Sahih al-Bukhari, 2434. hadis
Abu Huraira rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Huraira tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا الْوَلِيدُ بْنُ مُسْلِمٍ، حَدَّثَنَا الأَوْزَاعِيُّ، قَالَ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ أَبِي كَثِيرٍ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ بْنُ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ لَمَّا فَتَحَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم مَكَّةَ قَامَ فِي النَّاسِ، فَحَمِدَ اللَّهَ، وَأَثْنَى عَلَيْهِ ثُمَّ قَالَ " إِنَّ اللَّهَ حَبَسَ عَنْ مَكَّةَ الْفِيلَ، وَسَلَّطَ عَلَيْهَا رَسُولَهُ وَالْمُؤْمِنِينَ، فَإِنَّهَا لاَ تَحِلُّ لأَحَدٍ كَانَ قَبْلِي، وَإِنَّهَا أُحِلَّتْ لِي سَاعَةً مِنْ نَهَارٍ، وَإِنَّهَا لاَ تَحِلُّ لأَحَدٍ بَعْدِي، فَلاَ يُنَفَّرُ صَيْدُهَا وَلاَ يُخْتَلَى شَوْكُهَا، وَلاَ تَحِلُّ سَاقِطَتُهَا إِلاَّ لِمُنْشِدٍ، وَمَنْ قُتِلَ لَهُ قَتِيلٌ فَهْوَ بِخَيْرِ النَّظَرَيْنِ، إِمَّا أَنْ يُفْدَى، وَإِمَّا أَنْ يُقِيدَ ". فَقَالَ الْعَبَّاسُ إِلاَّ الإِذْخِرَ، فَإِنَّا نَجْعَلُهُ لِقُبُورِنَا وَبُيُوتِنَا. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِلاَّ الإِذْخِرَ ". فَقَامَ أَبُو شَاهٍ ـ رَجُلٌ مِنْ أَهْلِ الْيَمَنِ ـ فَقَالَ اكْتُبُوا لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ. فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " اكْتُبُوا لأَبِي شَاهٍ ". قُلْتُ لِلأَوْزَاعِيِّ مَا قَوْلُهُ اكْتُبُوا لِي يَا رَسُولَ اللَّهِ قَالَ هَذِهِ الْخُطْبَةَ الَّتِي سَمِعَهَا مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم.
Bize Yahya b. Musa anlattı, bize Velid b. Müslim anlattı, bize Evzâî anlattı ve dedi ki: Bana Yahya b. Ebî Kesîr anlattı, bana Ebû Seleme b. Abdurrahman anlattı, bana Ebû Hureyre -Allah ondan razı olsun- anlattı ve dedi ki: Allah, Resûlü’ne ﷺ Mekke’nin fethini nasip edince, Resûlullah ﷺ insanların arasında ayağa kalktı. Allah’a hamd etti, O’na senada bulundu ve sonra şöyle buyurdu:
"Şüphesiz Allah, fili Mekke’den uzak tutmuş ve oraya Resûlü’nü ile müminleri hâkim kılmıştır. Mekke benden önce kimseye helal kılınmamıştır; bana da sadece gündüzün bir saati için helal kılınmıştır. Benden sonra da kimseye helal olmayacaktır. Oranın avı ürkütülmez, dikenli çalıları kesilmez ve düşen eşyası ancak ilan eden kimse için helaldir. Kimin yakını öldürülürse, o kişi iki seçenekten birini tercih etmekte serbesttir: Ya diyet alır ya da kısas uygular." Bunun üzerine Abbas dedi ki: "İzhir otu hariç; çünkü biz onu kabirlerimiz ve evlerimiz için kullanıyoruz." Resûlullah ﷺ de "İzhir otu hariç" buyurdular. Sonra Yemenli bir adam olan Ebû Şah ayağa kalkıp: "Ey Allah’ın Resûlü! Bunu benim için yazdırınız" dedi. Resûlullah ﷺ: "Ebû Şah için yazınız" buyurdular. Ben Evzâî’ye sordum: Onun ‘Ey Allah’ın Resûlü! Bunu benim için yazdırınız’ sözü ne anlama geliyor? Dedi ki: "Resûlullah ﷺ’dan işittiği bu hutbeyi kastetti."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Mekke’nin harem bölgesi, yaban hayatını ve kayıp eşyaları kötüye kullanıma karşı korur.
Mekke’nin fethinden sonra Peygamber ﷺ, şehrin özel kutsiyeti hakkında insanlara hitap etti. Abbas, kabirlerde ve evlerde kullanılan izhir otu için istisna istedi; Peygamber ﷺ bunu kabul etti. Ardından Ebu Şah, konuşmanın kendisi için yazılmasını istedi.
Bir kişinin kaybettiği ve başka birinin bulduğu eşya.
Mekke’de kabirlerde ve evlerde de kullanılan bir tür ot.
Bulunan bir eşyayı, sahibinin talep edebilmesi için duyuran kişi.
Klasik âlimler buradan Mekke’nin özel bir harem statüsü olduğu sonucunu çıkarır: Burada av hayvanları avlanmaz ve izhir için belirtilen istisna dışında bitki örtüsü gerekçesiz sökülmez. Orada bulunan kayıp bir eşya kişinin kendi malı olarak alınmaz; sahibini bulmak için korunur ve kamuya duyurulur. Fıkıh mezhepleri, bu ve diğer rivayetler ışığında böyle eşyalarla ilgili uygulama hükümlerini ele alır. Ebu Şah’ın isteği, bilgiyi yazıya geçirmenin caiz ve değerli olduğunu da gösterir.
- Değerli bir eşya bulursan onu özenle koru ve sahibinin geri alabilmesi için duyur.
- Kutsal mekânlar için geçerli özel kurallara ve korumalara saygı göster.
- Önemli bilgileri güvenilir biçimde korumak ve başkalarıyla paylaşmak için yazıya geçir.
Ebu Hureyre’den gelen bu rivayet de haremde avlanma, bitkiler ve bulunan eşyalarla ilgili kuralları ele alır.
Sahih al-Bukhari · #2433 (Sahih)Bu rivayet, Mekke’nin özel koruması ve orada geçerli kurallar hakkında ek ifadeler sunar.
Sahih al-Bukhari · #2435 (Sahih)Bu rivayet, Lukata bölümünün temel konularından olan bulunan bir eşyanın duyurulup korunmasını ele alır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.