Sahih al-Bukhari, 3711. hadis
Aisha rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Abu al‑Yamanal‑Bukhari'e aktardıأَبُو الْيَمَانِ
- 2Shu'aybشُعَيْبٌ
- 3Az‑Zuhriالزُّهْرِيِّ
- 4Urwa ibn az‑Zubayrعُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ
- 5Aishaعَائِشَةَ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا أَبُو الْيَمَانِ، أَخْبَرَنَا شُعَيْبٌ، عَنِ الزُّهْرِيِّ، قَالَ حَدَّثَنِي عُرْوَةُ بْنُ الزُّبَيْرِ، عَنْ عَائِشَةَ، أَنَّ فَاطِمَةَ ـ عَلَيْهَا السَّلاَمُ ـ أَرْسَلَتْ إِلَى أَبِي بَكْرٍ تَسْأَلُهُ مِيرَاثَهَا مِنَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فِيمَا أَفَاءَ اللَّهُ عَلَى رَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم، تَطْلُبُ صَدَقَةَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الَّتِي بِالْمَدِينَةِ وَفَدَكٍ وَمَا بَقِيَ مِنْ خُمُسِ خَيْبَرَ. فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ إِنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ " لاَ نُورَثُ، مَا تَرَكْنَا فَهْوَ صَدَقَةٌ، إِنَّمَا يَأْكُلُ آلُ مُحَمَّدٍ مِنْ هَذَا الْمَالِ ـ يَعْنِي مَالَ اللَّهِ ـ لَيْسَ لَهُمْ أَنْ يَزِيدُوا عَلَى الْمَأْكَلِ ". وَإِنِّي وَاللَّهِ لاَ أُغَيِّرُ شَيْئًا مِنْ صَدَقَاتِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم الَّتِي كَانَتْ عَلَيْهَا فِي عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم، وَلأَعْمَلَنَّ فِيهَا بِمَا عَمِلَ فِيهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم. فَتَشَهَّدَ عَلِيٌّ، ثُمَّ قَالَ إِنَّا قَدْ عَرَفْنَا يَا أَبَا بَكْرٍ فَضِيلَتَكَ. وَذَكَرَ قَرَابَتَهُمْ مِنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَحَقَّهُمْ. فَتَكَلَّمَ أَبُو بَكْرٍ فَقَالَ وَالَّذِي نَفْسِي بِيَدِهِ، لَقَرَابَةُ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم أَحَبُّ إِلَىَّ أَنْ أَصِلَ مِنْ قَرَابَتِي.
Ebû’l-Yemân bize rivayet etti, Şuayb bize haber verdi, Zührî’den naklen dedi ki: Urve b. Zübeyr bana Aişe’den şunu anlattı: Fâtıma – Allah’ın selamı üzerine olsun – Ebû Bekir’e birini göndererek Peygamber ﷺ’den mirasını istedi; bu, Allah’ın Resûlü’ne ﷺ fey olarak verdiği mallardan idi. O, Peygamber’in ﷺ Medine’deki ve Fedek’teki sadakasını ile Hayber humusunun geri kalan kısmını talep ediyordu. Ebû Bekir şöyle dedi:
“Resûlullah ﷺ buyurdu ki: ‘Biz [peygamberler] miras bırakmayız; bıraktığımız her şey sadakadır. Muhammed’in âli bu maldan, yani Allah’ın malından ancak yiyecek kadar yiyebilir, bunun ötesinde hakları yoktur.’ Vallahi ben, Peygamber’in ﷺ sadakaları konusunda onun zamanındaki uygulamadan hiçbir şeyi değiştirmeyeceğim ve onda Resûlullah’ın ﷺ yaptığı gibi hareket edeceğim.” Bunun üzerine Ali şehadet getirdi, sonra dedi ki: “Ey Ebû Bekir! Biz senin faziletini elbette biliyoruz.” Ardından onların Resûlullah ﷺ ile olan yakınlığını ve haklarını zikretti. Ebû Bekir konuşup şöyle dedi: “Nefsim elinde olan Allah’a yemin ederim ki, Resûlullah’ın ﷺ akrabalarını gözetmek, kendi akrabalarımı gözetmekten bana daha sevimlidir.”
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ebu Bekir, Peygamber’in ﷺ malını onun belirlediği şekilde yönetti.
Peygamber’in ﷺ vefatından sonra Fatıma, bazı mallardan miras payını almak için Ebu Bekir’e başvurdu. Ebu Bekir, peygamberlerin miras bırakmadığına ilişkin sözü hatırlatarak malları Peygamber’in ﷺ yaptığı gibi yönetmeyi sürdüreceğine söz verdi.
Bir savaş olmaksızın Müslüman toplumunun eline geçen mallar.
Burada: hayır amacıyla tahsis edilen ve kişisel miras olarak bölüştürülmeyen mal.
İslam kurallarına göre özel bir amaca ayrılan savaş ganimetlerinin beşte birlik payı.
Klasik âlimler buradan, peygamberlerin bıraktığı malların sıradan bir miras gibi bölüştürülmediği, sadaka olarak yönetildiği sonucunu çıkarır. Rivayete göre Peygamber’in ﷺ ailesi geçimini bu mallardan sağlayabilirdi. Âlimler ayrıca Ebu Bekir’in malları Peygamber’in ﷺ yaptığı gibi yönetmeyi sürdürme ve onun akrabalık bağlarına saygı gösterme konusundaki özenini vurgular. Fıkıh mezhepleri bu sözü, peygamberlerin mirasıyla ilgili özel hükümlerin dayanağı olarak kabul eder.
- Emanet edilen kaynakları açık kurallara göre yönetin ve kişisel çıkar için değiştirmeyin.
- Aile içi anlaşmazlıkları hem hakları hem de akrabalık bağlarını gözeterek saygıyla ele alın.
- Ortak kaynakların tahsisi ve kullanımı konusunda mali yönetimde şeffaflığı sağlayın.
Bu rivayet de Aişe üzerinden aktarılan isnadı paylaşır ve Fatıma’nın talebiyle Ebu Bekir’in Peygamber’in ﷺ mallarına ilişkin cevabını anlatır.
Sahih al-Bukhari · #3710 (Sahih)Bu rivayet, Peygamber’in ﷺ geride bıraktığı mallarla ilgili bağlantılı olayları ele alır ve bu mallara dair özel düzenlemelere ek bağlam sağlar.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.