Namaz Vakitleri · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 571. hadis

Abdullah ibn Umar rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Namaz Vakitleri
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Mahmudal‑Bukhari'e aktardıمَحْمُودٌ
  2. 2Abd ar‑Razzaqعَبْدُ الرَّزَّاقِ
  3. 3Ibn Jurayjابْنُ جُرَيْجٍ
  4. 4Nafi'نَافِعٌ
  5. 5Abdullah ibn Umarعَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ
  6. 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا مَحْمُودٌ، قَالَ أَخْبَرَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ جُرَيْجٍ، قَالَ أَخْبَرَنِي نَافِعٌ، قَالَ حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ عُمَرَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شُغِلَ عَنْهَا لَيْلَةً، فَأَخَّرَهَا حَتَّى رَقَدْنَا فِي الْمَسْجِدِ، ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا ثُمَّ رَقَدْنَا ثُمَّ اسْتَيْقَظْنَا، ثُمَّ خَرَجَ عَلَيْنَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم ثُمَّ قَالَ ‏"‏ لَيْسَ أَحَدٌ مِنْ أَهْلِ الأَرْضِ يَنْتَظِرُ الصَّلاَةَ غَيْرُكُمْ ‏"‏‏.‏ وَكَانَ ابْنُ عُمَرَ لاَ يُبَالِي أَقَدَّمَهَا أَمْ أَخَّرَهَا إِذَا كَانَ لاَ يَخْشَى أَنْ يَغْلِبَهُ النَّوْمُ عَنْ وَقْتِهَا، وَكَانَ يَرْقُدُ قَبْلَهَا‏.‏ قَالَ ابْنُ جُرَيْجٍ قُلْتُ لِعَطَاءٍ وَقَالَ سَمِعْتُ ابْنَ عَبَّاسٍ، يَقُولُ أَعْتَمَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لَيْلَةً بِالْعِشَاءِ حَتَّى رَقَدَ النَّاسُ وَاسْتَيْقَظُوا، وَرَقَدُوا وَاسْتَيْقَظُوا، فَقَامَ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ فَقَالَ الصَّلاَةَ‏.‏ قَالَ عَطَاءٌ قَالَ ابْنُ عَبَّاسٍ فَخَرَجَ نَبِيُّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَيْهِ الآنَ، يَقْطُرُ رَأْسُهُ مَاءً، وَاضِعًا يَدَهُ عَلَى رَأْسِهِ فَقَالَ ‏"‏ لَوْلاَ أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لأَمَرْتُهُمْ أَنْ يُصَلُّوهَا هَكَذَا ‏"‏‏.‏ فَاسْتَثْبَتُّ عَطَاءً كَيْفَ وَضَعَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم عَلَى رَأْسِهِ يَدَهُ كَمَا أَنْبَأَهُ ابْنُ عَبَّاسٍ، فَبَدَّدَ لِي عَطَاءٌ بَيْنَ أَصَابِعِهِ شَيْئًا مِنْ تَبْدِيدٍ، ثُمَّ وَضَعَ أَطْرَافَ أَصَابِعِهِ عَلَى قَرْنِ الرَّأْسِ ثُمَّ ضَمَّهَا، يُمِرُّهَا كَذَلِكَ عَلَى الرَّأْسِ حَتَّى مَسَّتْ إِبْهَامُهُ طَرَفَ الأُذُنِ مِمَّا يَلِي الْوَجْهَ عَلَى الصُّدْغِ، وَنَاحِيَةِ اللِّحْيَةِ، لاَ يُقَصِّرُ وَلاَ يَبْطُشُ إِلاَّ كَذَلِكَ وَقَالَ ‏"‏ لَوْلاَ أَنْ أَشُقَّ عَلَى أُمَّتِي لأَمَرْتُهُمْ أَنْ يُصَلُّوا هَكَذَا ‏"‏‏.‏

Çeviri

Bize Mahmûd anlattı, dedi ki: Bize Abdürrezzâk haber verdi, dedi ki: Bana İbn Cüreyc haber verdi, dedi ki: Bana Nâfi‘ haber verdi, dedi ki: Bize Abdullah b. Ömer anlattı: Resûlullah ﷺ bir gece yatsı namazı için meşgul oldu ve onu o kadar geciktirdi ki biz mescitte uyuduk, sonra uyandık, tekrar uyuduk ve yine uyandık. Sonra Nebî ﷺ yanımıza çıktı ve buyurdu ki:

"Yeryüzü halkından namazı bekleyen sizden başka kimse yoktur." İbn Ömer, uykunun kendisine galip gelip namaz vaktini kaçırmasından korkmadığı sürece namazı erken veya geç kılmakta bir sakınca görmezdi ve bazen yatsıdan önce uyurdu. İbn Cüreyc dedi ki: Atâ’ya sordum, o da dedi ki: İbn Abbâs’ın şöyle dediğini işittim: Resûlullah ﷺ bir gece yatsı namazını o kadar geciktirdi ki insanlar uyandı, uyandı, tekrar uyudu ve tekrar uyandı. Bunun üzerine Ömer b. el-Hattâb kalkıp "Namaz!" dedi. Atâ dedi ki: İbn Abbâs söyledi: Allah’ın Nebîsi ﷺ dışarı çıktı – sanki onu şu an görüyorum – başından sular damlıyordu ve elini başına koymuştu. Buyurdu ki: "Ümmetime zorluk çıkarmaktan çekinmeseydim, onlara bu vakitte namaz kılmalarını emrederdim." Atâ’ya, İbn Abbâs’ın bildirdiği üzere Nebî ﷺ’nin elini başına nasıl koyduğunu iyice sordum. Atâ parmaklarını biraz araladı, uçlarını başının yan tarafına koydu, sonra onları birleştirerek başı üzerinde gezdirdi; ta ki başparmağı yüz tarafındaki şakak hizasında kulak memesine ve çene bölgesine değinceye kadar. Ne yavaşladı ne de acele etti, sadece böyle yaptı. Ve buyurdu ki: "Ümmetime zorluk çıkarmaktan çekinmeseydim, onlara böyle namaz kılmalarını emrederdim."

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ yatsı namazını geciktirdi ve ümmetini gözetti.

Kavramlar ve açıklamalar
Yatsı

Beş vakit namazın sonuncusu olan farz gece namazı.

Geciktirmek

Namazı, belirlenmiş vaktinin başlangıcından daha sonra kılmak.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, namaz vaktinin çıkması tehlikesi bulunmadığı ve makul olmayan bir zorluğa yol açmadığı sürece yatsı namazını daha geç bir vakitte kılmanın faziletli olabileceği sonucunu çıkarırlar. Dört Sünni fıkıh mezhebi, cemaatle namaz ve uyuyakalma riski gibi durumları dikkate alarak namaz vakti sınırları içinde geciktirmenin tercih edilmesini ele alır. Peygamber’in ﷺ sözleri ayrıca ümmet için kolaylık sağlamanın önemli bir ölçüt olduğunu gösterir.

Günümüz için dersler
  1. Yatsı namazını yalnızca belirlenmiş vakti içinde kılabileceğinden eminsen geciktir.
  2. Cemaatle namazda hazır bulunanların gücünü ve koşullarını gözet.
  3. Dini ibadeti kendin veya başkaları için gereksiz yere zorlaştırma.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.