Sahih al-Bukhari, 4322. hadis
Abu Qatada rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Abu Qatada tarafından rivayet edildi
Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
وَقَالَ اللَّيْثُ حَدَّثَنِي يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ، عَنْ عُمَرَ بْنِ كَثِيرِ بْنِ أَفْلَحَ، عَنْ أَبِي مُحَمَّدٍ، مَوْلَى أَبِي قَتَادَةَ أَنَّ أَبَا قَتَادَةَ، قَالَ لَمَّا كَانَ يَوْمُ حُنَيْنٍ نَظَرْتُ إِلَى رَجُلٍ مِنَ الْمُسْلِمِينَ يُقَاتِلُ رَجُلاً مِنَ الْمُشْرِكِينَ، وَآخَرُ مِنَ الْمُشْرِكِينَ يَخْتِلُهُ مِنْ وَرَائِهِ لِيَقْتُلَهُ، فَأَسْرَعْتُ إِلَى الَّذِي يَخْتِلُهُ فَرَفَعَ يَدَهُ لِيَضْرِبَنِي، وَأَضْرِبُ يَدَهُ، فَقَطَعْتُهَا، ثُمَّ أَخَذَنِي، فَضَمَّنِي ضَمًّا شَدِيدًا حَتَّى تَخَوَّفْتُ، ثُمَّ تَرَكَ فَتَحَلَّلَ، وَدَفَعْتُهُ ثُمَّ قَتَلْتُهُ، وَانْهَزَمَ الْمُسْلِمُونَ، وَانْهَزَمْتُ مَعَهُمْ، فَإِذَا بِعُمَرَ بْنِ الْخَطَّابِ فِي النَّاسِ، فَقُلْتُ لَهُ مَا شَأْنُ النَّاسِ قَالَ أَمْرُ اللَّهِ، ثُمَّ تَرَاجَعَ النَّاسُ إِلَى رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ أَقَامَ بَيِّنَةً عَلَى قَتِيلٍ قَتَلَهُ فَلَهُ سَلَبُهُ ". فَقُمْتُ لأَلْتَمِسَ بَيِّنَةً عَلَى قَتِيلِي، فَلَمْ أَرَ أَحَدًا يَشْهَدُ لِي فَجَلَسْتُ، ثُمَّ بَدَا لِي، فَذَكَرْتُ أَمْرَهُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ رَجُلٌ مِنْ جُلَسَائِهِ سِلاَحُ هَذَا الْقَتِيلِ الَّذِي يَذْكُرُ عِنْدِي فَأَرْضِهِ مِنْهُ. فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ كَلاَّ لاَ يُعْطِهِ أُصَيْبِغَ مِنْ قُرَيْشٍ، وَيَدَعَ أَسَدًا مِنْ أُسْدِ اللَّهِ يُقَاتِلُ عَنِ اللَّهِ وَرَسُولِهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ فَقَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَأَدَّاهُ إِلَىَّ، فَاشْتَرَيْتُ مِنْهُ خِرَافًا فَكَانَ أَوَّلَ مَالٍ تَأَثَّلْتُهُ فِي الإِسْلاَمِ.
Leys dedi ki: Bana Yahya b. Said, Ömer b. Kesîr b. Eflah'tan, o da Ebu Katade'nin azatlı kölesi Ebu Muhammed'den naklettiğine göre Ebu Katade şöyle demiştir:
"Huneyn günü bir Müslümanın müşriklerden biriyle savaştığını, başka bir müşrikin de onu arkadan pusuya düşürüp öldürmek üzere sinsice yaklaştığını gördüm. Arkadan yaklaşan adama doğru hızla koştum; adam bana vurmak için elini kaldırdı, ben de onun eline vurdum ve elini kestim. Sonra beni yakaladı ve öylesine şiddetli sıktı ki ölüm korkusuna kapıldım. Derken beni bıraktı, diz çöktü; ben de onu itip öldürdüm. Müslümanlar bozguna uğradı, ben de onlarla birlikte kaçtım. Bir de baktım ki insanlar arasında Ömer b. Hattab var. Ona: 'İnsanlara ne oldu?' diye sordum. O da: 'Bu Allah'ın emridir' dedi. Daha sonra insanlar Resûlullah ﷺ'a geri döndüler. Resûlullah ﷺ buyurdu ki: 'Kim öldürdüğü düşmana dair açık bir delil getirirse, onun ganimeti kendisine aittir.' Ben de öldürdüğüm kişiye dair delil aramak için kalktım, ancak bana şahitlik edecek kimse bulamadım ve oturdum. Sonra aklıma geldi ve durumu Resûlullah ﷺ'a arz ettim. Yanında oturanlardan bir adam: 'Bahsettiği bu ölü kişinin silahları benim yanımdadır, ona bunun karşılığını verin' dedi. Bunun üzerine Ebubekir: 'Hayır! Resûlullah ﷺ, Kureyş'ten zayıf birine bunu verip de Allah ve Resûlü ﷺ için savaşan Allah'ın aslanlarından bir aslanı mahrum bırakmaz' dedi. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ kalktı ve o ganimeti bana verdi. Ben de onunla bir bahçe satın aldım; bu, İslam'da edindiğim ilk mal oldu."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ebû Katâde’nin zaferine dair delili, ganimetin adil biçimde paylaştırılmasını sağladı.
Olay Huneyn Savaşı sırasında gerçekleşti. Müslümanların dönüşünden sonra Peygamber ﷺ, bir düşmanı öldürdüğünü kanıtlayan kişinin onun ganimetini almasına hükmetti.
Savaş sırasında düşmandan ele geçirilen mallar.
Bir kişinin iddiasını inandırıcı kılan tanıklık gibi bir doğrulama.
Allah ve Resulü ﷺ uğrunda mücadele eden cesur bir savaşçı için kullanılan mecazlı ifade.
Klasik âlimler bu rivayetten, yenilmiş bir düşmanın şahsî ganimeti üzerindeki hak iddiasının delil gerektirdiği sonucunu çıkarırlar. Peygamber ﷺ konuyu değerlendirip ganimeti verdi; Ebû Bekir’in sözleri, cesaretin ve kanıtlanmış gayretin göz ardı edilmemesi gerektiğini vurgular. Fakihler bu tür taleplerin şartlarını savaş ganimetlerine ilişkin hükümler çerçevesinde ele alır; bu, kişilere ganimeti kendi başlarına talep etmeleri için genel bir izin değildir.
- Bir iddiayı delille destekle ve konuyu yetkili bir merciin adil biçimde değerlendirmesini sağla.
- Cesareti ve gayreti takdir et; ancak takdirin adalet kurallarının yerini almasına izin verme.
- Karışıklık ortaya çıktığında, dikkatli bir karar vermekten sorumlu kişilerin rehberliğine başvur.
Bu rivayet aynı olayı aktarır ve Ebû Katâde’nin ganimet talebini daha açık hâle getirir.
Sahih al-Bukhari · #4320 (Sahih)Bu rivayet Huneyn’den sonra savaş ganimetlerinin dağıtımını ele alır ve Peygamber’in ﷺ tutumuna bağlam sağlar.
Sahih al-Bukhari · #4323 (Sahih)Bu rivayet, Huneyn Savaşı’ndan sonra Evtâs’a gönderilen bir seriyyeyi anlatır.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.