Giriş · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 1091. hadis

Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Giriş
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Abdullah ibn Umar tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، قَالَ أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ أَخْبَرَنِي سَالِمٌ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ قَالَ رَأَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذَا أَعْجَلَهُ السَّيْرُ فِي السَّفَرِ يُؤَخِّرُ الْمَغْرِبَ حَتَّى يَجْمَعَ بَيْنَهَا وَبَيْنَ الْعِشَاءِ‏.‏ قَالَ سَالِمٌ وَكَانَ عَبْدُ اللَّهِ يَفْعَلُهُ إِذَا أَعْجَلَهُ السَّيْرُ‏.‏ وَزَادَ اللَّيْثُ قَالَ حَدَّثَنِي يُونُسُ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ سَالِمٌ كَانَ ابْنُ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ يَجْمَعُ بَيْنَ الْمَغْرِبِ وَالْعِشَاءِ بِالْمُزْدَلِفَةِ‏.‏ قَالَ سَالِمٌ وَأَخَّرَ ابْنُ عُمَرَ الْمَغْرِبَ، وَكَانَ اسْتُصْرِخَ عَلَى امْرَأَتِهِ صَفِيَّةَ بِنْتِ أَبِي عُبَيْدٍ فَقُلْتُ لَهُ الصَّلاَةُ‏.‏ فَقَالَ سِرْ‏.‏ فَقُلْتُ الصَّلاَةُ‏.‏ فَقَالَ سِرْ‏.‏ حَتَّى سَارَ مِيلَيْنِ أَوْ ثَلاَثَةً ثُمَّ نَزَلَ فَصَلَّى ثُمَّ قَالَ هَكَذَا رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم يُصَلِّي إِذَا أَعْجَلَهُ السَّيْرُ‏.‏ وَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ رَأَيْتُ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم إِذَا أَعْجَلَهُ السَّيْرُ يُؤَخِّرُ الْمَغْرِبَ، فَيُصَلِّيهَا ثَلاَثًا ثُمَّ يُسَلِّمُ، ثُمَّ قَلَّمَا يَلْبَثُ حَتَّى يُقِيمَ الْعِشَاءَ فَيُصَلِّيَهَا رَكْعَتَيْنِ ثُمَّ يُسَلِّمُ، وَلاَ يُسَبِّحُ بَعْدَ الْعِشَاءِ حَتَّى يَقُومَ مِنْ جَوْفِ اللَّيْلِ‏.‏

Çeviri

Ebû'l-Yemân bize rivayet etti, dedi ki: Şuayb bize haber verdi, Zührî'den, o dedi ki: Sâlim bana haber verdi, Abdullah b. Ömer'den -Allah her ikisinden de razı olsun-, o dedi ki: Resûlullah ﷺ'ı seferde acelesi olduğunda akşam namazını yatsı namazıyla birleştirinceye kadar geciktirdiğini gördüm. Sâlim dedi ki: Abdullah da seferde acelesi olduğunda aynı şeyi yapardı. Leys ekledi ve dedi ki: Yûnus bana İbn Şihâb'dan rivayet etti, dedi ki: Sâlim şöyle söyledi: İbn Ömer -Allah ondan razı olsun- Müzdelife'de akşam ile yatsı namazlarını cem ederdi. Sâlim dedi ki: İbn Ömer akşam namazını geciktirdi, çünkü o sırada hanımı Safiyye bint Ebî Ubeyd'in vefat haberi kendisine ulaşmıştı. Ben ona: 'Namaz!' dedim. O: 'Yürü!' dedi. Tekrar: 'Namaz!' dedim. O yine: 'Yürü!' dedi. Nihayet iki veya üç mil gidince konakladı, namazı kıldı ve sonra: 'Ben Nebi ﷺ'ı seferde acelesi olduğunda böyle namaz kılarken gördüm' dedi. Abdullah ekledi: 'Nebi ﷺ'ı seferde acelesi olduğunda akşam namazını geciktirip üç rekât olarak kıldığını ve selam verdiğini, ardından çok beklemeden yatsı namazı için kamet getirildiğinde iki rekât kılıp selam verdiğini gördüm. Yatsı namazından sonra gecenin ortasına kalkıncaya kadar nafile namaz kılmazdı.'

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Yolculuk sırasında acele gerektiğinde Peygamber ﷺ akşam ve yatsı namazlarını birleştirdi.

Arka plan ve bağlam

İbn Ömer, yolculuk sırasında eşi Safiyye bint Ebi Ubeyd’in vefat ettiği haberini alınca akşam namazını erteledi. Namaz kılması yönünde ısrar edilince yolculuğa devam etmeyi tercih etti ve daha sonra, Peygamber ﷺ yolculukta acele gerektiğinde nasıl yapmışsa öyle namaz kıldı.

Kavramlar ve açıklamalar
Akşam namazı (Mağrib)

Üç rekâttan oluşan farz akşam namazı.

Yatsı namazı (İşâ)

Farz gece namazı; yolcu bu namazı iki rekât olarak kısaltır.

Namazları birleştirme

Sefer ruhsatı kapsamında, namazlardan birini erteleyerek veya diğerini öne alarak iki namazı birlikte kılmak.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler bu rivayetten, yolculuk şartları acele etmeyi gerektirdiğinde yolcunun akşam ve yatsı namazlarını birleştirebileceği sonucunu çıkarırlar. Burada anlatılan biçim, geciktirerek birleştirmedir: Akşam namazı yatsı vaktine ertelenir; ardından önce akşam, sonra kısaltılmış yatsı namazı kılınır. Fıkıh mezhepleri kesin şartları ele alır ve birleştirmenin hangi durumlarda caiz olduğu konusunda farklı görüşler belirtir. Bu rivayet, yolculuğun geçerli bir gerekçe olduğunu destekler ve her namazın kendi rekât sayısını koruduğunu vurgular.

Günümüz için dersler
  1. Yolculukta namaz ve dinlenme vakitlerini planlayın; şartlar acele etmeyi gerektirdiğinde akşam ve yatsıyı birleştirme ruhsatından yararlanın.
  2. Namazları birleştirirken öngörülen rekât sayılarını koruyun: akşam üç, yolcu için yatsı iki rekât.
  3. Birleştirmenin şartları konusunda kendi mezhebinizin hükümlerine uyun ve geçerli bir mazeret olmadan farz namazı ertelemeyin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.