Kuomba Ruhusa · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, hadithi 6259

Imepokelewa na Ali ibn Abi Talib. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.

Sahih (ya kuaminika)Kitabu: Kuomba Ruhusa
صحيح البخاري
Nani aliisimulia?

Imesimuliwa na Ali ibn Abi Talib

Sahih (ya kuaminika)

Sahih al-Bukhari kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.

Riwaya

Maandishi ya Kiarabu

حَدَّثَنَا يُوسُفُ بْنُ بُهْلُولٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ إِدْرِيسَ، قَالَ حَدَّثَنِي حُصَيْنُ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، عَنْ سَعْدِ بْنِ عُبَيْدَةَ، عَنْ أَبِي عَبْدِ الرَّحْمَنِ السُّلَمِيِّ، عَنْ عَلِيٍّ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ بَعَثَنِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالزُّبَيْرَ بْنَ الْعَوَّامِ وَأَبَا مَرْثَدٍ الْغَنَوِيَّ وَكُلُّنَا فَارِسٌ فَقَالَ ‏"‏ انْطَلِقُوا حَتَّى تَأْتُوا رَوْضَةَ خَاخٍ، فَإِنَّ بِهَا امْرَأَةً مِنَ الْمُشْرِكِينَ مَعَهَا صَحِيفَةٌ مِنْ حَاطِبِ بْنِ أَبِي بَلْتَعَةَ إِلَى الْمُشْرِكِينَ ‏"‏‏.‏ قَالَ فَأَدْرَكْنَاهَا تَسِيرُ عَلَى جَمَلٍ لَهَا حَيْثُ قَالَ لَنَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ قُلْنَا أَيْنَ الْكِتَابُ الَّذِي مَعَكِ قَالَتْ مَا مَعِي كِتَابٌ‏.‏ فَأَنَخْنَا بِهَا، فَابْتَغَيْنَا فِي رَحْلِهَا فَمَا وَجَدْنَا شَيْئًا، قَالَ صَاحِبَاىَ مَا نَرَى كِتَابًا‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَقَدْ عَلِمْتُ مَا كَذَبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَالَّذِي يُحْلَفُ بِهِ لَتُخْرِجِنَّ الْكِتَابَ أَوْ لأُجَرِّدَنَّكِ‏.‏ قَالَ فَلَمَّا رَأَتِ الْجِدَّ مِنِّي أَهْوَتْ بِيَدِهَا إِلَى حُجْزَتِهَا وَهْىَ مُحْتَجِزَةٌ بِكِسَاءٍ فَأَخْرَجَتِ الْكِتَابَ ـ قَالَ ـ فَانْطَلَقْنَا بِهِ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَا حَمَلَكَ يَا حَاطِبُ عَلَى مَا صَنَعْتَ ‏"‏‏.‏ قَالَ مَا بِي إِلاَّ أَنْ أَكُونَ مُؤْمِنًا بِاللَّهِ وَرَسُولِهِ، وَمَا غَيَّرْتُ وَلاَ بَدَّلْتُ، أَرَدْتُ أَنْ تَكُونَ لِي عِنْدَ الْقَوْمِ يَدٌ يَدْفَعُ اللَّهُ بِهَا عَنْ أَهْلِي وَمَالِي، وَلَيْسَ مِنْ أَصْحَابِكَ هُنَاكَ إِلاَّ وَلَهُ مَنْ يَدْفَعُ اللَّهُ بِهِ عَنْ أَهْلِهِ وَمَالِهِ‏.‏ قَالَ ‏"‏ صَدَقَ فَلاَ تَقُولُوا لَهُ إِلاَّ خَيْرًا ‏"‏‏.‏ قَالَ فَقَالَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ إِنَّهُ قَدْ خَانَ اللَّهَ وَرَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ، فَدَعْنِي فَأَضْرِبَ عُنُقَهُ‏.‏ قَالَ فَقَالَ ‏"‏ يَا عُمَرُ وَمَا يُدْرِيكَ لَعَلَّ اللَّهَ قَدِ اطَّلَعَ عَلَى أَهْلِ بَدْرٍ فَقَالَ اعْمَلُوا مَا شِئْتُمْ فَقَدْ وَجَبَتْ لَكُمُ الْجَنَّةُ ‏"‏‏.‏ قَالَ فَدَمَعَتْ عَيْنَا عُمَرَ وَقَالَ اللَّهُ وَرَسُولُهُ أَعْلَمُ‏.‏

