Rüya Tabiri · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari, 7047. hadis

Samurah ibn Jundub rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Rüya Tabiri
صحيح البخاري
Kim rivayet etti?

al‑Bukhari'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Mu'ammal ibn Hisham Abu Hishamal‑Bukhari'e aktardıمُؤَمَّلُ بْنُ هِشَامٍ أَبُو هِشَامٍ
  2. 2Isma'il ibn Ibrahimإِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ
  3. 3Awfعَوْفٌ
  4. 4Abu Rajaأَبُو رَجَاءٍ
  5. 5Samura ibn Jundabسَمُرَةُ بْنُ جُنْدَبٍ
  6. 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih al-Bukhari bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنِي مُؤَمَّلُ بْنُ هِشَامٍ أَبُو هِشَامٍ، حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا عَوْفٌ، حَدَّثَنَا أَبُو رَجَاءٍ، حَدَّثَنَا سَمُرَةُ بْنُ جُنْدَبٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم مِمَّا يُكْثِرُ أَنْ يَقُولَ لأَصْحَابِهِ ‏"‏ هَلْ رَأَى أَحَدٌ مِنْكُمْ مِنْ رُؤْيَا ‏"‏‏.‏ قَالَ فَيَقُصُّ عَلَيْهِ مَنْ شَاءَ اللَّهُ أَنْ يَقُصَّ، وَإِنَّهُ قَالَ ذَاتَ غَدَاةٍ ‏"‏ إِنَّهُ أَتَانِي اللَّيْلَةَ آتِيَانِ، وَإِنَّهُمَا ابْتَعَثَانِي، وَإِنَّهُمَا قَالاَ لِي انْطَلِقْ‏.‏ وَإِنِّي انْطَلَقْتُ مَعَهُمَا، وَإِنَّا أَتَيْنَا عَلَى رَجُلٍ مُضْطَجِعٍ، وَإِذَا آخَرُ قَائِمٌ عَلَيْهِ بِصَخْرَةٍ، وَإِذَا هُوَ يَهْوِي بِالصَّخْرَةِ لِرَأْسِهِ، فَيَثْلَغُ رَأْسَهُ فَيَتَهَدْهَدُ الْحَجَرُ هَا هُنَا، فَيَتْبَعُ الْحَجَرَ فَيَأْخُذُهُ، فَلاَ يَرْجِعُ إِلَيْهِ حَتَّى يَصِحَّ رَأْسُهُ كَمَا كَانَ، ثُمَّ يَعُودُ عَلَيْهِ، فَيَفْعَلُ بِهِ مِثْلَ مَا فَعَلَ الْمَرَّةَ الأُولَى‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَهُمَا سُبْحَانَ اللَّهِ مَا هَذَانِ قَالَ قَالاَ لِي انْطَلِقْ ـ قَالَ ـ فَانْطَلَقْنَا فَأَتَيْنَا عَلَى رَجُلٍ مُسْتَلْقٍ لِقَفَاهُ، وَإِذَا آخَرُ قَائِمٌ عَلَيْهِ بِكَلُّوبٍ مِنْ حَدِيدٍ، وَإِذَا هُوَ يَأْتِي أَحَدَ شِقَّىْ وَجْهِهِ فَيُشَرْشِرُ شِدْقَهُ إِلَى قَفَاهُ، وَمَنْخِرَهُ إِلَى قَفَاهُ وَعَيْنَهُ إِلَى قَفَاهُ ـ قَالَ وَرُبَّمَا قَالَ أَبُو رَجَاءٍ فَيَشُقُّ ـ قَالَ ثُمَّ يَتَحَوَّلُ إِلَى الْجَانِبِ الآخَرِ، فَيَفْعَلُ بِهِ مِثْلَ مَا فَعَلَ بِالْجَانِبِ الأَوَّلِ، فَمَا يَفْرُغُ مِنْ ذَلِكَ الْجَانِبِ حَتَّى يَصِحَّ ذَلِكَ الْجَانِبُ كَمَا كَانَ، ثُمَّ يَعُودُ عَلَيْهِ فَيَفْعَلُ مِثْلَ مَا فَعَلَ الْمَرَّةَ الأُولَى‏.