Sahih Muslim, 2694. hadis
Abdullah ibn Abbas rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
Muslim'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Ahmad ibn Umar al‑Waki'iMuslim'e aktardıأَحْمَدُ بْنُ عُمَرَ الْوَكِيعِيُّ
- 2Husayn ibn Aliحُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ
- 3Zaidaزَائِدَةَ
- 4Sulaymanسُلَيْمَانَ
- 5Muslim al‑Batinمُسْلِمٍ الْبَطِينِ
- 6Sa'id ibn Jubayrسَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ
- 7Ibn Abbasابْنِ عَبَّاسٍ
- 8Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.
Rivayet
وَحَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ عُمَرَ الْوَكِيعِيُّ، حَدَّثَنَا حُسَيْنُ بْنُ عَلِيٍّ، عَنْ زَائِدَةَ، عَنْ سُلَيْمَانَ، عَنْ مُسْلِمٍ الْبَطِينِ، عَنْ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ، - رضى الله عنهما - قَالَ جَاءَ رَجُلٌ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ يَا رَسُولَ اللَّهِ إِنَّ أُمِّي مَاتَتْ وَعَلَيْهَا صَوْمُ شَهْرٍ أَفَأَقْضِيهِ عَنْهَا فَقَالَ " لَوْ كَانَ عَلَى أُمِّكَ دَيْنٌ أَكُنْتَ قَاضِيَهُ عَنْهَا " . قَالَ نَعَمْ . قَالَ " فَدَيْنُ اللَّهِ أَحَقُّ أَنْ يُقْضَى " . قَالَ سُلَيْمَانُ فَقَالَ الْحَكَمُ وَسَلَمَةُ بْنُ كُهَيْلٍ جَمِيعًا وَنَحْنُ جُلُوسٌ حِينَ حَدَّثَ مُسْلِمٌ بِهَذَا الْحَدِيثِ فَقَالاَ سَمِعْنَا مُجَاهِدًا يَذْكُرُ هَذَا عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ.
Bana Ahmed b. Ömer el-Vekîî anlattı, bize Hüseyin b. Ali anlattı, Zâide'den, o da Süleyman'dan, o da Müslim el-Batîn'den, o da Saîd b. Cübeyr'den, o da İbn Abbas'tan -Allah onlardan razı olsun- rivayet etti: Bir adam Nebî ﷺ'e geldi ve dedi ki: 'Ey Allah'ın Resûlü! Annem vefat etti ve üzerinde bir aylık oruç borcu vardı. Onun yerine bunu kaza edeyim mi?' Bunun üzerine Resûlullah ﷺ buyurdu ki: 'Eğer annenin üzerinde bir borç olsaydı, onu öder miydin?' Adam: 'Evet,' dedi. Resûlullah ﷺ buyurdu ki: 'Allah'ın borcu ödenmeye daha layıktır.' Süleyman dedi ki: Müslim bu hadisi anlattığında biz oturuyorduk; Hakem ve Seleme b. Küheyl birlikte şöyle dediler: 'Biz Mücahid'in de bunu İbn Abbas'tan naklettiğini işittik.'
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Hayatta kalan bir yakını, annesinin tutamadığı oruçları onun adına kaza edebilir.
Annenin hâlâ kaza etmesi gereken oruç günleri.
Kişinin henüz yerine getirmediği dinî bir yükümlülük.
Kaçırılan oruç günlerini daha sonra yerine getirmek.
Âlimler bu rivayetten, farz oruç günlerini kaçırarak vefat eden bir kimsenin yakınının onun adına oruç tutabileceği sonucunu çıkarırlar. Ayrıca bunu, kaçırılan her oruç günü için bir yoksulu doyurmayı öngören rivayetlerle nasıl bağdaştıracaklarını da ele alırlar. Fıkıh mezhepleri uygulamada farklılık gösterir: Hanefî mezhebi, bu yönde vasiyet bulunması hâlinde genellikle terekeden yoksul doyurmaya ağırlık verirken, Mâlikî, Şâfiî ve Hanbelî mezheplerinde yakının ölen kişi adına oruç tutması ve geriye kalan orucun türü konusunda farklı hükümler vardır. Bu nedenle somut durum ve orucun tutulmama sebebi önem taşır.
- Vefat eden bir aile üyesinin kalan oruç günlerini yakınlarıyla dikkatlice görüşün.
- Orucun kaçırılma sebebine ve izlenen mezhebe göre hangi hükmün geçerli olduğunu ehil bir âlime sorun.
- Dinî yükümlülüklerinizi zamanında yerine getirin ki bunları gereksiz yere yakınlarınıza bırakmayın.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.