Sahih al-Bukhari, 4452. hadis
Aisha rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
al‑Bukhari'den Abu Salama'e uzanan rivayet zinciri
- 1Yahya ibn Bukayral‑Bukhari'e aktardıيَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ
- 2Al‑Laythاللَّيْثُ
- 3Uqaylعُقَيْلٍ
- 4Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
- 5Abu Salamaأَبُو سَلَمَةَ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا يَحْيَى بْنُ بُكَيْرٍ، حَدَّثَنَا اللَّيْثُ، عَنْ عُقَيْلٍ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي أَبُو سَلَمَةَ، أَنَّ عَائِشَةَ، أَخْبَرَتْهُ أَنَّ أَبَا بَكْرٍ ـ رضى الله عنه ـ أَقْبَلَ عَلَى فَرَسٍ مِنْ مَسْكَنِهِ بِالسُّنْحِ حَتَّى نَزَلَ، فَدَخَلَ الْمَسْجِدَ فَلَمْ يُكَلِّمِ النَّاسَ حَتَّى دَخَلَ عَلَى عَائِشَةَ، فَتَيَمَّمَ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَهْوَ مُغَشًّى بِثَوْبِ حِبَرَةٍ، فَكَشَفَ عَنْ وَجْهِهِ ثُمَّ أَكَبَّ عَلَيْهِ فَقَبَّلَهُ وَبَكَى. ثُمَّ قَالَ بِأَبِي أَنْتَ وَأُمِّي، وَاللَّهِ لاَ يَجْمَعُ اللَّهُ عَلَيْكَ مَوْتَتَيْنِ، أَمَّا الْمَوْتَةُ الَّتِي كُتِبَتْ عَلَيْكَ فَقَدْ مُتَّهَا. قَالَ الزُّهْرِيُّ وَحَدَّثَنِي أَبُو سَلَمَةَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَبَّاسٍ، أَنَّ أَبَا بَكْرٍ، خَرَجَ وَعُمَرُ يُكَلِّمُ النَّاسَ فَقَالَ اجْلِسْ يَا عُمَرُ، فَأَبَى عُمَرُ أَنْ يَجْلِسَ. فَأَقْبَلَ النَّاسُ إِلَيْهِ وَتَرَكُوا عُمَرَ، فَقَالَ أَبُو بَكْرٍ أَمَّا بَعْدُ مَنْ كَانَ مِنْكُمْ يَعْبُدُ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم فَإِنَّ مُحَمَّدًا قَدْ مَاتَ، وَمَنْ كَانَ مِنْكُمْ يَعْبُدُ اللَّهَ فَإِنَّ اللَّهَ حَىٌّ لاَ يَمُوتُ، قَالَ اللَّهُ {وَمَا مُحَمَّدٌ إِلاَّ رَسُولٌ قَدْ خَلَتْ مِنْ قَبْلِهِ الرُّسُلُ} إِلَى قَوْلِهِ {الشَّاكِرِينَ} وَقَالَ وَاللَّهِ لَكَأَنَّ النَّاسَ لَمْ يَعْلَمُوا أَنَّ اللَّهَ أَنْزَلَ هَذِهِ الآيَةَ حَتَّى تَلاَهَا أَبُو بَكْرٍ، فَتَلَقَّاهَا مِنْهُ النَّاسُ كُلُّهُمْ فَمَا أَسْمَعُ بَشَرًا مِنَ النَّاسِ إِلاَّ يَتْلُوهَا. فَأَخْبَرَنِي سَعِيدُ بْنُ الْمُسَيَّبِ أَنَّ عُمَرَ قَالَ وَاللَّهِ مَا هُوَ إِلاَّ أَنْ سَمِعْتُ أَبَا بَكْرٍ تَلاَهَا فَعَقِرْتُ حَتَّى مَا تُقِلُّنِي رِجْلاَىَ، وَحَتَّى أَهْوَيْتُ إِلَى الأَرْضِ حِينَ سَمِعْتُهُ تَلاَهَا أَنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَدْ مَاتَ.
