Sahih al-Bukhari, 1775. hadis
Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Rivayet
حَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ مُجَاهِدٍ، قَالَ دَخَلْتُ أَنَا وَعُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ الْمَسْجِدَ،، فَإِذَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ جَالِسٌ إِلَى حُجْرَةِ عَائِشَةَ، وَإِذَا نَاسٌ يُصَلُّونَ فِي الْمَسْجِدِ صَلاَةَ الضُّحَى. قَالَ فَسَأَلْنَاهُ عَنْ صَلاَتِهِمْ. فَقَالَ بِدْعَةٌ. ثُمَّ قَالَ لَهُ كَمِ اعْتَمَرَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ أَرْبَعً إِحْدَاهُنَّ فِي رَجَبٍ، فَكَرِهْنَا أَنْ نَرُدَّ عَلَيْهِ. قَالَ وَسَمِعْنَا اسْتِنَانَ، عَائِشَةَ أُمِّ الْمُؤْمِنِينَ فِي الْحُجْرَةِ، فَقَالَ عُرْوَةُ يَا أُمَّاهُ، يَا أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ. أَلاَ تَسْمَعِينَ مَا يَقُولُ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ. قَالَتْ مَا يَقُولُ قَالَ يَقُولُ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم اعْتَمَرَ أَرْبَعَ عُمَرَاتٍ إِحْدَاهُنَّ فِي رَجَبٍ. قَالَتْ يَرْحَمُ اللَّهُ أَبَا عَبْدِ الرَّحْمَنِ، مَا اعْتَمَرَ عُمْرَةً إِلاَّ وَهُوَ شَاهِدُهُ، وَمَا اعْتَمَرَ فِي رَجَبٍ قَطُّ.
Mücahid anlatıyor: Urve bin Zübeyr ile birlikte Mescid'e girdik. Abdullah bin Ömer'in Aişe'nin odasının yanında oturduğunu gördük; mescitte bazı insanlar da kuşluk namazı kılıyorlardı. Ona bu namaz hakkında sorduk, o da bunun bir bidat olduğunu söyledi. Sonra ona Resûlullah ﷺ'ın kaç kez umre yaptığını sordu. O da:
"Dört kez; bunlardan biri Receb ayındaydı" diye cevap verdi. Kendisini yalanlamayı hoş görmedik. Daha sonra Müminlerin Annesi Aişe'nin odasında misvaklandığını duyduk. Urve: "Ey annem! Ey Müminlerin Annesi! Ebu Abdurrahman'ın ne dediğini duymuyor musunuz?" dedi. Aişe: "Ne diyor?" diye sordu. Urve: "Resûlullah ﷺ'ın dört umre yaptığını ve bunlardan birinin Receb ayında olduğunu söylüyor" dedi. Bunun üzerine Aişe şöyle buyurdu: "Allah Ebu Abdurrahman'a rahmet etsin! Resûlullah ﷺ hiçbir umre yapmamıştır ki o buna şahit olmasın; ancak o asla Receb ayında umre yapmamıştır."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Aişe, Hz. Peygamber ﷺ ile ilgili doğrudan bilgisine dayanarak İbn Ömer’i düzeltti.
Güneş doğduktan sonra ve öğle vaktinden önce kılınan nafile namaz.
Haccın belirlenmiş günleri dışında da yapılabilen Mekke ziyareti.
Dişleri temizlemek için kullanılan bir dal veya araç.
Âlimler buradan, önde gelen bir sahabinin bile olgusal bir rivayette yanılabileceği ve bu tür hataların saygılı biçimde düzeltilebileceği sonucunu çıkarırlar. Aişe’nin Hz. Peygamber’in ﷺ yolculukları hakkındaki bilgisi, bunlara tanıklık etmiş olması nedeniyle büyük önem taşır. Bu rivayette İbn Ömer’in Duha namazıyla ilgili sözü, onun kendi değerlendirmesi olarak aktarılır; bu söz tek başına namazı bidat saymak için genel bir dayanak oluşturmaz.
- Dini bir bilgiyi aktarmadan önce güvenilir kaynaklardan doğrula.
- Bir hatayı saygıyla düzelt ve doğrudan bilgi sahibi olana söz hakkı ver.
- Bir sahabinin görüşü ile sabit bir peygamber uygulamasını birbirinden ayır.
Bu bağlantılı rivayet, İbn Ömer, Urve ve Aişe arasındaki konuşmaya ve Recep ayında umre konusundaki düzeltmeye dair ek ayrıntılar sunar.
Sahih al-Bukhari · #1777 (Sahih)Aişe burada Hz. Peygamber’in ﷺ umrelerini anlatır ve onun Recep ayında umre yapmadığı yönündeki düzeltmeyi destekler.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.