Sahih al-Bukhari, 1807. hadis
Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Nafi''e uzanan rivayet zinciri
- 1Abdullah ibn Muhammad ibn Asmaal‑Bukhari'e aktardıعَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ
- 2Juwayriyaجُوَيْرِيَةُ
- 3Nafi'نَافِعٍ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدِ بْنِ أَسْمَاءَ، حَدَّثَنَا جُوَيْرِيَةُ، عَنْ نَافِعٍ، أَنَّ عُبَيْدَ اللَّهِ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، وَسَالِمَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ، أَخْبَرَاهُ أَنَّهُمَا، كَلَّمَا عَبْدَ اللَّهِ بْنَ عُمَرَ ـ رضى الله عنهما ـ لَيَالِيَ نَزَلَ الْجَيْشُ بِابْنِ الزُّبَيْرِ فَقَالاَ لاَ يَضُرُّكَ أَنْ لاَ تَحُجَّ الْعَامَ، وَإِنَّا نَخَافُ أَنْ يُحَالَ بَيْنَكَ وَبَيْنَ الْبَيْتِ. فَقَالَ خَرَجْنَا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَحَالَ كُفَّارُ قُرَيْشٍ دُونَ الْبَيْتِ، فَنَحَرَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم هَدْيَهُ، وَحَلَقَ رَأْسَهُ، وَأُشْهِدُكُمْ أَنِّي قَدْ أَوْجَبْتُ الْعُمْرَةَ، إِنْ شَاءَ اللَّهُ أَنْطَلِقُ، فَإِنْ خُلِّيَ بَيْنِي وَبَيْنَ الْبَيْتِ طُفْتُ، وَإِنْ حِيلَ بَيْنِي وَبَيْنَهُ فَعَلْتُ كَمَا فَعَلَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم وَأَنَا مَعَهُ. فَأَهَلَّ بِالْعُمْرَةِ مِنْ ذِي الْحُلَيْفَةِ، ثُمَّ سَارَ سَاعَةً، ثُمَّ قَالَ " إِنَّمَا شَأْنُهُمَا وَاحِدٌ، أُشْهِدُكُمْ أَنِّي قَدْ أَوْجَبْتُ حَجَّةً مَعَ عُمْرَتِي ". فَلَمْ يَحِلَّ مِنْهُمَا حَتَّى حَلَّ يَوْمَ النَّحْرِ، وَأَهْدَى، وَكَانَ يَقُولُ لاَ يَحِلُّ حَتَّى يَطُوفَ طَوَافًا وَاحِدًا يَوْمَ يَدْخُلُ مَكَّةَ.
Abdullah b. Muhammed b. Esma bize rivayet etti, Cuveyriye bize rivayet etti, Nâfi'den naklen: Ubeydullah b. Abdullah ve Sâlim b. Abdullah kendisine haber verdiler ki, ordu İbn ez-Zübeyr'in üzerine yürüdüğü gecelerde Abdullah b. Ömer'e –Allah her ikisinden de razı olsun– şöyle dediler:
"Bu yıl hac yapmaman sana bir zarar vermez; çünkü senin Beyt ile aranıza engel konulmasından korkuyoruz." Bunun üzerine İbn Ömer dedi ki: "Biz Allah Resûlü ﷺ ile birlikte yola çıkmıştık, fakat Kureyş kâfirleri Beyt'e ulaşmamıza engel oldular. Bunun üzerine Nebi ﷺ kurbanını kesti, başını tıraş etti ve sizi şahit tutuyorum ki ben umreyi kendime vacip kıldım. İnşallah yola çıkacağım; eğer Beyt ile arama girilmezse tavaf ederim, ama engellenirsem, Nebi ﷺ yanında bulunduğum sırada yaptığı gibi yaparım." Sonra Zülhuleyfe'den umre için ihrama girdi. Bir süre yol aldıktan sonra şöyle buyurdu: "Her ikisinin hükmü birdir; sizi şahit tutuyorum ki umremle birlikte haccı da kendime vacip kıldım." Böylece Kurban Bayramı günü gelinceye kadar her ikisinden de ihramdan çıkmadı; kurbanını kesti ve şöyle derdi: "Mekke'ye girdiği gün tek bir tavaf yapmadan ihramdan çıkılmaz."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İbn Ömer, abluka tehdidi karşısında Peygamber ﷺ’in örneğini izledi.
Ubeydullah ibn Abdullah ve Salim ibn Abdullah, ordu İbnü’z-Zübeyr’in bulunduğu yere konakladığında İbn Ömer’le konuştular. Karışıklıklar nedeniyle Kâbe’ye ulaşamayacağından endişe ediyorlardı.
Hac veya umre niyetiyle girilen kutsal hâl.
Hac ibadetinin bir parçası olarak sunulan kurbanlık hayvan.
Zilhicce’nin onuncu günü; hacılar bu gün kurbanlarını keser ve başka ibadetleri yerine getirir.
Âlimler bu rivayetten, hac ibadetini yerine getirmesi engellenen kişinin Hudeybiye’de Peygamber ﷺ’in izlediği yolu izlemesi gerektiği sonucunu çıkarırlar: kurban kesmek ve geçerli hükümlere göre ihramdan çıkmak. İbn Ömer, belirsizlik karşısında hac niyetini açıklamayı ve Peygamber ﷺ’i dikkatle takip etmeyi seçti. Rivayet ayrıca bazı şartlarda hac ve umrenin birlikte yapılabileceğini gösterir; engellenen kişiye ve ibadetlerin birleştirilmesine ilişkin ayrıntılı hükümler mezheplere göre farklılık gösterir.
- Hac ve umre hükümlerini önceden öğren ki engellenme durumunda güvenilir âlimlerin görüşlerine göre hangi adımları atacağını bil.
- Dinî kararlarında Peygamber ﷺ’in örneğini rehber edin; koşullar karmaşık olduğunda uzmanlara danış.
- Riskleri yakınlarınla açıkça konuş, ancak nihai kararını bilgiye ve samimi niyete dayandır.
Bu rivayet, Mekke’ye erişimin kesin olmadığı durumda İbn Ömer’in davranışına bağlam sağlar.
Sahih al-Bukhari · #1806 (Sahih)Aynı durumu ele alır ve Peygamber ﷺ’e uyarak hac ibadetine başlama kararını açıklar.
Sahih al-Bukhari · #1808 (Sahih)Bu rivayet, onun kararlılığına ve Peygamber’in ﷺ uygulamasına bağlılığına dair ek bağlam sunar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.