Kitabu cha Imani · Sahih Muslim

Sahih Muslim, hadithi 480

Imepokelewa na Abu Huraira. Maandishi ya Kiarabu pamoja na tafsiri na maelezo yetu.

Sahih (ya kuaminika)Kitabu: Kitabu cha Imani
صحيح مسلم
Nani aliisimulia?

Imesimuliwa na Abu Huraira

Sahih (ya kuaminika)

Sahih Muslim kwa ujumla inachukuliwa kuwa yenye kuaminika.

Riwaya

Maandishi ya Kiarabu

حَدَّثَنَا أَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ نُمَيْرٍ، - وَاتَّفَقَا فِي سِيَاقِ الْحَدِيثِ إِلاَّ مَا يَزِيدُ أَحَدُهُمَا مِنَ الْحَرْفِ بَعْدَ الْحَرْفِ - قَالاَ حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ بِشْرٍ حَدَّثَنَا أَبُو حَيَّانَ عَنْ أَبِي زُرْعَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ قَالَ أُتِيَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يَوْمًا بِلَحْمٍ فَرُفِعَ إِلَيْهِ الذِّرَاعُ وَكَانَتْ تُعْجِبُهُ فَنَهَسَ مِنْهَا نَهْسَةً فَقَالَ ‏ "‏ أَنَا سَيِّدُ النَّاسِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَهَلْ تَدْرُونَ بِمَ ذَاكَ يَجْمَعُ اللَّهُ يَوْمَ الْقِيَامَةِ الأَوَّلِينَ وَالآخِرِينَ فِي صَعِيدٍ وَاحِدٍ فَيُسْمِعُهُمُ الدَّاعِي وَيَنْفُذُهُمُ الْبَصَرُ وَتَدْنُو الشَّمْسُ فَيَبْلُغُ النَّاسَ مِنَ الْغَمِّ وَالْكَرْبِ مَا لاَ يُطِيقُونَ وَمَا لاَ يَحْتَمِلُونَ فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ لِبَعْضٍ أَلاَ تَرَوْنَ مَا أَنْتُمْ فِيهِ أَلاَ تَرَوْنَ مَا قَدْ بَلَغَكُمْ أَلاَ تَنْظُرُونَ مَنْ يَشْفَعُ لَكُمْ إِلَى رَبِّكُمْ فَيَقُولُ بَعْضُ النَّاسِ لِبَعْضٍ ائْتُوا آدَمَ ‏.‏ فَيَأْتُونَ آدَمَ فَيَقُولُونَ يَا آدَمُ أَنْتَ أَبُو الْبَشَرِ خَلَقَكَ اللَّهُ بِيَدِهِ وَنَفَخَ فِيكَ مِنْ رُوحِهِ وَأَمَرَ الْمَلاَئِكَةَ فَسَجَدُوا لَكَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلاَ تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلاَ تَرَى إِلَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ آدَمُ إِنَّ رَبِّي غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنَّهُ نَهَانِي عَنِ الشَّجَرَةِ فَعَصَيْتُهُ نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى نُوحٍ ‏.‏ فَيَأْتُونَ نُوحًا فَيَقُولُونَ يَا نُوحُ أَنْتَ أَوَّلُ الرُّسُلِ إِلَى الأَرْضِ وَسَمَّاكَ اللَّهُ عَبْدًا شَكُورًا اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلاَ تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلاَ تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنَّهُ قَدْ كَانَتْ لِي دَعْوَةٌ دَعَوْتُ بِهَا عَلَى قَوْمِي نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى إِبْرَاهِيمَ صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَيَأْتُونَ إِبْرَاهِيمَ فَيَقُولُونَ أَنْتَ نَبِيُّ اللَّهِ وَخَلِيلُهُ مِنْ أَهْلِ الأَرْضِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلاَ تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلاَ تَرَى إِلَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ إِبْرَاهِيمُ إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلاَ يَغْضَبُ بَعْدَهُ مِثْلَهُ ‏.