‏ قَالَ قُلْتُ سُبْحَانَ اللَّهِ مَا هَذَانِ قَالَ قَالاَ لِي انْطَلِقْ‏.‏ فَانْطَلَقْنَا فَأَتَيْنَا عَلَى مِثْلِ التَّنُّورِ ـ قَالَ فَأَحْسِبُ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ ـ فَإِذَا فِيهِ لَغَطٌ وَأَصْوَاتٌ ـ قَالَ ـ فَاطَّلَعْنَا فِيهِ، فَإِذَا فِيهِ رِجَالٌ وَنِسَاءٌ عُرَاةٌ، وَإِذَا هُمْ يَأْتِيهِمْ لَهَبٌ مِنْ أَسْفَلَ مِنْهُمْ، فَإِذَا أَتَاهُمْ ذَلِكَ اللَّهَبُ ضَوْضَوْا ـ قَالَ ـ قُلْتُ لَهُمَا مَا هَؤُلاَءِ قَالَ قَالاَ لِي انْطَلِقِ انْطَلِقْ‏.‏ قَالَ فَانْطَلَقْنَا فَأَتَيْنَا عَلَى نَهَرٍ ـ حَسِبْتُ أَنَّهُ كَانَ يَقُولُ ـ أَحْمَرَ مِثْلِ الدَّمِ، وَإِذَا فِي النَّهَرِ رَجُلٌ سَابِحٌ يَسْبَحُ، وَإِذَا عَلَى شَطِّ النَّهَرِ رَجُلٌ قَدْ جَمَعَ عِنْدَهُ حِجَارَةً كَثِيرَةً، وَإِذَا ذَلِكَ السَّابِحُ يَسْبَحُ مَا يَسْبَحُ، ثُمَّ يَأْتِي ذَلِكَ الَّذِي قَدْ جَمَعَ عِنْدَهُ الْحِجَارَةَ فَيَفْغَرُ لَهُ فَاهُ فَيُلْقِمُهُ حَجَرًا فَيَنْطَلِقُ يَسْبَحُ، ثُمَّ يَرْجِعُ إِلَيْهِ، كُلَّمَا رَجَعَ إِلَيْهِ فَغَرَ لَهُ فَاهُ فَأَلْقَمَهُ حَجَرًا ـ قَالَ ـ قُلْتُ لَهُمَا مَا هَذَانِ قَالَ قَالاَ لِي انْطَلِقِ انْطَلِقْ‏.‏ قَالَ فَانْطَلَقْنَا فَأَتَيْنَا عَلَى رَجُلٍ كَرِيهِ الْمَرْآةِ كَأَكْرَهِ مَا أَنْتَ رَاءٍ رَجُلاً مَرْآةً، وَإِذَا عِنْدَهُ نَارٌ يَحُشُّهَا وَيَسْعَى حَوْلَهَا ـ قَالَ ـ قُلْتُ لَهُمَا مَا هَذَا قَالَ قَالاَ لِي انْطَلِقِ انْطَلِقْ‏.‏ فَانْطَلَقْنَا فَأَتَيْنَا عَلَى رَوْضَةٍ مُعْتَمَّةٍ فِيهَا مِنْ كُلِّ نَوْرِ الرَّبِيعِ، وَإِذَا بَيْنَ ظَهْرَىِ الرَّوْضَةِ رَجُلٌ طَوِيلٌ لاَ أَكَادُ أَرَى رَأْسَهُ طُولاً فِي السَّمَاءِ، وَإِذَا حَوْلَ الرَّجُلِ مِنْ أَكْثَرِ وِلْدَانٍ رَأَيْتُهُمْ قَطُّ ـ قَالَ ـ قُلْتُ لَهُمَا مَا هَذَا مَا هَؤُلاَءِ قَالَ قَالاَ لِي انْطَلِقِ انْطَلِقْ‏.‏ ـ قَالَ ـ فَانْطَلَقْنَا فَانْتَهَيْنَا إِلَى رَوْضَةٍ عَظِيمَةٍ لَمْ أَرَ رَوْضَةً قَطُّ أَعْظَمَ مِنْهَا وَلاَ أَحْسَنَ‏.‏ ـ قَالَ ـ قَالاَ لِي ارْقَ فِيهَا‏.‏ قَالَ فَارْتَقَيْنَا فِيهَا فَانْتَهَيْنَا إِلَى مَدِينَةٍ مَبْنِيَّةٍ بِلَبِنِ ذَهَبٍ وَلَبِنِ فِضَّةٍ، فَأَتَيْنَا باب الْمَدِينَةِ فَاسْتَفْتَحْنَا فَفُتِحَ لَنَا، فَدَخَلْنَاهَا فَتَلَقَّانَا فِيهَا رِجَالٌ شَطْرٌ مِنْ خَلْقِهِمْ كَأَحْسَنِ مَا أَنْتَ رَاءٍ، وَشَطْرٌ كَأَقْبَحِ مَا أَنْتَ رَاءٍ ـ قَالَ ـ قَالاَ لَهُمُ اذْهَبُوا فَقَعُوا فِي ذَلِكَ النَّهَرِ‏.