Sunan Abi Dawud หะดีษที่ 3055
รายงานโดย Bilal ibn Rabah พร้อมข้อความภาษาอาหรับ คำแปลของเรา และคำอธิบาย
รายงานโดย Bilal ibn Rabah
ตัวบทหะดีษ
حَدَّثَنَا أَبُو تَوْبَةَ الرَّبِيعُ بْنُ نَافِعٍ، حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ، - يَعْنِي ابْنَ سَلاَّمٍ - عَنْ زَيْدٍ، أَنَّهُ سَمِعَ أَبَا سَلاَّمٍ، قَالَ حَدَّثَنِي عَبْدُ اللَّهِ الْهَوْزَنِيُّ، قَالَ لَقِيتُ بِلاَلاً مُؤَذِّنَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم بِحَلَبَ فَقُلْتُ يَا بِلاَلُ حَدِّثْنِي كَيْفَ كَانَتْ نَفَقَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ مَا كَانَ لَهُ شَىْءٌ كُنْتُ أَنَا الَّذِي أَلِي ذَلِكَ مِنْهُ مُنْذُ بَعَثَهُ اللَّهُ إِلَى أَنْ تُوُفِّيَ وَكَانَ إِذَا أَتَاهُ الإِنْسَانُ مُسْلِمًا فَرَآهُ عَارِيًا يَأْمُرُنِي فَأَنْطَلِقُ فَأَسْتَقْرِضُ فَأَشْتَرِي لَهُ الْبُرْدَةَ فَأَكْسُوهُ وَأُطْعِمُهُ حَتَّى اعْتَرَضَنِي رَجُلٌ مِنَ الْمُشْرِكِينَ فَقَالَ يَا بِلاَلُ إِنَّ عِنْدِي سَعَةً فَلاَ تَسْتَقْرِضْ مِنْ أَحَدٍ إِلاَّ مِنِّي فَفَعَلْتُ فَلَمَّا أَنْ كَانَ ذَاتَ يَوْمٍ تَوَضَّأْتُ ثُمَّ قُمْتُ لأُؤَذِّنَ بِالصَّلاَةِ فَإِذَا الْمُشْرِكُ قَدْ أَقْبَلَ فِي عِصَابَةٍ مِنَ التُّجَّارِ فَلَمَّا أَنْ رَآنِي قَالَ يَا حَبَشِيُّ . قُلْتُ يَا لَبَّاهُ . فَتَجَهَّمَنِي وَقَالَ لِي قَوْلاً غَلِيظًا وَقَالَ لِي أَتَدْرِي كَمْ بَيْنَكَ وَبَيْنَ الشَّهْرِ قَالَ قُلْتُ قَرِيبٌ . قَالَ إِنَّمَا بَيْنَكَ وَبَيْنَهُ أَرْبَعٌ فَآخُذُكَ بِالَّذِي عَلَيْكَ فَأَرُدُّكَ تَرْعَى الْغَنَمَ كَمَا كُنْتَ قَبْلَ ذَلِكَ فَأَخَذَ فِي نَفْسِي مَا يَأْخُذُ فِي أَنْفُسِ النَّاسِ حَتَّى إِذَا صَلَّيْتُ الْعَتَمَةَ رَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِلَى أَهْلِهِ فَاسْتَأْذَنْتُ عَلَيْهِ فَأَذِنَ لِي فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي إِنَّ الْمُشْرِكَ الَّذِي كُنْتُ أَتَدَيَّنُ مِنْهُ قَالَ لِي كَذَا وَكَذَا وَلَيْسَ عِنْدَكَ مَا تَقْضِي عَنِّي وَلاَ عِنْدِي وَهُوَ فَاضِحِي فَأْذَنْ لِي أَنْ آبِقَ إِلَى بَعْضِ هَؤُلاَءِ الأَحْيَاءِ الَّذِينَ قَدْ أَسْلَمُوا حَتَّى يَرْزُقَ اللَّهُ رَسُولَهُ صلى الله عليه وسلم مَا يَقْضِي عَنِّي فَخَرَجْتُ حَتَّى إِذَا أَتَيْتُ مَنْزِلِي فَجَعَلْتُ سَيْفِي وَجِرَابِي وَنَعْلِي وَمِجَنِّي عِنْدَ رَأْسِي حَتَّى إِذَا انْشَقَّ عَمُودُ الصُّبْحِ الأَوَّلِ أَرَدْتُ أَنْ أَنْطَلِقَ فَإِذَا إِنْسَانٌ يَسْعَى يَدْعُو يَا بِلاَلُ أَجِبْ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَانْطَلَقْتُ حَتَّى أَتَيْتُهُ فَإِذَا أَرْبَعُ رَكَائِبَ مُنَاخَاتٍ عَلَيْهِنَّ أَحْمَالُهُنَّ فَاسْتَأْذَنْتُ فَقَالَ لِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " أَبْشِرْ فَقَدْ جَاءَكَ اللَّهُ بِقَضَائِكَ " . ثُمَّ قَالَ " أَلَمْ تَرَ الرَّكَائِبَ الْمُنَاخَاتِ الأَرْبَعَ " . فَقُلْتُ بَلَى . فَقَالَ " إِنَّ لَكَ رِقَابَهُنَّ وَمَا عَلَيْهِنَّ فَإِنَّ عَلَيْهِنَّ كِسْوَةً وَطَعَامًا أَهْدَاهُنَّ إِلَىَّ عَظِيمُ فَدَكَ فَاقْبِضْهُنَّ وَاقْضِ دَيْنَكَ " . فَفَعَلْتُ فَذَكَرَ الْحَدِيثَ ثُمَّ انْطَلَقْتُ إِلَى الْمَسْجِدِ فَإِذَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَاعِدٌ فِي الْمَسْجِدِ فَسَلَّمْتُ عَلَيْهِ فَقَالَ " مَا فَعَلَ مَا قِبَلَكَ " . قُلْتُ قَدْ قَضَى اللَّهُ كُلَّ شَىْءٍ كَانَ عَلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَلَمْ يَبْقَ شَىْءٌ . قَالَ " أَفَضَلَ شَىْءٌ " . قُلْتُ نَعَمْ قَالَ " انْظُرْ أَنْ تُرِيحَنِي مِنْهُ فَإِنِّي لَسْتُ بِدَاخِلٍ عَلَى أَحَدٍ مِنْ أَهْلِي حَتَّى تُرِيحَنِي مِنْهُ " . فَلَمَّا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم الْعَتَمَةَ دَعَانِي فَقَالَ " مَا فَعَلَ الَّذِي قِبَلَكَ " . قَالَ قُلْتُ هُوَ مَعِي لَمْ يَأْتِنَا أَحَدٌ . فَبَاتَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي الْمَسْجِدِ وَقَصَّ الْحَدِيثَ حَتَّى إِذَا صَلَّى الْعَتَمَةَ - يَعْنِي مِنَ الْغَدِ - دَعَانِي قَالَ " مَا فَعَلَ الَّذِي قِبَلَكَ " . قَالَ قُلْتُ قَدْ أَرَاحَكَ اللَّهُ مِنْهُ يَا رَسُولَ اللَّهِ . فَكَبَّرَ وَحَمِدَ اللَّهَ شَفَقًا مِنْ أَنْ يُدْرِكَهُ الْمَوْتُ وَعِنْدَهُ ذَلِكَ ثُمَّ اتَّبَعْتُهُ حَتَّى إِذَا جَاءَ أَزْوَاجَهُ فَسَلَّمَ عَلَى امْرَأَةٍ امْرَأَةٍ حَتَّى أَتَى مَبِيتَهُ فَهَذَا الَّذِي سَأَلْتَنِي عَنْهُ .
อบู เตาบะฮ์ อัร-เราะบีอ์ อิบนุ นาฟิอ์ รายงานว่า: มุอาวิยะฮ์ อิบนุ สาลาม รายงานจาก ซัยด์ ว่าเขาได้ยิน อบู สาลาม กล่าวว่า: อับดุลลอฮ์ อัล-เฮาซะนีย์ ได้บอกฉันว่า เขาได้พบกับ บิลาล ผู้ประกาศเชิญชวนสู่การละหมาดของศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ ที่เมืองอะเลปโป ฉันจึงกล่าวว่า
