Şahitler · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 2669. hadis

Abdullah ibn Masud rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Şahitler
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

Abdullah ibn Masud tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا جَرِيرٌ، عَنْ مَنْصُورٍ، عَنْ أَبِي وَائِلٍ، قَالَ قَالَ عَبْدُ اللَّهِ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ يَسْتَحِقُّ بِهَا مَالاً لَقِيَ اللَّهَ وَهْوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ، ثُمَّ أَنْزَلَ اللَّهُ تَصْدِيقَ ذَلِكَ ‏{‏إِنَّ الَّذِينَ يَشْتَرُونَ بِعَهْدِ اللَّهِ وَأَيْمَانِهِمْ‏}‏ إِلَى ‏{‏عَذَابٌ أَلِيمٌ‏}‏‏.‏ ثُمَّ إِنَّ الأَشْعَثَ بْنَ قَيْسٍ خَرَجَ إِلَيْنَا فَقَالَ مَا يُحَدِّثُكُمْ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ فَحَدَّثْنَاهُ بِمَا، قَالَ، فَقَالَ صَدَقَ لَفِيَّ أُنْزِلَتْ، كَانَ بَيْنِي وَبَيْنَ رَجُلٍ خُصُومَةٌ فِي شَىْءٍ، فَاخْتَصَمْنَا إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ شَاهِدَاكَ أَوْ يَمِينُهُ ‏"‏‏.‏ فَقُلْتُ لَهُ إِنَّهُ إِذًا يَحْلِفُ وَلاَ يُبَالِي‏.‏ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ مَنْ حَلَفَ عَلَى يَمِينٍ يَسْتَحِقُّ بِهَا مَالاً وَهْوَ فِيهَا فَاجِرٌ لَقِيَ اللَّهَ وَهْوَ عَلَيْهِ غَضْبَانُ ‏"‏‏.‏ فَأَنْزَلَ اللَّهُ تَصْدِيقَ ذَلِكَ، ثُمَّ اقْتَرَأَ هَذِهِ الآيَةَ‏.‏

Çeviri

Osman b. Ebî Şeybe bize rivayet etti, Cerîr bize Mansûr'dan, o da Ebû Vâil'den rivayet etti. Ebû Vâil dedi ki: Abdullah şöyle buyurdu:

"Kim bir malı haksız yere elde etmek için yemin ederse, kıyamet günü Allah'a O kendisine gazaplı olduğu halde kavuşur." Sonra Allah bunu tasdik eden şu ayeti indirdi: {Şüphesiz Allah'ın ahdini ve yeminlerini az bir bedele satanlara...} {...elem verici bir azap vardır} ayetine kadar. Daha sonra Eş'as b. Kays yanımıza geldi ve "Ebû Abdurrahman size ne anlatıyor?" diye sordu. Biz de onun anlattıklarını kendisine naklettik. O da "Doğru söylemiş; bu ayet benim hakkımda nazil oldu. Bir adamla aramda bir hususta anlaşmazlık çıkmıştı, meseleyi Resûlullah ﷺ'e arz ettik. Buyurdular ki: 'Ya iki şahit getirirsin ya da karşı taraf yemin eder.' Ben de 'O halde yemin eder ve hiç çekinmez' dedim. Bunun üzerine Nebi ﷺ buyurdular ki: 'Kim bir malı haksız yere almak için yalan yere yemin ederse, Allah'a O kendisine gazaplı olduğu halde kavuşur.' Sonra Allah bunu tasdik eden ayeti indirdi ve Eş'as bu ayeti okudu.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Başkasının malını almak için yalan yere yemin etmek, Allah’ın şiddetli gazabına yol açar.

Arka plan ve bağlam

Al-Ash'ath ibn Qays, bir adamla mal konusunda anlaşmazlık yaşadığını aktardı. Peygamber ﷺ davacıdan iki şahit getirmesini ya da davalının yemin etmesini istedi. Al-Ash'ath, adamın vicdan azabı duymadan yalan yere yemin edeceği konusunda uyardı. Âl-i İmrân suresinin 3:77. ayetleri bu olayla bağlantılı olarak nazil oldu.

Kavramlar ve açıklamalar
yalan yere yemin

Bir kişinin bilerek doğru olmayan bir şeyi yemin ederek doğrulaması.

iki şahit

Uyuşmazlığa ilişkin kurallar uyarınca delil sunabilecek iki kişi.

davacı

Bir iddia veya talepte bulunan kişi.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler buradan, bilerek edilen yalan bir yeminin hukuka uygun mülkiyet hakkı doğurmayacağı sonucunu çıkarır. Uyuşmazlıklarda temel kural, davacının delil sunması; delil bulunmadığında ise davalıdan yemin etmesinin istenebilmesidir. Bu yargı usulü yalan söylemeyi helal kılmaz: hileyle mal edinen kişi Allah’a karşı sorumlu olmaya devam eder. Fıkıh mezhepleri, kasten yalan yere yemin etmenin ve başkasının malını haksız yere almanın ağırlığını kabul eder.

Günümüz için dersler
  1. Bir uyuşmazlıkta olguları ve delilleri dürüstçe sun; maddi kazanç sağlamak için hiçbir şeyi çarpıtma.
  2. Kısa vadede yalan sana yarar sağlayabilecek olsa bile yalnızca doğruya yemin et.
  3. Haksız bir iddiayla mal aldıysan onu geri ver ve zarar verdiğin kişiden af dile.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.