Sahih al-Bukhari, 3929. hadis
Umm al-Ala rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Kharija ibn Zayd ibn Thabit'e uzanan rivayet zinciri
- 1Musa ibn Isma'ilal‑Bukhari'e aktardıمُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ
- 2Ibrahim ibn Sa'dإِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ
- 3Ibn Shihabابْنُ شِهَابٍ
- 4Kharija ibn Zayd ibn Thabitخَارِجَةَ بْنِ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ سَعْدٍ، أَخْبَرَنَا ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ خَارِجَةَ بْنِ زَيْدِ بْنِ ثَابِتٍ، أَنَّ أُمَّ الْعَلاَءِ ـ امْرَأَةً مِنْ نِسَائِهِمْ بَايَعَتِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم ـ أَخْبَرَتْهُ أَنَّ عُثْمَانَ بْنَ مَظْعُونٍ طَارَ لَهُمْ فِي السُّكْنَى حِينَ اقْتَرَعَتِ الأَنْصَارُ عَلَى سُكْنَى الْمُهَاجِرِينَ، قَالَتْ أُمُّ الْعَلاَءِ فَاشْتَكَى عُثْمَانُ عِنْدَنَا، فَمَرَّضْتُهُ حَتَّى تُوُفِّيَ، وَجَعَلْنَاهُ فِي أَثْوَابِهِ، فَدَخَلَ عَلَيْنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ رَحْمَةُ اللَّهِ عَلَيْكَ أَبَا السَّائِبِ، شَهَادَتِي عَلَيْكَ لَقَدْ أَكْرَمَكَ اللَّهُ. فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " وَمَا يُدْرِيكِ أَنَّ اللَّهَ أَكْرَمَهُ ". قَالَتْ قُلْتُ لاَ أَدْرِي بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي يَا رَسُولَ اللَّهِ فَمَنْ قَالَ " أَمَّا هُوَ فَقَدْ جَاءَهُ وَاللَّهِ الْيَقِينُ، وَاللَّهِ إِنِّي لأَرْجُو لَهُ الْخَيْرَ، وَمَا أَدْرِي وَاللَّهِ وَأَنَا رَسُولُ اللَّهِ مَا يُفْعَلُ بِي ". قَالَتْ فَوَاللَّهِ لاَ أُزَكِّي أَحَدًا بَعْدَهُ قَالَتْ فَأَحْزَنَنِي ذَلِكَ فَنِمْتُ فَأُرِيتُ لِعُثْمَانَ بْنِ مَظْعُونٍ عَيْنًا تَجْرِي، فَجِئْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَخْبَرْتُهُ. فَقَالَ " ذَلِكَ عَمَلُهُ ".
Musa bin İsmail bize rivayet etti, İbrahim bin Sa'd bize rivayet etti, İbn Şihab bize haber verdi; Harice bin Zeyd bin Sabit'ten naklen: Ensar'dan olup Peygamber ﷺ'e biat eden bir kadın olan Ümmü'l-Alâ ona şunu anlattı: Ensar, Muhacirlerin barınması için kura çektiklerinde Osman bin Maz'un onlara düşmüştü. Ümmü'l-Alâ dedi ki:
"Osman bizim yanımızda hastalandı ve ben onu vefat edinceye kadar hastalığı boyunca bakımını üstlendim; onu kendi elbiseleri içinde kefenledik." Sonra Peygamber ﷺ yanımıza girdi ve ben: "Allah'ın rahmeti üzerine olsun ey Ebu's-Sâib! Şehadet ederim ki Allah seni mutlaka ikram etmiştir" dedim. Bunun üzerine Peygamber ﷺ: "Allah'ın onu ikram ettiğini nereden biliyorsun?" buyurdu. Ümmü'l-Alâ şöyle devam etti: "Babam ve annem sana feda olsun ey Allah'ın Resulü, bilmiyorum; ama kim onun kadar buna layık olabilir? dedim. Resulullah ﷺ: 'Ona gelince, vallahi ölüm (yakîn) ona gelmiştir ve ben onun hakkında hayır umuyorum. Fakat vallahi ben Allah'ın Resulü olduğum halde bana ne yapılacağını bilemem' buyurdu." Ümmü'l-Alâ dedi ki: "Vallahi ondan sonra hiç kimseyi tezkiye etmedim (kesin olarak cennetlik demedim). Bu söz beni üzdü; uyuduğumda rüyada Osman bin Maz'un için akan bir pınar gördüm. Allah'ın Resulü ﷺ'e gelip bunu anlattım." Buyurdular ki: "Bu, onun amelidir."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
İyi ameller umut verir, fakat gayba dair hüküm Allah’a aittir.
Ensar, Muhacirleri hangi ailelerin ağırlayacağını belirlemek için kura çekti. Osman bin Maz‘un, Ümmü’l-Alâ’nın ailesinin yanına yerleştirildi; Ümmü’l-Alâ ona hastalığı sırasında vefat edinceye kadar baktı.
Medine’de yaşayan ve Peygamber ﷺ ile Mekke’den gelen Müslümanlara yardım edenler.
İnançları sebebiyle Mekke’den Medine’ye hicret eden Müslümanlar.
Allah’ın vefat etmiş biri hakkındaki nihai hükmü gibi insanların bilemeyeceği şeyler.
Klasik âlimler buradan, vefat eden kimse için rahmet dilemenin ve onun hakkında hayır ummanın caiz olduğunu; ancak delil olmadan nihai mükâfatı hakkında kesin hüküm verilemeyeceğini çıkarırlar. Peygamber ﷺ, Ümmü’l-Alâ’nın rüyasını Osman’ın iyi amelleriyle ilişkilendirmiştir; bu, rüyaları inanç esasları veya genel hükümler için bağımsız bir kaynak hâline getirmez. Anlatı ayrıca Ensar’ın misafirperverliğini ve hastalara gösterdiği özeni över.
- Hastalara sabırla bakın; misafirleri ve yeni gelenleri güzel karşılayın.
- Vefat edenlerden saygıyla söz edin, Allah’tan onlar için rahmet dileyin ve nihai hükmü O’na bırakın.
- Güzel bir rüya umut versin; ancak inançları ve kesin hükümleri rüyalara dayandırmayın.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.