Sunan Abi Dawud, 4420. hadis
Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Jabir ibn Abdullah tarafından rivayet edildi
Rivayet
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ بْنِ مَيْسَرَةَ، حَدَّثَنَا يَزِيدُ بْنُ زُرَيْعٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ إِسْحَاقَ، قَالَ ذَكَرْتُ لِعَاصِمِ بْنِ عُمَرَ بْنِ قَتَادَةَ قِصَّةَ مَاعِزِ بْنِ مَالِكٍ فَقَالَ لِي حَدَّثَنِي حَسَنُ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ، قَالَ حَدَّثَنِي ذَلِكَ، مِنْ قَوْلِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " فَهَلاَّ تَرَكْتُمُوهُ " . مَنْ شِئْتُمْ مِنْ رِجَالِ أَسْلَمَ مِمَّنْ لاَ أَتَّهِمُ . قَالَ وَلَمْ أَعْرِفْ هَذَا الْحَدِيثَ قَالَ فَجِئْتُ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ فَقُلْتُ إِنَّ رِجَالاً مِنْ أَسْلَمَ يُحَدِّثُونَ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ لَهُمْ حِينَ ذَكَرُوا لَهُ جَزَعَ مَاعِزٍ مِنَ الْحِجَارَةِ حِينَ أَصَابَتْهُ " أَلاَّ تَرَكْتُمُوهُ " . وَمَا أَعْرِفُ الْحَدِيثَ قَالَ يَا ابْنَ أَخِي أَنَا أَعْلَمُ النَّاسِ بِهَذَا الْحَدِيثِ كُنْتُ فِيمَنْ رَجَمَ الرَّجُلَ إِنَّا لَمَّا خَرَجْنَا بِهِ فَرَجَمْنَاهُ فَوَجَدَ مَسَّ الْحِجَارَةِ صَرَخَ بِنَا يَا قَوْمِ رُدُّونِي إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَإِنَّ قَوْمِي قَتَلُونِي وَغَرُّونِي مِنْ نَفْسِي وَأَخْبَرُونِي أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم غَيْرُ قَاتِلِي فَلَمْ نَنْزِعْ عَنْهُ حَتَّى قَتَلْنَاهُ فَلَمَّا رَجَعْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَأَخْبَرْنَاهُ قَالَ " فَهَلاَّ تَرَكْتُمُوهُ وَجِئْتُمُونِي بِهِ " . لِيَسْتَثْبِتَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِنْهُ فَأَمَّا لِتَرْكِ حَدٍّ فَلاَ قَالَ فَعَرَفْتُ وَجْهَ الْحَدِيثِ .
Ubeydullah b. Ömer b. Meysera bize rivayet etti, Yezîd b. Zurey‘ bize rivayet etti, Muhammed b. İshak’tan naklen dedi ki: Âsım b. Ömer b. Katâde’ye Mâ‘iz b. Mâlik’in kıssasını anlattım. Bana dedi ki: Hasan b. Muhammed b. Ali b. Ebû Tâlib bana rivayet etti ve Aslem kabilesinden güvenilir bazı kimselerin, Resûlullah ﷺ’ın şu sözünü naklettiklerini belirtti:
"Onu neden kendi hâline bırakmadınız?" Ancak ben bu hadisi tam olarak anlayamadım. Bunun üzerine Câbir b. Abdullah’a gidip dedim ki: "Aslem kabilesinden bazı kimseler, Resûlullah ﷺ’ın, kendisine Mâ‘iz’in taşların acısıyla feryad ettiği anlatıldığında: 'Onu neden kendi hâline bırakmadınız?' buyurduğunu rivayet ediyorlar, fakat ben bu hadisi bilmiyorum." Câbir şöyle cevap verdi: "Ey kardeşimin oğlu! Bu hadisi herkesten daha iyi bilirim. Ben o adamı recmedenler arasındaydım. Onu alıp çıkardık ve recmettik; taşların acısını hissedince bize haykırdı: 'Ey insanlar! Beni Resûlullah ﷺ’a geri götürün, çünkü kavmim beni öldürdü ve beni aldattılar; Resûlullah ﷺ’ın beni öldürmeyeceğini söylediler.' Biz ise ondan el çekmedik ve onu öldürdük. Sonra Resûlullah ﷺ’a dönüp durumu haber verdiğimizde buyurdular ki: "Onu neden kendi hâline bırakıp bana getirmediniz?" Resûlullah ﷺ bunu, durumu bizzat kendisinden tahkik etmek için buyurmuşlardı; yoksa had cezasını terk etmek için değil." Câbir dedi ki: "Böylece hadisin asıl maksadını anlamış oldum."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Bir itiraf hakkında şüphe varsa, önce mesele dikkatlice doğrulanmalıdır.
Rivayet, Maiz ibn Malik'in taşlanmasını anlatır. Uygulama sırasında Peygamber ﷺ'in yanına dönmeye çalışıp yanıltıldığını söylediğinde topluluk durmadı ve Maiz öldü. Peygamber ﷺ, meseleyi yeniden doğrulamak için onu kendisine getirmeleri gerektiğini söyledi.
İslam hukukunun belirli suçlar için öngördüğü cezalar.
Bu rivayette Maiz'e uygulanan ceza; özel kişilere böyle bir yetki verilmemiştir.
Bir itirafın geçerli ve açık olup olmadığını dikkatlice inceleme.
Âlimler, Cabir'in açıklamasından Peygamber ﷺ'in sözlerinin amacının, sabit bir cezayı sebepsiz yere kaldırmak değil, itirafı yeniden inceletmek olduğu sonucunu çıkarırlar. Rivayet, deliller ve itiraflar konusunda titiz davranmayı vurgular. Hudud cezalarını uygulama yetkisi yalnızca yetkili hukuki makama aittir; bireyler bu cezaları kendileri uygulayamaz.
- Ciddi bir suçlamada itirafın açık ve geçerli olup olmadığını dikkatlice doğrulayın.
- Uygulama sırasında meselenin yeniden incelenmesi gerektiği belirtilirse geri döndürülemez bir işlemi durdurun.
- Cezaları yalnızca yetkili yargıya bırakın; hukuku kendi elinize almayın.
Bu sahih rivayet de Maiz'in meselesini ele alır ve itirafının koşulları hakkında ayrıntılar ekler.
Sunan Abi Dawud · #4419 (Sahih)Bu sahih rivayet önceki olaylara ışık tutar ve Maiz hakkındaki rivayetler dizisini anlamaya yardımcı olur.
Sunan Abi Dawud · #4421 (Sahih Isnaad)Bu rivayet aynı olayın başka bir anını anlatır ve cezanın ele alınışına bağlam sağlar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.