Köle Azadı Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 3777. hadis

Aisha rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Köle Azadı Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Muslim'den Urwa'e uzanan rivayet zinciri

Sahih (güvenilir)
  1. 1Qutayba ibn Sa'idMuslim'e aktardıقُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ
  2. 2Laythلَيْثٌ
  3. 3Ibn Shihabابْنِ شِهَابٍ
  4. 4Urwaعُرْوَةَ

Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır. Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

وَحَدَّثَنَا قُتَيْبَةُ بْنُ سَعِيدٍ، حَدَّثَنَا لَيْثٌ، عَنِ ابْنِ شِهَابٍ، عَنْ عُرْوَةَ، أَنَّ عَائِشَةَ، أَخْبَرَتْهُ أَنَّ بَرِيرَةَ جَاءَتْ عَائِشَةَ تَسْتَعِينُهَا فِي كِتَابَتِهَا وَلَمْ تَكُنْ قَضَتْ مِنْ كِتَابَتِهَا شَيْئًا فَقَالَتْ لَهَا عَائِشَةُ ارْجِعِي إِلَى أَهْلِكِ فَإِنْ أَحَبُّوا أَنْ أَقْضِيَ عَنْكِ كِتَابَتَكِ وَيَكُونَ وَلاَؤُكِ لِي ‏.‏ فَعَلْتُ فَذَكَرَتْ ذَلِكَ بَرِيرَةُ لأَهْلِهَا فَأَبَوْا وَقَالُوا إِنْ شَاءَتْ أَنْ تَحْتَسِبَ عَلَيْكِ فَلْتَفْعَلْ وَيَكُونَ لَنَا وَلاَؤُكِ ‏.‏ فَذَكَرَتْ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ لَهَا رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ ابْتَاعِي فَأَعْتِقِي ‏.‏ فَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ‏"‏ ‏.‏ ثُمَّ قَامَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏"‏ مَا بَالُ أُنَاسٍ يَشْتَرِطُونَ شُرُوطًا لَيْسَتْ فِي كِتَابِ اللَّهِ مَنِ اشْتَرَطَ شَرْطًا لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَلَيْسَ لَهُ وَإِنْ شَرَطَ مِائَةَ مَرَّةٍ شَرْطُ اللَّهِ أَحَقُّ وَأَوْثَقُ ‏"‏ ‏.‏

Çeviri

Kuteybe b. Said bize rivayet etti, Leys bize rivayet etti, İbn Şihab'dan, Urve'den, Aişe'nin kendisine haber verdiğine göre: Berîre, mukâtebesi için ondan yardım istemek üzere Aişe'ye geldi, ancak henüz mukâtebe bedelinden hiçbir şey ödememişti. Aişe ona dedi ki:

"Sahiplerine dön; eğer senin mukâtebe bedelini benim ödememi ve velâ hakkının bana ait olmasını kabul ederlerse, bunu yaparım." Berîre bunu sahiplerine iletti, fakat onlar reddederek şöyle dediler: "Eğer o sana karşılıksız iyilik yapmak isterse yapsın, ama velâ hakkı bizimdir." Bunun üzerine Berîre durumu Resûlullah ﷺ'a arz etti. Resûlullah ﷺ ona buyurdu ki: "Onu satın al ve azat et; çünkü velâ hakkı yalnızca azat edene aittir." Sonra Resûlullah ﷺ ayağa kalktı ve şöyle buyurdu: "Allah'ın Kitabı'nda bulunmayan şartları koşan bu insanlara ne oluyor? Kim Allah'ın Kitabı'nda olmayan bir şart koşarsa, o şart geçersizdir; yüz kere koşulsa bile. Allah'ın şartı daha haklı ve daha sağlamdır."

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Velâ hakkı, bir kimseyi azat edene aittir.

Kavramlar ve açıklamalar
Kitâbet

Köle olan bir erkek veya kadının özgürlüğüne kavuşmak için belirlenen ödemeleri yapmasını öngören anlaşma.

Velâ

Azat etme sonucunda doğan ve miras hukuku gibi alanlarda sonuçları bulunan hukuki bağ.

Âlimlerin çıkarımları

Klasik âlimler buradan, velânın yalnızca bir şart ileri sürene değil, azat etmeyi fiilen gerçekleştirene ait olduğu sonucunu çıkarırlar. Allah’ın bir hükmüne aykırı olan sözleşme şartı, tekrar tekrar ileri sürülse bile geçerli değildir. Fıkıh mezhepleri bu kuralın uygulanmasını, geçerli sözleşme şartlarına ilişkin daha geniş İslami hükümler çerçevesinde ele alır.

Günümüz için dersler
  1. Bir anlaşmada kimin hangi yükümlülüğü yerine getireceğini ve hangi şartların geçerli olduğunu önceden açıkça belirleyin.
  2. Sözleşme şartları konusunda anlaşmazlık çıktığında kişisel çıkar yerine adaleti ve geçerli dinî hükümleri gözetin.
  3. Özgürlük veya bağımsızlık arayan birine yardım ederken ilgili herkesin haklarına saygı gösterin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.