‏ قَالَ وَإِذَا نَهَرٌ مُعْتَرِضٌ يَجْرِي كَأَنَّ مَاءَهُ الْمَحْضُ فِي الْبَيَاضِ، فَذَهَبُوا فَوَقَعُوا فِيهِ، ثُمَّ رَجَعُوا إِلَيْنَا قَدْ ذَهَبَ ذَلِكَ السُّوءُ عَنْهُمْ، فَصَارُوا فِي أَحْسَنِ صُورَةٍ ـ قَالَ ـ قَالاَ لِي هَذِهِ جَنَّةُ عَدْنٍ، وَهَذَاكَ مَنْزِلُكَ‏.‏ قَالَ فَسَمَا بَصَرِي صُعُدًا، فَإِذَا قَصْرٌ مِثْلُ الرَّبَابَةِ الْبَيْضَاءِ ـ قَالَ ـ قَالاَ هَذَاكَ مَنْزِلُكَ‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَهُمَا بَارَكَ اللَّهُ فِيكُمَا، ذَرَانِي فَأَدْخُلَهُ‏.‏ قَالاَ أَمَّا الآنَ فَلاَ وَأَنْتَ دَاخِلُهُ‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَهُمَا فَإِنِّي قَدْ رَأَيْتُ مُنْذُ اللَّيْلَةِ عَجَبًا، فَمَا هَذَا الَّذِي رَأَيْتُ قَالَ قَالاَ لِي أَمَا إِنَّا سَنُخْبِرُكَ، أَمَّا الرَّجُلُ الأَوَّلُ الَّذِي أَتَيْتَ عَلَيْهِ يُثْلَغُ رَأْسُهُ بِالْحَجَرِ، فَإِنَّهُ الرَّجُلُ يَأْخُذُ الْقُرْآنَ فَيَرْفُضُهُ وَيَنَامُ عَنِ الصَّلاَةِ الْمَكْتُوبَةِ، وَأَمَّا الرَّجُلُ الَّذِي أَتَيْتَ عَلَيْهِ يُشَرْشَرُ شِدْقُهُ إِلَى قَفَاهُ، وَمَنْخِرُهُ إِلَى قَفَاهُ، وَعَيْنُهُ إِلَى قَفَاهُ، فَإِنَّهُ الرَّجُلُ يَغْدُو مِنْ بَيْتِهِ فَيَكْذِبُ الْكَذْبَةَ تَبْلُغُ الآفَاقَ، وَأَمَّا الرِّجَالُ وَالنِّسَاءُ الْعُرَاةُ الَّذِينَ فِي مِثْلِ بِنَاءِ التَّنُّورِ فَإِنَّهُمُ الزُّنَاةُ وَالزَّوَانِي‏.‏ وَأَمَّا الرَّجُلُ الَّذِي أَتَيْتَ عَلَيْهِ يَسْبَحُ فِي النَّهَرِ وَيُلْقَمُ الْحَجَرَ، فَإِنَّهُ آكِلُ الرِّبَا، وَأَمَّا الرَّجُلُ الْكَرِيهُ الْمَرْآةِ الَّذِي عِنْدَ النَّارِ يَحُشُّهَا وَيَسْعَى حَوْلَهَا، فَإِنَّهُ مَالِكٌ خَازِنُ جَهَنَّمَ، وَأَمَّا الرَّجُلُ الطَّوِيلُ الَّذِي فِي الرَّوْضَةِ فَإِنَّهُ إِبْرَاهِيمُ صلى الله عليه وسلم وَأَمَّا الْوِلْدَانُ الَّذِينَ حَوْلَهُ فَكُلُّ مَوْلُودٍ مَاتَ عَلَى الْفِطْرَةِ ‏"‏‏.‏ قَالَ فَقَالَ بَعْضُ الْمُسْلِمِينَ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَأَوْلاَدُ الْمُشْرِكِينَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَأَوْلاَدُ الْمُشْرِكِينَ‏.‏ وَأَمَّا الْقَوْمُ الَّذِينَ كَانُوا شَطْرٌ مِنْهُمْ حَسَنًا وَشَطَرٌ مِنْهُمْ قَبِيحًا، فَإِنَّهُمْ قَوْمٌ خَلَطُوا عَمَلاً صَالِحًا وَآخَرَ سَيِّئًا، تَجَاوَزَ اللَّهُ عَنْهُمْ ‏"‏‏.‏