‏ وَذَكَرَ كَذَبَاتِهِ نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى مُوسَى ‏.‏ فَيَأْتُونَ مُوسَى صلى الله عليه وسلم فَيَقُولُونَ يَا مُوسَى أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ فَضَّلَكَ اللَّهُ بِرِسَالاَتِهِ وَبِتَكْلِيمِهِ عَلَى النَّاسِ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلاَ تَرَى إِلَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلاَ تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ مُوسَى صلى الله عليه وسلم إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ وَإِنِّي قَتَلْتُ نَفْسًا لَمْ أُومَرْ بِقَتْلِهَا نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى عِيسَى صلى الله عليه وسلم ‏.‏ فَيَأْتُونَ عِيسَى فَيَقُولُونَ يَا عِيسَى أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ وَكَلَّمْتَ النَّاسَ فِي الْمَهْدِ وَكَلِمَةٌ مِنْهُ أَلْقَاهَا إِلَى مَرْيَمَ وَرُوحٌ مِنْهُ فَاشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلاَ تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلاَ تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَيَقُولُ لَهُمْ عِيسَى صلى الله عليه وسلم إِنَّ رَبِّي قَدْ غَضِبَ الْيَوْمَ غَضَبًا لَمْ يَغْضَبْ قَبْلَهُ مِثْلَهُ وَلَنْ يَغْضَبَ بَعْدَهُ مِثْلَهُ - وَلَمْ يَذْكُرْ لَهُ ذَنْبًا - نَفْسِي نَفْسِي اذْهَبُوا إِلَى غَيْرِي اذْهَبُوا إِلَى مُحَمَّدٍ صلى الله عليه وسلم فَيَأْتُونِّي فَيَقُولُونَ يَا مُحَمَّدُ أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ وَخَاتَمُ الأَنْبِيَاءِ وَغَفَرَ اللَّهُ لَكَ مَا تَقَدَّمَ مِنْ ذَنْبِكَ وَمَا تَأَخَّرَ اشْفَعْ لَنَا إِلَى رَبِّكَ أَلاَ تَرَى مَا نَحْنُ فِيهِ أَلاَ تَرَى مَا قَدْ بَلَغَنَا فَأَنْطَلِقُ فَآتِي تَحْتَ الْعَرْشِ فَأَقَعُ سَاجِدًا لِرَبِّي ثُمَّ يَفْتَحُ اللَّهُ عَلَىَّ وَيُلْهِمُنِي مِنْ مَحَامِدِهِ وَحُسْنِ الثَّنَاءِ عَلَيْهِ شَيْئًا لَمْ يَفْتَحْهُ لأَحَدٍ قَبْلِي ثُمَّ يُقَالُ يَا مُحَمَّدُ ارْفَعْ رَأْسَكَ سَلْ تُعْطَهْ اشْفَعْ تُشَفَّعْ ‏.‏ فَأَرْفَعُ رَأْسِي فَأَقُولُ يَا رَبِّ أُمَّتِي أُمَّتِي ‏.‏ فَيُقَالُ يَا مُحَمَّدُ أَدْخِلِ الْجَنَّةَ مِنْ أُمَّتِكَ مَنْ لاَ حِسَابَ عَلَيْهِ مِنَ الْبَابِ الأَيْمَنِ مِنْ أَبْوَابِ الْجَنَّةِ وَهُمْ شُرَكَاءُ النَّاسِ فِيمَا سِوَى ذَلِكَ مِنَ الأَبْوَابِ وَالَّذِي نَفْسُ مُحَمَّدٍ بِيَدِهِ إِنَّ مَا بَيْنَ الْمِصْرَاعَيْنِ مِنْ مَصَارِيعِ الْجَنَّةِ لَكَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَهَجَرٍ أَوْ كَمَا بَيْنَ مَكَّةَ وَبُصْرَى ‏"‏ ‏.‏

