Alışveriş Kitabı · Sahih Muslim

Sahih Muslim, 3911. hadis

Jabir ibn Abdullah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Alışveriş Kitabı
صحيح مسلم
Kim rivayet etti?

Jabir ibn Abdullah tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Sahih Muslim bir bütün olarak sahih kabul edilir.

Rivayet

Arapça metin

حَدَّثَنَا إِسْحَاقُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، وَمُحَمَّدُ بْنُ أَحْمَدَ بْنِ أَبِي خَلَفٍ، كِلاَهُمَا عَنْ زَكَرِيَّاءَ، قَالَ ابْنُ أَبِي خَلَفٍ حَدَّثَنَا زَكَرِيَّاءُ بْنُ عَدِيٍّ، أَخْبَرَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ، عَنْ زَيْدِ بْنِ أَبِي أُنَيْسَةَ، حَدَّثَنَا أَبُو الْوَلِيدِ الْمَكِّيُّ، وَهُوَ جَالِسٌ عِنْدَ عَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ عَنْ جَابِرِ بْنِ عَبْدِ اللَّهِ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَى عَنِ الْمُحَاقَلَةِ وَالْمُزَابَنَةِ وَالْمُخَابَرَةِ وَأَنْ تُشْتَرَى النَّخْلُ حَتَّى تُشْقِهَ - وَالإِشْقَاهُ أَنْ يَحْمَرَّ أَوْ يَصْفَرَّ أَوْ يُؤْكَلَ مِنْهُ شَىْءٌ - وَالْمُحَاقَلَةُ أَنْ يُبَاعَ الْحَقْلُ بِكَيْلٍ مِنَ الطَّعَامِ مَعْلُومٍ وَالْمُزَابَنَةُ أَنْ يُبَاعَ النَّخْلُ بِأَوْسَاقٍ مِنَ التَّمْرِ وَالْمُخَابَرَةُ الثُّلُثُ وَالرُّبُعُ وَأَشْبَاهُ ذَلِكَ ‏.‏ قَالَ زَيْدٌ قُلْتُ لِعَطَاءِ بْنِ أَبِي رَبَاحٍ أَسَمِعْتَ جَابِرَ بْنَ عَبْدِ اللَّهِ يَذْكُرُ هَذَا عَنْ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ نَعَمْ ‏.‏

Çeviri

İshâk b. İbrâhim ve Muhammed b. Ahmed b. Ebî Halef bize rivayet etti; her ikisi de Zekeriyyâ’dan nakletti. İbn Ebî Halef dedi ki: Zekeriyyâ b. Adî bize hadis aktardı; Ubeydullâh bize haber verdi, Zeyd b. Ebî Üneyse’den; Ebü’l-Velîd el-Mekkî anlattı –ki o sırada Atâ b. Ebî Rebâh’ın yanında oturuyordu– Câbir b. Abdillâh’tan: Resûlullah ﷺ muhâkala, muzâbana, muhâbara ve hurma ağaçlarının meyveleri olgunlaşmadan satın alınmasını yasaklamıştır. (Olgunlaşma, meyvenin kızarması, sararması veya yenilebilir hale gelmesidir.) Muhâkala, tarladaki mahsulün bilinen bir ölçüdeki tahıl karşılığında satılmasıdır; muzâbana, hurma ağacının belirli sayıda visk hurma karşılığında satılmasıdır; muhâbara ise ürünün üçte biri, dörtte biri veya benzeri bir pay üzerinden paylaşılmasıdır. Zeyd dedi ki: Atâ b. Ebî Rebâh’a sordum:

“Câbir b. Abdillâh’ın bunu Resûlullah ﷺ’dan işittiğini bizzat duydunuz mu?” O da: “Evet,” diye cevap verdi.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Peygamber ﷺ, hasat ve ürün miktarı konusunda belirsizlik içeren satış biçimlerini yasakladı.

Kavramlar ve açıklamalar
Muhâkale

Tarladaki ekini önceden belirlenmiş bir ölçü tahıl karşılığında satmak.

Müzâbene

Ağaçtaki hurmayı sabit miktarda kuru hurma karşılığında satmak.

Muhâbere

Araziyi, üçte bir veya dörtte bir gibi önceden kararlaştırılmış bir ürün payı karşılığında ekmek.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan, miktar, kalite veya teslimat konusunda ciddi belirsizlik içeren işlemlerin anlaşmazlığa ve haksızlığa yol açabileceği için yasak olduğu sonucunu çıkarırlar. Yasaklanan örnekler arasında miktarı belirsiz bir hasadı sabit ölçüde tahılla takas etmek ve ağaçtaki hurmayı sabit miktarda kuru hurma karşılığında satmak yer alır. Muhâbere konusu, diğer rivayetler ve fıkıh âlimlerinin açıklamalarıyla birlikte değerlendirilir; hukukçular ürün paylaşımının hangi şartlarda caiz olduğunu ele almışlardır. Hurmanın olgunlaştığı, renginin değişmesinden veya yenebilir hâle gelmesinden anlaşılır.

Günümüz için dersler
  1. Hasat satışı yaparken neyin satılacağını, ne kadar teslim edileceğini ve teslim zamanını önceden açıkça belirleyin.
  2. Büyük bir zarar veya haksızlık riski doğuruyorsa, henüz miktarı belirsiz ürünü sabit miktarda mal karşılığında satmayın.
  3. Ürün paylaşımına dayalı ortaklıkların şartlarını açıkça belirleyin ve seçilen şartların güvenilir fıkıh ölçütlerine göre caiz olup olmadığını kontrol edin.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.