Çeviri

Semure bin Cündeb (Allah ondan razı olsun) şöyle anlatmıştır: Resûlullah ﷺ ashabına sık sık

"İçinizden biri rüya gördü mü?" diye sorardı. Allah'ın dilediği kimseler de rüyalarını ona anlatırdı. Bir sabah şöyle buyurdu: "Bu gece yanıma iki kişi geldi, beni uyandırdılar ve 'Yürü!' dediler. Onlarla birlikte yola çıktım. Yerde yatan bir adamın yanına geldik; başucunda durmuş elinde büyük bir kaya parçası tutan başka bir adam vardı. Kayayı yatan adamın başına fırlatıyor, başını parçalıyordu. Taş yuvarlanıp uzaklaşıyor, adam taşı alıp geri dönüyordu. Adamın başı eski haline döndüğünde yine aynı işlemi tekrarlıyordu. İki arkadaşıma 'Sübhanallah! Bu ikisi kimdir?' diye sordum. 'Yürü!' dediler. Yürüdük ve sırtüstü yatan bir adamın yanına vardık. Başucunda demir bir kancayla duran biri vardı; kanca ile adamın ağzının bir tarafını ensesine kadar yırtıyor, burnunu ve gözünü de ensesine kadar parçalıyordu. Sonra diğer tarafa geçip aynısını yapıyordu. Bir tarafı bitirmeden diğer taraf iyileşiyor, sonra tekrar başa dönüyordu. 'Sübhanallah! Bu ikisi kimdir?' diye sordum. 'Yürü!' dediler. Fırına benzer bir yapının yanına geldik. Sanırım 'İçinden gürültü ve sesler geliyordu' buyurdu. İçine baktığımızda çıplak erkekler ve kadınlar gördük. Altlarından bir ateş alevi yükseliyor, alev onlara ulaşınca feryat ediyorlardı. 'Bunlar kimdir?' diye sordum. 'Yürü, yürü!' dediler. Kan kırmızısı bir nehre geldik. Nehirde yüzen bir adam, kıyıda da elinde taşlar biriktirmiş başka bir adam vardı. Yüzücü kıyıya yaklaşınca ağzını açıyor, diğeri ağzına bir taş atıyor, o da tekrar yüzüyordu. Her dönüşünde aynı şey oluyordu. 'Bu ikisi kimdir?' diye sordum. 'Yürü, yürü!' dediler. Görünüşü son derece çirkin, görebileceğin en iğrenç surette bir adamın yanına geldik. Yanında bir ateş vardı; onu harlıyor ve etrafında koşuyordu. 'Bu kimdir?' diye sordum. 'Yürü, yürü!' dediler. Bahar çiçekleriyle dolu yeşil bir bahçeye geldik. Ortasında boyu gökyüzüne uzanan öyle uzun bir adam vardı ki başını neredeyse göremiyordum. Etrafında ise daha önce hiç görmediğim kadar çok çocuk vardı. 'Bu kimdir, bunlar kimlerdir?' diye sordum. 'Yürü, yürü!' dediler. Daha önce hiç görmediğim büyüklükte ve güzellikte muazzam bir bahçeye vardık. Arkadaşlarım 'Yukarı çık!' dedi. Yükseldik ve altın ile gümüş tuğlalardan inşa edilmiş bir şehre ulaştık. Kapısından içeri girdik. Şehirde, vücudunun yarısı gelmiş geçmiş en güzel insan gibi, diğer yarısı ise en çirkin insan gibi olan adamlar gördük. Arkadaşlarım onlara 'Şu nehre girin!' emrini verdi. Süt beyazlığında akan bir nehir vardı. Adamlar nehre girdiler ve tüm çirkinlikleri giderek en güzel surette geri döndüler. Arkadaşlarım bana 'Burası Adn Cenneti'dir, şu da senin makamındır' dedi. Gözümü yukarı kaldırdığımda beyaz bir bulut gibi bir saray gördüm. 