Yahya b. Bükeyr bize rivayet etti, Leys bize rivayet etti, Ukayl'dan, İbn Şihab'dan, o dedi ki: Bana Ebu Seleme haber verdi; Aişe ona anlatmıştı ki Ebu Bekir -Allah ondan razı olsun- Sünh'teki evinden at üzerinde geldi. Attan indi ve Mescid'e girdi, ancak Aişe'nin yanına girinceye kadar insanlarla konuşmadı. Orada Resûlullah ﷺ'ü bir Hibere kumaşıyla örtülmüş halde buldu. Mübarek yüzünü açtı, üzerine eğildi, onu öptü ve ağladı. Sonra şöyle dedi:
"Annem babam sana feda olsun! Vallahi Allah sana iki ölümü bir arada tattırmaz. Sana yazılan ölüm gelip çattı." Zühri dedi ki: Bana Ebu Seleme, Abdullah b. Abbas'tan rivayet etti ki Ebu Bekir dışarı çıktığında Ömer insanlarla konuşuyordu. Ebu Bekir, "Ey Ömer, otur!" dedi, fakat Ömer oturmaktan imtina etti. Bunun üzerine insanlar Ömer'i bırakıp Ebu Bekir'e yöneldiler. Ebu Bekir şöyle hitap etti: "Emmâ ba'd, içinizden kim Muhammed ﷺ'e ibadet ediyorduysa bilsin ki Muhammed vefat etmiştir. Kim de Allah'a ibadet ediyorsa şüphesiz Allah Hayy'dir, ölmez. Allah Teâlâ buyurmuştur ki: {Muhammed sadece bir peygamberdir. Ondan önce de peygamberler gelip geçmişti...} ayetinin sonundaki {...şükredenler} ifadesine kadar." İbn Abbas dedi ki: "Vallahi sanki insanlar Allah'ın bu ayeti indirdiğini, Ebu Bekir okuyuncaya kadar bilmiyorlardı. Herkes bu ayeti ondan aldı ve duyduğum herkes onu okuyordu." Said b. Müseyyeb bana haber verdi ki Ömer şöyle demişti: "Vallahi Ebu Bekir'in bu ayeti okuduğunu duyar duymaz ayaklarım beni taşımaz oldu ve Peygamber ﷺ'in vefat ettiğini onun dilinden işittiğim anda yere yığıldım."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Ebû Bekir, topluluğa ibadetin yalnızca Allah’a ait olduğunu hatırlattı.
Peygamber ﷺ vefat ettikten sonra Ebû Bekir onun yanına geldi, vedalaştı ve ardından topluluğa hitap etti. Âl-i İmrân suresinin 144. ayetini okuması, orada bulunanların vefat gerçeğiyle yüzleşmesine yardımcı oldu.
Yemen’den gelen, güzel çizgili bir kumaş.
Ebû Bekir’in kaldığı, Medine yakınlarındaki bir yer.
Muhammed’in ﷺ bir peygamber olduğunu ve ondan önceki peygamberlerin de vefat ettiğini bildiren ayet.
Âlimler, Ebû Bekir’in üzüntüsünü gösterirken aynı zamanda vahiy ve açık bir liderlikle topluluğa güven verdiğine dikkat çeker. Ayet, Peygamber’in ﷺ fani olduğunu, Allah’ın ise daima diri olduğunu ve ibadetin yalnızca O’na yöneltilmesi gerektiğini doğrular. Ebû Bekir’in sözleri Peygamber’in ﷺ özel makamını inkâr etmez; ona ibadet edilmesini reddeder. Rivayet ayrıca, bir kriz sırasında liderin insanî duyguları göz ardı etmeden insanları Kur’an’a ve hakikate yöneltmesi gerektiğini öğretir.
- İbadetini yalnızca Allah’a yönelt ve üzüntü anında Kur’an’dan destek al.
- Üzüntüyü kabul et ve sevgi göster; ancak duyguların seni hakikatten uzaklaştırmasına izin verme.
- Krizde sakin ve açık konuş; başkalarının kalıcı olana odaklanmasına yardımcı ol.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.