Tafsiri

Ali (r.a) amesimulia: Mtume wa Allah ﷺ alinituma mimi, Zubair bin Al-Awwam na Abu Marthad Al-Ghanawi, na sisi sote tulikuwa wapanda farasi. Akasema: 'Nendeni hadi mfike Rawdat Khakh, kwani huko kuna mwanamke mmoja wa washirikina ambaye anabeba barua kutoka kwa Hatib bin Abi Balta'a kwenda kwa washirikina.' Tukamkamata akiwa anaendelea na safari yake juu ya ngamia wake mahali palepale Mtume wa Allah ﷺ alipotuelekeza. Tulimwambia: 'Iko wapi barua uliyonayo?' Akajibu: 'Sina barua yoyote.' Tukamfanya ngamia wake apige magoti na tukatafuta katika mzigo wake lakini hatukupata kitu. Wenzangu wawili walisema: 'Hatunaoni barua yoyote.' Nikasema: 'Najua kuwa Mtume wa Allah ﷺ hakusema uongo. Wallahi, ikiwa hautatoa hiyo barua, nitakuvua nguo zako!' Alipoona nimekazania, aliingiza mkono wake kwenye mfundo wa shuka lake la kiunoni, kwani alikuwa amejifunga shuka, na akatoa ile barua. Tukaipeleka kwa Mtume wa Allah ﷺ. Nabii ﷺ akamwambia: 'Ni nini kilichokusukuma kufanya ulichofanya, ewe Hatib?' Hatib akajibu: 'Sijafanya chochote isipokuwa kuwa bado ni muumini wa Allah na Mtume Wake, wala sijabadilika wala kubadili dini yangu. Lengo langu lilikuwa ni kupata nafasi kwa watu hao ili Allah aweze kulinda familia yangu na mali yangu kupitia hilo, kwani hakuna miongoni mwa masahaba wako hapa asiyekuwa na ndugu au jamaa ambao Allah analinda familia na mali yake kupitia wao.' Nabii ﷺ akasema: 'Amekuambieni ukweli, msimwambie chochote isipokuwa mema.' Umar bin Al-Khattab akasema: 'Hakika amemsaliti Allah, Mtume Wake na waumini! Nipe ruhusa nimkate shingo!' Mtume wa Allah ﷺ akasema: 'Ewe Umar! Unajuaje; labda Allah amewatazama watu wa Badr na akawaambia: Fanyeni mnachotaka, kwani Peponi imewajibikiwa.' Macho ya Umar yakatoa machozi na akasema: 'Allah na Mtume Wake wanajua zaidi.'

Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.

Ujumbe mkuu

Mtume ﷺ alikubali tamko la kweli la Hatib la imani na akalinda heshima yake.

Usuli na sababu

Mtume ﷺ alimtuma Ali, az-Zubayr na Abu Marthad kukamata barua ambayo Hatib ibn Abi Balta'a alikuwa amewapelekea watu wa Makka. Hatib alieleza kuwa alifanya hivyo ili kulinda familia na mali yake, wala si kwa sababu aliacha imani yake.

Maelezo ya maneno magumu
Rawdat Khakh

Mahali ambapo wajumbe wa Mtume ﷺ walimkuta aliyekuwa amebeba barua.

Watu wa Badr

Maswahaba walioshiriki Vita vya Badr, vita vya mapema na muhimu vilivyoamua mambo mengi.

Usimseme vibaya

Kukataa kitendo cha Hatib bila kuhukumu imani au utu wake isivyo haki.

Maoni ya wanazuoni

Wanazuoni wanahitimisha kutokana na riwaya hii kwamba kosa kubwa halithibitishi moja kwa moja kuwa mtu ameacha imani yake; nia na mazingira yanapaswa kuchunguzwa kwa makini. Mtume ﷺ alikubali maelezo ya Hatib, ingawa hakukubaliana na kitendo hicho, na akawakataza maswahaba kumsema vibaya. Riwaya hii pia inasisitiza fadhila ya pekee ya walioshiriki Badr; fadhila hiyo si ruhusa ya jumla ya kutenda dhambi.

Mafunzo kwa maisha ya leo
  1. Chunguza nia na mazingira kabla ya kuhukumu imani au tabia ya mtu.
  2. Kataa waziwazi mwenendo wenye madhara, lakini linda heshima ya mtu dhidi ya tuhuma zisizo na msingi.
  3. Unapokosea, eleza nia yako kwa ukweli na utafute njia halali ya kurekebisha matokeo.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadithi kila siku, katika lugha yako

Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.