Sahih al-Bukhari, 1191. hadis
Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Nafi''e uzanan rivayet zinciri
- 1Ya'qub ibn Ibrahimal‑Bukhari'e aktardıيَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ
- 2Ibn Ulayyaابْنُ عُلَيَّةَ
- 3Ayyubأَيُّوبُ
- 4Nafi'نَافِعٍ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا يَعْقُوبُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ ـ هُوَ الدَّوْرَقِيُّ ـ حَدَّثَنَا ابْنُ عُلَيَّةَ، أَخْبَرَنَا أَيُّوبُ، عَنْ نَافِعٍ، أَنَّ ابْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ كَانَ لاَ يُصَلِّي مِنَ الضُّحَى إِلاَّ فِي يَوْمَيْنِ يَوْمَ يَقْدَمُ بِمَكَّةَ، فَإِنَّهُ كَانَ يَقْدَمُهَا ضُحًى، فَيَطُوفُ بِالْبَيْتِ، ثُمَّ يُصَلِّي رَكْعَتَيْنِ خَلْفَ الْمَقَامِ، وَيَوْمَ يَأْتِي مَسْجِدَ قُبَاءٍ، فَإِنَّهُ كَانَ يَأْتِيهِ كُلَّ سَبْتٍ، فَإِذَا دَخَلَ الْمَسْجِدَ كَرِهَ أَنْ يَخْرُجَ مِنْهُ حَتَّى يُصَلِّيَ فِيهِ. قَالَ وَكَانَ يُحَدِّثُ أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَانَ يَزُورُهُ رَاكِبًا وَمَاشِيًا. قَالَ وَكَانَ يَقُولُ إِنَّمَا أَصْنَعُ كَمَا رَأَيْتُ أَصْحَابِي يَصْنَعُونَ، وَلاَ أَمْنَعُ أَحَدًا أَنْ يُصَلِّيَ فِي أَىِّ سَاعَةٍ شَاءَ مِنْ لَيْلٍ أَوْ نَهَارٍ، غَيْرَ أَنْ لاَ تَتَحَرَّوْا طُلُوعَ الشَّمْسِ وَلاَ غُرُوبَهَا.
Yakub bin İbrahim ed-Devrakî bize anlattı, İbn Uleyye bize anlattı, Eyyüb bize haber verdi, Nâfi'den rivayetle: İbn Ömer radıyallahu anhümâ, Duha namazını ancak iki günde kılardı: Mekke'ye vardığı gün ve Kuba Mescidi'ne gittiği gün. Zira o Mekke'ye kuşluk vaktinde varır, Beyt'i tavaf eder, sonra Makam'ın arkasında iki rekat namaz kılardı. Kuba Mescidi'ne ise her Cumartesi giderdi; mescide girdiğinde orada namaz kılmadan çıkmayı hoş görmezdi. İbn Ömer, Resûlullah ﷺ'ın Kuba Mescidi'ni bazen binekli, bazen de yaya olarak ziyaret ettiğini anlatırdı. Ve şöyle derdi:
"Ben sadece ashabımın yaptığını görüp öyle yapıyorum. Gecenin veya gündüzün herhangi bir saatinde namaz kılmayı kimseye yasaklamıyorum; yalnızca güneşin doğuşu ve batışı vakitlerini kastetmeyin."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İbn Ömer Mekke’ye vardığında namaz kıldı ve Kuba’yı ziyaret etti; ancak güneş doğarken ve batarken namaz kılmaktan kaçındı.
Güneş gökyüzünde yükseldikten sonra kuşluk vaktinde kılınan nafile namaz.
Kâbe’nin yakınında, İbrahim peygamberle ilişkilendirilen yer; tavaftan sonra burada iki rekât namaz kılınır.
Peygamber ﷺ’in ziyaret ettiği Medine’deki bir mescit.
Âlimler buradan, İbn Ömer’in Peygamber ﷺ ve sahabelerini örnek alarak tavaftan sonra ve Kuba Mescidi’nde nafile namazlar kıldığı sonucunu çıkarırlar. Güneşin doğuşu ve batışıyla ilgili ifade, bu vakitleri bilerek namaz için seçmemeye yönelik bir uyarıdır. Fıkıh mezhepleri, diğer rivayetlere dayanarak istisnaları ve namaz kılmanın yasak olduğu vakitlerin kesin sınırlarını ele alır; bu metin tek başına bütün fıkhî ayrıntıları açıklamaz.
- Tavaftan sonra, namaz vakitlerine ilişkin kurallara dikkat ederek belirlenen yerde farz olan iki rekâtı kıl.
- Samimi bir niyetle mescidi ziyaret et ve uygun olduğunda orada namaz kıl; nafile bir uygulamayı başkaları için zorunlu hâle getirme.
- Nafile namazları bilerek güneşin doğduğu ya da battığı ana denk getirme.
Bu rivayet de Peygamber ﷺ’in Kuba Mescidi’ni ziyaretini anlatır ve İbn Ömer’in onu örnek almasıyla bağlantılıdır.
Sahih al-Bukhari · #1192 (Sahih)Aynı derlemedeki bu yakın rivayet, İbn Ömer’in Duha namazıyla ilgili uygulamasını ele alır.
Sahih al-Bukhari · #432 (Sahih)Bu rivayet, güneş doğarken namaz hakkında peygamberî bir yönlendirme sunar ve bu metindeki uyarıyı destekler.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.