Kadıların Adabı Kitabı · Sunan an-Nasa'i

Sunan an-Nasa'i, 5397. hadis

Abdullah ibn Mas'ud rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.

Sahih (güvenilir)Kitap: Kadıların Adabı Kitabı
سنن النسائي
Kim rivayet etti?

Abdullah ibn Mas'ud tarafından rivayet edildi

Sahih (güvenilir)

Rivayet

Arapça metin

أَخْبَرَنَا مُحَمَّدُ بْنُ الْعَلاَءِ، قَالَ حَدَّثَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ عُمَارَةَ، هُوَ ابْنُ عُمَيْرٍ عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ يَزِيدَ، قَالَ أَكْثَرُوا عَلَى عَبْدِ اللَّهِ ذَاتَ يَوْمٍ فَقَالَ عَبْدُ اللَّهِ إِنَّهُ قَدْ أَتَى عَلَيْنَا زَمَانٌ وَلَسْنَا نَقْضِي وَلَسْنَا هُنَالِكَ ثُمَّ إِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ قَدَّرَ عَلَيْنَا أَنْ بَلَغْنَا مَا تَرَوْنَ فَمَنْ عَرَضَ لَهُ مِنْكُمْ قَضَاءٌ بَعْدَ الْيَوْمِ فَلْيَقْضِ بِمَا فِي كِتَابِ اللَّهِ فَإِنْ جَاءَ أَمْرٌ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ فَلْيَقْضِ بِمَا قَضَى بِهِ نَبِيُّهُ صلى الله عليه وسلم فَإِنْ جَاءَ أَمْرٌ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلاَ قَضَى بِهِ نَبِيُّهُ صلى الله عليه وسلم فَلْيَقْضِ بِمَا قَضَى بِهِ الصَّالِحُونَ فَإِنْ جَاءَ أَمْرٌ لَيْسَ فِي كِتَابِ اللَّهِ وَلاَ قَضَى بِهِ نَبِيُّهُ صلى الله عليه وسلم وَلاَ قَضَى بِهِ الصَّالِحُونَ فَلْيَجْتَهِدْ رَأْيَهُ وَلاَ يَقُولُ إِنِّي أَخَافُ وَإِنِّي أَخَافُ فَإِنَّ الْحَلاَلَ بَيِّنٌ وَالْحَرَامَ بَيِّنٌ وَبَيْنَ ذَلِكَ أُمُورٌ مُشْتَبِهَاتٌ فَدَعْ مَا يَرِيبُكَ إِلَى مَا لاَ يَرِيبُكَ‏.‏ قَالَ أَبُو عَبْدِ الرَّحْمَنِ هَذَا الْحَدِيثُ جَيِّدٌ جَيِّدٌ‏.‏

Çeviri

Muhammed b. el-Alâ bize haber verdi ve dedi ki: Ebû Muâviye bize el-A'meş'ten, o da Umâre b. Umeyr'den, o da Abdurrahman b. Yezîd'den rivayet etti; Abdurrahman b. Yezîd şöyle dedi: Bir gün insanlar Abdullah'a çok fazla soru sordular. Bunun üzerine Abdullah şöyle buyurdu: 'Bizim üzerimize öyle bir zaman geldi ki ne hüküm veriyorduk ne de orada bulunuyorduk. Sonra Allah Azze ve Celle, sizin de gördüğünüz bu zamana ulaşmamızı takdir etti. Bundan sonra sizden kimseye bir hüküm verme durumu arz edilirse, Allah'ın Kitabı'nda olanla hüküm versin. Eğer Allah'ın Kitabı'nda olmayan bir mesele gelirse, Nebisi ﷺ'in verdiği hükümle hüküm versin. Eğer Allah'ın Kitabı'nda olmayan ve Nebisi ﷺ'in de hakkında hüküm vermediği bir mesele gelirse, salihlerin verdiği hükümle hüküm versin. Eğer Allah'ın Kitabı'nda olmayan, Nebisi ﷺ'in hüküm vermediği ve salihlerin de hüküm vermediği bir mesele gelirse, kendi görüşüyle içtihat etsin ve

"Korkarım, korkarım" demesin. Çünkü helal bellidir, haram da bellidir; bunların arasında ise şüpheli meseleler vardır. Seni şüpheye düşüren şeyi bırak, şüpheye düşürmeyene yönel.' Ebû Abdurrahman dedi ki: Bu hadis hasendir, çok hasendir.

Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.

Temel mesaj

Hâkim önce vahiyde rehberlik arar, ardından dikkatle içtihat eder.

Kavramlar ve açıklamalar
Hüküm

Bir anlaşmazlık veya hukuki mesele hakkında verilen karar.

İçtihat

Bir mesele kaynaklarda doğrudan ele alınmadığında İslami hüküm çıkarmak için yetkin ve dikkatli biçimde çaba gösterme.

Şüpheli meseleler

Hukuki değerlendirmesi ilk bakışta açık olmayan ve dikkatli inceleme gerektiren meseleler.

Âlimlerin çıkarımları

Âlimler buradan hukuki değerlendirmede izlenecek bir sıra çıkarırlar: Önce Kur’an’a, sonra Peygamber ﷺ’in rehberliğine ve hükümlerine, ardından salih selefin hükümlerine başvurulur. Bir mesele bunlarla çözüme kavuşmazsa yetkin bir âlim içtihat eder; bu teşvik, ehil olmayan kişilerin şahsi kanaatlerine izin vermez. Metin, İbn Mesud’un bir sözüdür ve kendi başına peygamber sözü değildir. Dört Sünni fıkıh mezhebi, yetkin fakihlerin içtihadını kabul eder; ancak uyguladıkları yöntemler ve başvurdukları ek delil kaynakları farklılık gösterir.

Günümüz için dersler
  1. Karmaşık bir hukuki meseleyi kendin bağlayıcı hükme bağlamak yerine yetkin bir âlime danış.
  2. Sonuca varmadan önce ilgili metinleri ve güvenilir emsalleri incele.
  3. Delil kesin değilse dikkatli davran ve gereksiz şüpheye ya da zarara yol açacak ifadelerden kaçın.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

Her gün kendi dilinde bir hadis

Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.