Tafsiri

Abu Bakr bin Abi Shaiba na Muhammad bin Abdullah bin Numair walituhadithia, na wote wawili walikubaliana katika mpangilio wa hadithi isipokuwa nyongeza ndogo za maneno machache kutoka kwa mmoja wao, walisema: Muhammad bin Bishr alituhadithia, Abu Hayyan alituhadithia kutoka kwa Abu Zur'a, kutoka kwa Abu Huraira, alisema: Siku moja Rasûlullah ﷺ aletewe nyama, akapandishiwa mkono wa mbele ambao aliupenda, akachukua kipande kwa meno yake na kusema:

"Mimi nitakuwa bwana wa watu siku ya Kiyama. Je, mnajua sababu ya hayo? Allah atakusanya siku ya Kiyama waliotangulia na waliofuata katika uwanja mmoja, sauti ya mwitaji itawasikia wote na macho yatawapenya wote, na jua litakaribia sana. Watu watafikia kiwango cha huzuni, dhiki na shida wasichoweza kuvumilia wala kustahimili. Baadhi ya watu watawaambia wengine: 'Je, hamwoni hali mliyo nayo? Je, hamwoni yale yaliyowafikia? Mbona hamtafuti mtu wa kuwaombea msamaha kwa Mola wenu?' Baadhi watawaambia wengine: 'Nendeni kwa Adam.' Watakwa kwa Adam na kusema: 'Ewe Adam, wewe ni baba wa wanadamu, Allah alikuumba kwa Mkono Wake, akapulizia roho Yake ndani yako, na akawaamuru malaika wakusujudie. Tuombee kwa Mola wako; je, huoni hali tuliyomo? Je, huoni yale yaliyotufikia?' Adam atasema: 'Hakika Mola wangu amekasirika leo kwa hasira ambayo hakujawahi kukasirika kama hiyo kabla, wala hatokasirika kama hiyo baadaye. Hakika Aliniharifu kuhusu mti ule nikamuasi. Nafsi yangu, nafsi yangu! Nendeni kwa mwingine, nendeni kwa Nuhu.' Watakwa kwa Nuhu na kusema: 'Ewe Nuhu, wewe ni Mtume wa kwanza duniani, na Allah alikuita mja mshukuru. Tuombee kwa Mola wako; je, huoni hali tuliyomo? Je, huoni yale yaliyotufikia?' Atawaambia: 'Hakika Mola wangu amekasirika leo kwa hasira ambayo hakujawahi kukasirika kama hiyo kabla, wala hatokasirika kama hiyo baadaye. Hakika nilikuwa na dua niliyowaombea watu wangu (kwa laana). Nafsi yangu, nafsi yangu! Nendeni kwa Ibrahim ﷺ.' Watakwa kwa Ibrahim na kusema: 'Wewe ni Nabii wa Allah na Khalil wake (Rafiki) miongoni mwa watu wa dunia. Tuombee kwa Mola wako; je, huoni hali tuliyomo? Je, huoni yale yaliyotufikia?' Ibrahim atawaambia: 'Hakika Mola wangu amekasirika leo kwa hasira ambayo hakujawahi kukasirika kama hiyo kabla, wala hatokasirika kama hiyo baadaye.' Akataja udanganyifu wake (ndogo), 'Nafsi yangu, nafsi yangu! Nendeni kwa mwingine, nendeni kwa Musa.' Watakwa kwa Musa ﷺ na kusema: 'Ewe Musa, wewe ni Rasûl wa Allah, Allah alikupendelea kwa ujumbe Wake na kwa kukuongelesha moja kwa moja. Tuombee kwa Mola wako; je, huoni hali tuliyomo? Je, huoni yale yaliyotufikia?' Musa ﷺ atawaambia: 'Hakika Mola wangu amekasirika leo kwa hasira ambayo hakujawahi kukasirika kama hiyo kabla, wala hatokasirika kama hiyo baadaye. Hakika mimi nimeua nafsi ambayo sikuamrishwa kuiua. Nafsi yangu, nafsi yangu! Nendeni kwa Isa ﷺ.' Watakwa kwa Isa na kusema: 'Ewe Isa, wewe ni Rasûl wa Allah, uliwaongelesha watu ukiwa kitandani, wewe ni Kalima Yake Aliyoimtupia Maryam na Roho kutoka Kwake. Tuombee kwa Mola wako; je, huoni hali tuliyomo? Je, huoni yale yaliyotufikia?' Isa ﷺ atawaambia: 'Hakika Mola wangu amekasirika leo kwa hasira ambayo hakujawahi kukasirika kama hiyo kabla, wala hatokasirika kama hiyo baadaye.' Hakutaja dhambi yoyote, bali alisema tu: 'Nafsi yangu, nafsi yangu! Nendeni kwa mwingine, nendeni kwa Muhammad ﷺ.' Watakwa kwangu na kusema: 'Ewe Muhammad, wewe ni Rasûl wa Allah na Muhuri wa Manabii, na Allah amekusamehe dhambi zako zilizopita na zitakazokuja. Tuombee kwa Mola wako; je, huoni hali tuliyomo? Je, huoni yale yaliyotufikia?' Ndipo nitaondoka na kuja chini ya Arshi, nitasujudu kwa Mola wangu. Kisha Allah atanifungulia na kunipa ilhami ya masifu Zake na sifa njema ambazo hakujawahi kumfungulia yeyote kabla yangu. Kisha itasemwa: 'Ewe Muhammad, inua kichwa chako, omba utapewa, ombea msamaha utaombewa.' Nitainua kichwa changu na kusema: 'Ewe Mola wangu, umma wangu, umma wangu!' Itasemwa: 'Ewe Muhammad, ingiza Peponi miongoni mwa umma wako wale wasio na hisabu kupitia mlango wa kulia wa milango ya Peponi, nao washiriki na watu wengine katika milango mingine.' Naapa kwa Yule ambaye nafsi ya Muhammad iko Mkononi Mwake, hakika umbali kati ya mihimili miwili ya milango ya Peponi ni sawa na umbali kati ya Makka na Hajar, au kama umbali kati ya Makka na Busra.

