Peygamber'in Sünneti · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud, 4764. hadis

Abu Sa'id al-Khudri rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Peygamber'in Sünneti
سنن أبي داود
Kim rivayet etti?

Abu Sa'id al-Khudri tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا مُحَمَّدُ بْنُ كَثِيرٍ، أَخْبَرَنَا سُفْيَانُ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ أَبِي نُعْمٍ، عَنْ أَبِي سَعِيدٍ الْخُدْرِيِّ، قَالَ ‏:‏ بَعَثَ عَلِيٌّ عَلَيْهِ السَّلاَمُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِذُهَيْبَةٍ فِي تُرْبَتِهَا، فَقَسَّمَهَا بَيْنَ أَرْبَعَةٍ بَيْنَ ‏:‏ الأَقْرَعِ بْنِ حَابِسٍ الْحَنْظَلِيِّ ثُمَّ الْمُجَاشِعِيِّ، وَبَيْنَ عُيَيْنَةَ بْنِ بَدْرٍ الْفَزَارِيِّ وَبَيْنَ زَيْدِ الْخَيْلِ الطَّائِيِّ ثُمَّ أَحَدِ بَنِي نَبْهَانَ وَبَيْنَ عَلْقَمَةَ بْنِ عُلاَثَةَ الْعَامِرِيِّ ثُمَّ أَحَدِ بَنِي كِلاَبٍ قَالَ فَغَضِبَتْ قُرَيْشٌ وَالأَنْصَارُ وَقَالَتْ ‏:‏ يُعْطِي صَنَادِيدَ أَهْلِ نَجْدٍ وَيَدَعُنَا ‏.‏ فَقَالَ ‏:‏ ‏"‏ إِنَّمَا أَتَأَلَّفُهُمْ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ‏:‏ فَأَقْبَلَ رَجُلٌ غَائِرُ الْعَيْنَيْنِ مُشْرِفُ الْوَجْنَتَيْنِ نَاتِئُ الْجَبِينِ كَثُّ اللِّحْيَةِ مَحْلُوقٌ قَالَ ‏:‏ اتَّقِ اللَّهَ يَا مُحَمَّدُ ‏.‏ فَقَالَ ‏:‏ ‏"‏ مَنْ يُطِعِ اللَّهَ إِذَا عَصَيْتُهُ أَيَأْمَنُنِي اللَّهُ عَلَى أَهْلِ الأَرْضِ وَلاَ تَأْمَنُونِي ‏"‏ ‏.‏ قَالَ ‏:‏ فَسَأَلَ رَجُلٌ قَتْلَهُ أَحْسِبُهُ خَالِدَ بْنَ الْوَلِيدِ - قَالَ - فَمَنَعَهُ ‏.‏ قَالَ ‏:‏ فَلَمَّا وَلَّى قَالَ ‏:‏ ‏"‏ إِنَّ مِنْ ضِئْضِئِ هَذَا أَوْ فِي عَقِبِ هَذَا قَوْمًا يَقْرَءُونَ الْقُرْآنَ لاَ يُجَاوِزُ حَنَاجِرَهُمْ يَمْرُقُونَ مِنَ الإِسْلاَمِ مُرُوقَ السَّهْمِ مِنَ الرَّمِيَّةِ، يَقْتُلُونَ أَهْلَ الإِسْلاَمِ وَيَدَعُونَ أَهْلَ الأَوْثَانِ لَئِنْ أَنَا أَدْرَكْتُهُمْ قَتَلْتُهُمْ قَتْلَ عَادٍ ‏"‏ ‏.‏

Çeviri

Muhammed b. Kesîr bize rivayet etti, Süfyân bize haber verdi; babasından, o da İbn Ebî Nuaym’dan, o da Ebû Saîd el-Hudrî’den nakletti. Ebû Saîd şöyle dedi: Ali (aleyhisselâm), Peygamber’e ﷺ üzerinde toprağı bulunan bir miktar altın gönderdi. Resûlullah ﷺ bunu dört kişi arasında paylaştırdı: Akra‘ b. Hâbis el-Hanzalî (sonra el-Mücâşiî), Uyeyne b. Bedr el-Fezârî, Zeyd el-Hayl et-Tâî (sonra Benî Nebhân’dan biri) ve Alkame b. Ulâse el-Âmirî (sonra Benî Kilâb’dan biri). Bunun üzerine Kureyş ve Ensar öfkelendi ve:

“Necid halkının ileri gelenlerine veriyor, bizi ise bırakıyor!” dediler. Resûlullah ﷺ: “Ben onların kalplerini kazanmaya çalışıyorum,” buyurdu. Sonra gözleri çukur, yanakları çıkık, alnı geniş, sakalı gür ve başı tıraşlı bir adam geldi ve: “Allah’tan kork ey Muhammed!” dedi. Resûlullah ﷺ: “Ben Allah’a isyan edersem O’na kim itaat edecek? Allah beni yeryüzü halkı üzerine emin kıldı, ama siz beni emin saymıyorsunuz,” buyurdu. Bir adam onun öldürülmesini istedi – sanırım Halid b. Velîd idi – fakat Resûlullah ﷺ buna engel oldu. Adam arkasını dönüp gidince Resûlullah ﷺ şöyle buyurdu: “Şüphesiz bu adamın soyundan/sülalesinden öyle bir topluluk türeyecektir ki Kur’an okurlar, ancak Kur’an onların boğazlarından aşağı geçmez. Okun yaydan çıktığı gibi dinden çıkarlar. Müslümanları öldürürler, putperestlere dokunmazlar. Eğer onlara yetişirsem, onları Âd kavminin yok edildiği gibi yok ederim.”

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ kaynakları hikmetle dağıttı ve aşırılığa karşı uyardı.

Arka plan ve bağlam

Hadis, olayın bağlamını aktarır: Peygamber ﷺ gönüllerini kazanmak amacıyla dört ileri gelen kişiye altın dağıttı. Kureyş’ten ve Ensar’dan bazıları buna itiraz etti.

Kavramlar ve açıklamalar
Gönüllerini kazanmak

Bir bağışla insanları topluluğa yakınlaştırmak ve bağlılıklarını güçlendirmek.

Kur’an gırtlaklarından öteye geçmez

Kur’an’ı okurlar; ancak onun anlamı ve rehberliği içlerine derinlemesine işlemez.

Avı delip geçen ok gibi

Dinden hızla ve tamamen çıkmayı anlatan bir benzetme.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, bir yöneticinin kaynakları hikmetle ve kamu yararını gözeterek dağıtabileceği sonucunu çıkarırlar; her durumda eşit dağıtım şart değildir. Peygamber’in ﷺ açıklaması, gönülleri kazanmanın meşru bir amaç olabileceğini gösterir. Aşırılara yönelik uyarı, onların Kur’an’la yüzeysel ilişkisine ve Müslümanlara karşı şiddetine yöneliktir; bu, kişilerin kendi başına şiddet uygulamasını meşru kılmaz. Fıkıh mezhepleri bu tür dağıtımları kamu mallarına ilişkin kurallar ve yetkili yöneticinin takdiri çerçevesinde ele alır.

Günümüz için dersler
  1. Yöneticilerin kararlarını yalnızca doğrudan kimin yarar sağladığına göre değil, hangi meşru toplumsal amaca hizmet ettiğine göre de değerlendirin.
  2. Kur’an’ı anlamına ve uygulanmasına dikkat ederek okuyun; bilgi sahibi olmadan sert hükümler vermekten kaçının.
  3. Şiddeti ve aşırılığı reddedin; kamu düzeninin sağlanmasını yetkili kurumlara bırakın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.