'Şurası senin makamındır' dediler. 'Allah sizden razı olsun, bırakın gireyim' dedim. 'Şimdi değil, ama ileride gireceksin' cevabını verdiler. 'Bu gece pek çok acayip şey gördüm, bunların anlamı nedir?' diye sordum. Dediler ki: 'Başına taş atılan adam, Kur'an'ı öğrenip terk eden ve farz namazları uyuyarak kaçıran kimsedir. Ağzı, burnu ve gözü ensesine kadar yırtılan adam, sabah evinden çıkıp dünyayı saran yalanlar söyleyen kimsedir. Fırındaki çıplak erkek ve kadınlar zina yapanlardır. Nehirde yüzüp ağzına taş atılan adam faiz yiyendir. Ateşi harlayan çirkin adam Cehennem bekçisi Malik'tir. Bahçedeki uzun adam İbrahim aleyhisselamdır, etrafındaki çocuklar ise fıtrat üzere ölen çocuklardır.' Müslümanlardan bazıları 'Ey Allah'ın Resûlü! Müşriklerin çocukları da mı?' diye sorunca, Resûlullah ﷺ 'Müşriklerin çocukları da' buyurdu. Vücutlarının yarısı güzel yarısı çirkin olanlara gelince, arkadaşlarım şöyle dedi: 'Onlar iyi amellerle kötü amelleri karıştıran, ancak Allah'ın kendilerini affettiği kimselerdir.'

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Rüya günahlara karşı uyarır; Allah’ın bağışlamasını ve mükâfatını gösterir.

Kavramlar ve açıklamalar
Riba

Mali işlemlerde yasaklanmış faiz veya tefecilik kazancı.

Fıtrat

Her insanın yaratıldığı doğal yatkınlık.

Adn Bahçesi

Müminlerin ebedî yurdu olan Cennet için kullanılan bir ad.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler, rüyanın farz namazları ihmal etmeye, Kur’an’a uymamaya, yalan yaymaya, zinaya ve ribaya karşı ciddi bir uyarı içerdiğini vurgular. Rüyadaki imgeler bu günahların ağırlığını gösterir; ancak belirli bir kişinin nihai akıbeti hakkında hüküm vermeye dayanak oluşturmaz. Ayrıca iyi ve kötü amellerin bir arada bulunabileceğini ve Allah’ın insanları bağışlayabileceğini gösterir. Âlimler çocuklarla ilgili bölümü, onların nihai akıbetini ele alan daha kapsamlı metinler çerçevesinde değerlendirir; bu rivayet çocukları fıtrat üzere olanlar arasında anar.

Günümüz için dersler
  1. Farz namazlarını koru; Kur’an’ı hem okumaya hem de onunla amel etmeye zaman ayır.
  2. Mesajları iletmeden önce doğrula ve başkalarına zarar veren yalanlardan kaçın.
  3. Helal kazancın hükümlerini öğren; ribadan ve zinadan uzak dur.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.