Sahih Muslim, 1199. hadis
Mu'awiya ibn al-Hakam al-Sulami rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Mu'awiya ibn al-Hakam al-Sulami tarafından rivayet edildi
Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
حَدَّثَنَا أَبُو جَعْفَرٍ، مُحَمَّدُ بْنُ الصَّبَّاحِ وَأَبُو بَكْرِ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ - وَتَقَارَبَا فِي لَفْظِ الْحَدِيثِ - قَالاَ حَدَّثَنَا إِسْمَاعِيلُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، عَنْ حَجَّاجٍ الصَّوَّافِ، عَنْ يَحْيَى بْنِ أَبِي كَثِيرٍ، عَنْ هِلاَلِ بْنِ أَبِي مَيْمُونَةَ، عَنْ عَطَاءِ بْنِ يَسَارٍ، عَنْ مُعَاوِيَةَ بْنِ الْحَكَمِ السُّلَمِيِّ، قَالَ بَيْنَا أَنَا أُصَلِّي، مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم إِذْ عَطَسَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ فَقُلْتُ يَرْحَمُكَ اللَّهُ . فَرَمَانِي الْقَوْمُ بِأَبْصَارِهِمْ فَقُلْتُ وَاثُكْلَ أُمِّيَاهْ مَا شَأْنُكُمْ تَنْظُرُونَ إِلَىَّ . فَجَعَلُوا يَضْرِبُونَ بِأَيْدِيهِمْ عَلَى أَفْخَاذِهِمْ فَلَمَّا رَأَيْتُهُمْ يُصَمِّتُونَنِي لَكِنِّي سَكَتُّ فَلَمَّا صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَبِأَبِي هُوَ وَأُمِّي مَا رَأَيْتُ مُعَلِّمًا قَبْلَهُ وَلاَ بَعْدَهُ أَحْسَنَ تَعْلِيمًا مِنْهُ فَوَاللَّهِ مَا كَهَرَنِي وَلاَ ضَرَبَنِي وَلاَ شَتَمَنِي قَالَ " إِنَّ هَذِهِ الصَّلاَةَ لاَ يَصْلُحُ فِيهَا شَىْءٌ مِنْ كَلاَمِ النَّاسِ إِنَّمَا هُوَ التَّسْبِيحُ وَالتَّكْبِيرُ وَقِرَاءَةُ الْقُرْآنِ " . أَوْ كَمَا قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنِّي حَدِيثُ عَهْدٍ بِجَاهِلِيَّةٍ وَقَدْ جَاءَ اللَّهُ بِالإِسْلاَمِ وَإِنَّ مِنَّا رِجَالاً يَأْتُونَ الْكُهَّانَ . قَالَ " فَلاَ تَأْتِهِمْ " . قَالَ وَمِنَّا رِجَالٌ يَتَطَيَّرُونَ . قَالَ " ذَاكَ شَىْءٌ يَجِدُونَهُ فِي صُدُورِهِمْ فَلاَ يَصُدَّنَّهُمْ " . قَالَ ابْنُ الصَّبَّاحِ " فَلاَ يَصُدَّنَّكُمْ " . قَالَ قُلْتُ وَمِنَّا رِجَالٌ يَخُطُّونَ . قَالَ " كَانَ نَبِيٌّ مِنَ الأَنْبِيَاءِ يَخُطُّ فَمَنْ وَافَقَ خَطَّهُ فَذَاكَ " . قَالَ وَكَانَتْ لِي جَارِيَةٌ تَرْعَى غَنَمًا لِي قِبَلَ أُحُدٍ وَالْجَوَّانِيَّةِ فَاطَّلَعْتُ ذَاتَ يَوْمٍ فَإِذَا الذِّيبُ قَدْ ذَهَبَ بِشَاةٍ مِنْ غَنَمِهَا وَأَنَا رَجُلٌ مِنْ بَنِي آدَمَ آسَفُ كَمَا يَأْسَفُونَ لَكِنِّي صَكَكْتُهَا صَكَّةً فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَعَظَّمَ ذَلِكَ عَلَىَّ قُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَفَلاَ أُعْتِقُهَا قَالَ " ائْتِنِي بِهَا " . فَأَتَيْتُهُ بِهَا فَقَالَ لَهَا " أَيْنَ اللَّهُ " . قَالَتْ فِي السَّمَاءِ . قَالَ " مَنْ أَنَا " . قَالَتْ أَنْتَ رَسُولُ اللَّهِ . قَالَ " أَعْتِقْهَا فَإِنَّهَا مُؤْمِنَةٌ " .
