَفِيهِمْ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ ابْنُ سَلُولَ، وَفِي الْمَجْلِسِ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ رَوَاحَةَ، فَلَمَّا غَشِيَتِ الْمَجْلِسَ عَجَاجَةُ الدَّابَّةِ خَمَّرَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ أَنْفَهُ بِرِدَائِهِ ثُمَّ قَالَ لاَ تُغَبِّرُوا عَلَيْنَا. فَسَلَّمَ عَلَيْهِمُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ وَقَفَ فَنَزَلَ، فَدَعَاهُمْ إِلَى اللَّهِ وَقَرَأَ عَلَيْهِمُ الْقُرْآنَ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ بْنُ أُبَىٍّ ابْنُ سَلُولَ أَيُّهَا الْمَرْءُ لاَ أَحْسَنَ مِنْ هَذَا، إِنْ كَانَ مَا تَقُولُ حَقًّا، فَلاَ تُؤْذِنَا فِي مَجَالِسِنَا، وَارْجِعْ إِلَى رَحْلِكَ، فَمَنْ جَاءَكَ مِنَّا فَاقْصُصْ عَلَيْهِ. قَالَ ابْنُ رَوَاحَةَ اغْشَنَا فِي مَجَالِسِنَا، فَإِنَّا نُحِبُّ ذَلِكَ. فَاسْتَبَّ الْمُسْلِمُونَ وَالْمُشْرِكُونَ وَالْيَهُودُ حَتَّى هَمُّوا أَنْ يَتَوَاثَبُوا، فَلَمْ يَزَلِ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم يُخَفِّضُهُمْ، ثُمَّ رَكِبَ دَابَّتَهُ حَتَّى دَخَلَ عَلَى سَعْدِ بْنِ عُبَادَةَ فَقَالَ " أَىْ سَعْدُ أَلَمْ تَسْمَعْ مَا قَالَ أَبُو حُبَابٍ ". يُرِيدُ عَبْدَ اللَّهِ بْنَ أُبَىٍّ قَالَ كَذَا وَكَذَا قَالَ اعْفُ عَنْهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاصْفَحْ فَوَاللَّهِ لَقَدْ أَعْطَاكَ اللَّهُ الَّذِي أَعْطَاكَ، وَلَقَدِ اصْطَلَحَ أَهْلُ هَذِهِ الْبَحْرَةِ عَلَى أَنْ يُتَوِّجُوهُ فَيُعَصِّبُونَهُ بِالْعِصَابَةِ، فَلَمَّا رَدَّ اللَّهُ ذَلِكَ بِالْحَقِّ الَّذِي أَعْطَاكَ شَرِقَ بِذَلِكَ، فَذَلِكَ فَعَلَ بِهِ مَا رَأَيْتَ، فَعَفَا عَنْهُ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم.
Ibrahim bin Musa ametuambia, Hisham ametuarifu, kutoka kwa Ma'mar, kutoka kwa Az-Zuhriy, kutoka kwa Urwa bin Az-Zubair, alisema: Usama bin Zaid ameniarifu kwamba Nabii ﷺ alipanda punda aliyekuwa na tandiko la kiti, na chini yake kulikuwa na kitambaa nene cha Fadakiya. Alimpandisha nyuma yake Usama bin Zaid, akienda kumtembelea Sa'd bin Ubada katika Bani Al-Harith bin Al-Khazraj, na hili lilikuwa kabla ya vita vya Badr. Mpaka alipopita kwenye baraza lililokuwa na mchanganyiko wa Waislamu, Washirikina wa masanamu, na Mayahudi, na miongoni mwao alikuwepo Abdullah bin Ubayy bin Salul, pia alikuwepo Abdullah bin Rawaha. Vumbi la punda hilo lilipofunika baraza hilo, Abdullah bin Ubayy alifunika pua yake kwa shuka yake akasema:
"Msitufunikie vumbi." Nabii ﷺ aliwasalimia, kisha akasimama na kushuka, akawaita kwa Allah na akawasomea Qur'an. Abdullah bin Ubayy bin Salul akasema: "Ewe mtu! Hakuna kilicho bora zaidi ya unachosema ikiwa ni kweli, lakini usitusumbue katika mabaraza yetu. Rudi mahali pako, na yeyote atakayekuja kwako ndiye umsimulie." Ibn Rawaha akasema: "Tuzuru katika mabaraza yetu, kwani sisi tunapenda hayo." Basi Waislamu, Washirikina na Mayahudi wakaanza kugombana kiasi cha kukaribia kupigana, lakini Nabii ﷺ aliendelea kuwatuliza mpaka walipotulia. Kisha akapanda dabbah yake mpaka akaingia kwa Sa'd bin Ubada akasema: "Ewe Sa'd, je hukusikia kile alichosema Abu Habbab?" Akimaanisha Abdullah bin Ubayy. Akasema: Amesema hivi na vile. Sa'd akasema: "Ewe Mjumbe wa Allah ﷺ! Msamehe na umpuuze, kwa Allah, Allah amekupa ulichopewa. Watu wa mji huu walikuwa wamekubaliana kumtawaza awe mfalme wao na kumfunga ukuta, lakini Allah alipozuia hayo kwa Haki aliyokupa, alizokwa na hilo, na ndio maana akafanya ulivyomuona akifanya." Basi Nabii ﷺ akamsamehe.
Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.
Mtume ﷺ alituliza kundi lililokuwa na mvutano na akamsamehe aliyemkosea.
Tukio hili lilitokea kabla ya Vita vya Badr, Mtume ﷺ alipokuwa akielekea kwa Sa‘d ibn ‘Ubâda na akakutana na kundi la watu wa aina mbalimbali. Sa‘d alieleza kuwa ‘Abdallâh ibn Ubayy alikuwa amevunjika moyo kwa sababu uongozi alioutarajia ulimpita.
Jina la kuitwa ambalo Sa‘d ibn ‘Ubâda alilitumia kumrejelea ‘Abdallâh ibn Ubayy.
Blanketi laini na zito kutoka Fadak lililokuwa chini ya tandiko.
Ishara ya uongozi: kungemaanisha kuwa ‘Abdallâh ibn Ubayy angetambuliwa kama kiongozi.
Wanazuoni wanaona katika hili mfano wa unyenyekevu wa Mtume ﷺ, aliyesafiri bila kujionyesha na kuwaalika watu binafsi kumwelekea Allah. Riwaya hii pia inafundisha kuwa kiongozi anapaswa kutuliza mzozo kwa utulivu na hahitaji kujibu tusi kwa kulipiza kisasi. Ombi la Sa‘d la kusamehe linaonyesha kuwa kuelewa hali ya mtu kunaweza kusaidia kuitikia kwa upole, bila kuhalalisha tabia ya kuudhi.
- Zungumza na watu kwa heshima, hata wanapokataa ujumbe wako.
- Tuliza mvutano katika ugomvi kabla maneno hayajageuka kuwa vurugu.
- Jaribu kuelewa hali ya mtu na, inapofaa, chagua kusamehe.
Riwaya hii inafuata karibu na simulizi hili katika kitabu cha kuomba ruhusa, na inakamilisha maelezo ya adabu za Mtume ﷺ.
Sahih al-Bukhari · #6253 (Sahih)Riwaya hii sahihi kutoka sehemu hiyo hiyo pia inasisitiza umuhimu wa mwenendo wa Mtume ﷺ katika kuhusiana na wengine.
Hadithi kila siku, katika lugha yako
Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.