"โอ้ บิลาล โปรดบอกฉันเถิดว่า สภาพการเงินของศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ เป็นอย่างไร?" เขากล่าวว่า "ท่านไม่มีอะไรเลย นับตั้งแต่วันที่อัลลอฮ์ทรงแต่งตั้งท่านเป็นศาสดาจนกระทั่งท่านเสียชีวิต ฉันเป็นผู้ดูแลจัดการเรื่องเหล่านี้ให้แก่ท่าน เมื่อมีมุสลิมมาหาท่านในสภาพที่ไม่มีเสื้อผ้าสวมใส่ ท่านจะสั่งให้ฉันไปกู้ยืมเงินมาซื้อเสื้อคลุมให้เขาสวมใส่และจัดหาอาหารให้เขา ต่อมาชายคนหนึ่งจากกลุ่มมุชริกีนได้มาพบฉันและกล่าวว่า 'บิลาลเอ๋ย ฉันมีความมั่งคั่ง เจ้าอย่าได้กู้ยืมจากผู้ใดนอกจากฉัน' ฉันจึงทำตามนั้น วันหนึ่งเมื่อฉันทำน้ำละหมาดเสร็จและยืนขึ้นเพื่อจะประกาศเชิญชวนสู่การละหมาด มุชริกคนนั้นก็มาถึงพร้อมกับพ่อค้ากลุ่มหนึ่ง เมื่อเขาเห็นฉันก็ร้องว่า 'เจ้าชาวอะบิสซิเนีย!' ฉันตอบว่า 'ขอรับใช้ท่าน' เขาทำหน้าบึ้งตึงและพูดจาหยาบคายกับฉัน แล้วถามว่า 'เจ้ารู้หรือไม่ว่าเหลืออีกกี่วันจะสิ้นเดือนนี้?' ฉันตอบว่า 'ใกล้แล้ว' เขากล่าวว่า 'เหลือเพียงสี่วันเท่านั้น จากนั้นฉันจะทวงหนี้ที่เจ้าติดค้างอยู่ และจะนำเจ้ากลับไปเลี้ยงแกะเหมือนเดิม' ในใจของฉันรู้สึกวิตกกังวลดังที่ผู้คนทั่วไปย่อมรู้สึก เมื่อฉันละหมาดอิชาอ์เสร็จ ศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ ได้กลับไปยังครอบครัวของท่าน ฉันขออนุญาตเข้าพบและท่านได้อนุญาต ฉันจึงกล่าวว่า 'โอ้ ศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ขอพ่อแม่ของฉันพลีชีพเพื่อท่านเถิด มุชริกคนที่ฉันเคยกู้ยืมเงินได้กล่าวกับฉันเช่นนั้นเช่นนี้ ทั้งท่านและฉันต่างก็ไม่มีสิ่งใดที่จะชำระหนี้ให้เขาได้ และเขาจะทำให้ฉันต้องอัปยศอดสู ดังนั้นโปรดอนุญาตให้ฉันหลบหนีไปยังเผ่าต่างๆ ที่เพิ่งเข้ารับอิสลาม จนกว่าอัลลอฮ์จะประทานปัจจัยยังชีพแก่ศาสนทูตของพระองค์ ﷺ เพื่อใช้หนี้แทนฉัน' ฉันจึงออกมาจนถึงที่พัก วางดาบ ถุงน้ำ รองเท้า และโล่ไว้ข้างศีรษะ เมื่อรุ่งสางแรกเริ่มปรากฏ ฉันตั้งใจจะออกเดินทาง ทันใดนั้นมีชายคนหนึ่งวิ่งมาเรียก 'บิลาล! จงตอบสนองต่อศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ' ฉันจึงรีบไปหาท่าน พบว่ามีสัตว์พาหนะสี่ตัวย่อเข่าลงพร้อมบรรทุกสัมภาระ ฉันขออนุญาตเข้าพบ ศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ กล่าวกับฉันว่า 'จงยินดีเถิด อัลลอฮ์ได้ทรงจัดเตรียมสิ่งที่ใช้ชำระหนี้ให้แก่เจ้าแล้ว' จากนั้นท่านถามว่า 'เจ้าไม่เห็นสัตว์พาหนะสี่ตัวที่ย่อเข่าอยู่นั้นหรือ?' ฉันตอบว่า 'เห็นครับ' ท่านกล่าวว่า 'พวกมันและสิ่งที่บรรทุกอยู่บนหลังเป็นของเจ้า บนนั้นมีเสื้อผ้าและอาหารซึ่งผู้นำแห่งฟาดักมอบให้เป็นของขวัญแก่ฉัน จงรับไปและชำระหนี้ของเจ้าเถิด' ฉันจึงปฏิบัติตามนั้น" (จากนั้นได้กล่าวถึงส่วนที่เหลือของหะดีษ) "ต่อมาฉันไปที่มัสญิด พบว่าศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ นั่งอยู่ในนั้น ฉันได้ให้สลามแก่ท่าน ท่านถามว่า 'สิ่งที่อยู่กับเจ้านั้นเป็นอย่างไรบ้าง?' ฉันตอบว่า 'อัลลอฮ์ได้ทรงชำระทุกสิ่งที่ศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ ติดค้างไว้หมดสิ้นแล้ว