Tafsiri na maelezo na Khutba World, yaliyotafsiriwa kutoka Kiarabu.

Ujumbe mkuu

Manabii wanawaelekeza wanadamu kwa Muhammad ﷺ ili apate kufanya uombezi mkuu.

Maelezo ya maneno magumu
uombezi

Kumwomba Allah kwa niaba ya wengine, jambo linalokubaliwa kwa idhini na radhi Zake tu.

Arshi

Arshi ni mojawapo ya viumbe vya Allah; matini inaeleza kuwa Mtume ﷺ anasujudu hapo katika ibada.

bila hisabu

Watu kutoka katika umma ambao Allah atawaingiza Peponi bila kuwahesabu.

Maoni ya wanazuoni

Wanazuoni wa kale wanaeleza kuwa uombezi mkuu Siku ya Kiyama umetolewa mahsusi kwa Muhammad ﷺ: atamwomba Allah aanzishe hukumu kwa watu waliokusanywa. Uombezi unategemea kikamilifu idhini na heshima ya Allah; haumpei mtu yeyote haki ya kujitegemea mbele Yake. Marejeo ya mfululizo kwa manabii yanaonyesha unyenyekevu wao na kumheshimu Allah kwa uchaji. Makosa yao yaliyotajwa hayalinganishwi na ukafiri au madhambi makubwa ya watu wengine; wanazuoni huyajadili kama sababu zinazowafanya wasite kufanya uombezi siku hiyo. Madhehebu manne ya Sunni yanakubali uombezi ndani ya mipaka iliyowekwa na Qurani na riwaya sahihi.

Mafunzo kwa maisha ya leo
  1. Jitayarishe kwa Siku ya Kiyama kwa kumuabudu Allah na kuwajibika kwa matendo yako.
  2. Mwombe Allah akujaalie uombezi wa Muhammad ﷺ na ufuate mwongozo wake, kwa kuwa uombezi hutokea kwa idhini ya Allah tu.
  3. Jizoeze unyenyekevu: hata manabii wanaonyesha kumtegemea Allah na kumwelekea kwa ibada.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Hadithi kila siku, katika lugha yako

Programu hukuletea hadithi kila siku pamoja na maelezo, pia kama wijeti kwenye simu yako. Ni bure kutumia.