Ebû Ca'fer Muhammed b. es-Sabbâh ve Ebû Bekr b. Ebî Şeybe bize hadis aktardı - lafızları birbirine yakındı - dediler ki: İsmâil b. İbrâhim bize Hacâc es-Savvâf'tan, o da Yahyâ b. Ebî Kesîr'den, o da Hilâl b. Ebî Meymûne'den, o da Atâ b. Yesâr'dan, o da Muâviye b. el-Hakem es-Sülemî'den rivayet etti. Muâviye şöyle dedi: Resûlullah ﷺ ile birlikte namaz kılarken cemaatten bir adam aksırdı. Ben de
"Yerhamukellah" dedim. Bunun üzerine cemaat bana gözleriyle bakıp uyardılar. Ben de "Anam ağlasın! Bana niye bakıyorsunuz?" dedim. Onlar elleriyle uyluklarına vurmaya başladılar. Beni susturmak istediklerini anlayınca sustum. Resûlullah ﷺ namazı bitirdiğinde - annem babam ona feda olsun, ondan önce ve sonra onun kadar güzel öğreten bir öğretmen görmedim; vallahi beni ne azarladı, ne dövdü ne de sövdü - buyurdular ki: "Şüphesiz bu namazda insanların konuşmasından hiçbir şey caiz değildir. Namaz ancak tesbih, tekbir ve Kur'an okumaktan ibarettir." Veya Resûlullah ﷺ buna benzer bir ifade kullandı. Dedim ki: "Ey Allah'ın Resûlü! Ben cahiliyetten yeni çıkmış biriyim, Allah bize İslam'ı getirdi. Aramızda kâhinlere giden kimseler var." Buyurdular ki: "Onlara gitmeyin." Dedim ki: "Aramızda uğursuzluğa inananlar var." Buyurdular ki: "Bu, onların gönüllerinde buldukları bir şeydir; ancak bu onları engellemesin." İbn es-Sabbâh "Sizi engellemesin" dedi. Dedim ki: "Aramızda çizgi çekerek fal bakanlar var." Buyurdular ki: "Peygamberlerden bir peygamber çizgi çekerdi; kim onun çizgisine uyarsa o doğrudur." Sonra devam ettim: "Benim Uhud ve Cevvâniye tarafında koyun otlatan bir cariyem vardı. Bir gün yanına uğradım, baktım ki kurt sürüsünden bir koyunu kapmış götürmüş. Ben de Âdemoğlundan bir insanım, insanlar gibi öfkelendim ve ona bir tokat attım. Resûlullah ﷺ'e geldim ve yaptığım şeyi büyüttüm. 'Ey Allah'ın Resûlü! Onu azat etmeyeyim mi?' dedim. Buyurdular ki: 'Onu bana getir.' Onu getirdim. Resûlullah ﷺ cariyeğe sordu: 'Allah nerededir?' Cariye: 'Göktedir' dedi. 'Ben kimim?' diye sordu. 'Sen Allah'ın Resûlü'sün' dedi. Bunun üzerine buyurdular ki: 'Onu azat et, çünkü o mümindir.'"
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Peygamber ﷺ namaz, batıl inançlar ve bir cariyeyi azat etme konusunda sabırla öğretti.
Gayb bilgisine sahip olduklarını iddia eden falcılar.
Olayları ya da işaretleri iyi veya kötü talihin habercisi olarak görmek.
Subhan Allah gibi sözlerle Allah'ı tesbih etmek ve Allahu akbar diyerek O'nun yüceliğini kabul etmek.
Âlimler bu rivayetten, sıradan insan konuşmalarının namaza uygun olmadığı sonucunu çıkarırlar; namazda Allah'ı anmak ve Kur'an okumak gibi ibadetler yer alır. Peygamber ﷺ Mu'âviye'yi nazik ve açık biçimde düzeltti; bu da öğretmenleri bilgiyi sabırla aktarmaya teşvik eder. Uğur ve uğursuzlukla ilgili sözler, gelip geçici bir hissin kişiyi harekete geçmekten alıkoymaması gerektiğini öğretirken kâhinlere başvurmayı reddeder. Hadis ayrıca cariyeyi azat etmenin erdemli bir tercih olarak teşvik edildiğini gösterir. Allah hakkındaki soru ve kadının cevabı, âlimlerce iman ve Allah'ın yüceliği bağlamında ele alınmıştır; bu metinleri saygıyla ve Allah'ı yaratılmışlara benzetmeden yorumlarlar.
- Namazda dikkatini Allah'a yönelt ve sıradan konuşmalardan kaçın.
- Bilmediği bir şeyi yapan kişiyi sakince düzelt ve bundan sonra ne yapabileceğini açıkla.
- Batıl inançların seçimlerini belirlemesine izin verme; sorumluluğun altındaki insanlara şefkatle davran.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.