ไม่เหลือสิ่งใดอีก' ท่านถามว่า 'มีส่วนเกินเหลืออยู่หรือไม่?' ฉันตอบว่า 'มีครับ' ท่านกล่าวว่า 'จงดูว่าจะทำให้ฉันสบายใจจากสิ่งนั้นได้อย่างไร เพราะฉันจะไม่เข้าไปหาครอบครัวคนใดเลยจนกว่าเจ้าจะทำให้ฉันสบายใจจากมัน' เมื่อศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ ละหมาดอิชาอ์เสร็จ ท่านเรียกฉันมาถามว่า 'สิ่งที่อยู่กับเจ้านั้นเป็นอย่างไรบ้าง?' ฉันตอบว่า 'ยังอยู่กับผม ไม่มีใครมารับไป' ศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์ ﷺ จึงค้างคืนในมัสญิด" (จากนั้นได้กล่าวถึงส่วนที่เหลือของหะดีษ) "ในวันรุ่งขึ้นเมื่อท่านละหมาดอิชาอ์เสร็จ ท่านเรียกฉันมาถามว่า 'สิ่งที่อยู่กับเจ้านั้นเป็นอย่างไรบ้าง?' ฉันตอบว่า 'อัลลอฮ์ได้ทรงทำให้ท่านสบายใจจากสิ่งนั้นแล้ว โอ้ ศาสนทูตแห่งอัลลอฮ์' ท่านจึงกล่าวตักบีรและสรรเสริญอัลลอฮ์ ด้วยความเกรงกลัวว่าจะเสียชีวิตในขณะที่สิ่งนั้นยังอยู่กับท่าน จากนั้นฉันติดตามท่านไปจนกระทั่งท่านไปถึงบรรดาภรรยาของท่าน ให้สลามแก่แต่ละนางจนครบ แล้วจึงเข้าไปยังที่พักผ่อนของท่าน นี่คือเรื่องราวที่ท่านได้สอบถามฉัน"
คำแปลและคำอธิบายโดย Khutba World แปลจากภาษาอาหรับ
ท่านนบี ﷺ ใช้ทรัพย์สินอย่างรวดเร็วและเอื้อเฟื้อ และมอบความไว้วางใจต่ออัลลอฮ์เมื่อมีหนี้สิน
บิลาล อิบนุ รอบาห์ ดูแลการใช้จ่ายของรอซูลของอัลลอฮ์ ﷺ เมื่อเจ้าหนี้กดดันให้ชำระหนี้ บิลาลตั้งใจจะออกไป จนกระทั่งอัลลอฮ์ทรงส่งหนทางชำระหนี้มาให้ผ่านของขวัญจากผู้ปกครองแห่งฟะดัก
สถานที่ซึ่งผู้ปกครองได้มอบเสื้อผ้าและอาหารแก่รอซูลของอัลลอฮ์ ﷺ
สัตว์ที่ใช้ขนส่งสิ่งของและอาหาร
จ่ายคืนหนี้ให้ครบทั้งหมด
บรรดานักวิชาการอนุมานว่า ความเอื้อเฟื้อและการนำทรัพย์สินไปช่วยเหลือผู้ขัดสนโดยไม่ชักช้าเป็นสิ่งน่าสรรเสริญ ตราบใดที่ไม่ละเลยสิทธิของผู้อื่น การชำระหนี้เป็นเรื่องสำคัญอย่างยิ่ง และลูกหนี้สามารถหาทางออกที่อนุญาตได้เมื่อประสบความยากลำบากในการจ่าย เรื่องนี้ยังแสดงว่าผู้รับผิดชอบสามารถบริหารทรัพยากรเพื่อการช่วยเหลือสาธารณะและสังคมได้ การมอบความไว้วางใจต่ออัลลอฮ์ต้องควบคู่กับความพยายาม ความซื่อสัตย์ และการปฏิบัติตามภาระผูกพันทางการเงิน สำนักนิติศาสตร์ซุนนีทั้งสี่ยังเน้นย้ำว่าต้องชำระหนี้ และการเลื่อนชำระโดยไม่มีเหตุผลอันชอบธรรมเป็นความอยุติธรรม
- ช่วยเหลือผู้ที่กำลังลำบากอย่างมีศักดิ์ศรี และให้ความสำคัญกับเสื้อผ้า อาหาร และสิ่งจำเป็นอื่น ๆ
- จัดการหนี้ให้ชัดเจน ตกลงกำหนดเวลาที่แน่นอน และอย่าชะลอการชำระโดยไม่จำเป็น
- ไว้วางใจอัลลอฮ์ พร้อมลงมือทำสิ่งที่เป็นรูปธรรมเพื่อแก้ปัญหา
หะดีษทุกวันในภาษาของคุณ
แอปจะมอบหะดีษพร้อมคำอธิบายให้คุณทุกวัน และแสดงเป็นวิดเจ็ตบนโทรศัพท์ได้ ใช้งานฟรี