Jami at-Tirmidhi, 653. hadis
Hubshi ibn Junadah rivayet etti. Kendi çevirimiz ve açıklamamızla birlikte Arapça metin.
at‑Tirmidhi'den Peygamber ﷺ'e uzanan rivayet zinciri
- 1Ali ibn Sa'id al‑Kindiat‑Tirmidhi'e aktardıعَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ
- 2Abd ar‑Rahim ibn Sulaymanعَبْدُ الرَّحِيمِ بْنُ سُلَيْمَانَ
- 3Mujalidمُجَالِدٍ
- 4Amir ash‑Sha'biعَامِرٍ الشَّعْبِيِّ
- 5Hubshi ibn Junada as‑Saluliحُبْشِيِّ بْنِ جُنَادَةَ السَّلُولِيِّ
- 6Allah'ın Resûlü ﷺرَسُولُ اللَّهِ ﷺ
Sıralama, bu rivayetin Arapça metninde geçtiği şekildedir. İsimler Arapçadan Latin alfabesine aktarılmıştır.
Rivayet
حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ سَعِيدٍ الْكِنْدِيُّ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّحِيمِ بْنُ سُلَيْمَانَ، عَنْ مُجَالِدٍ، عَنْ عَامِرٍ الشَّعْبِيِّ، عَنْ حُبْشِيِّ بْنِ جُنَادَةَ السَّلُولِيِّ، قَالَ سَمِعْتُ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي حَجَّةِ الْوَدَاعِ وَهُوَ وَاقِفٌ بِعَرَفَةَ أَتَاهُ أَعْرَابِيٌّ فَأَخَذَ بِطَرَفِ رِدَائِهِ فَسَأَلَهُ إِيَّاهُ فَأَعْطَاهُ وَذَهَبَ فَعِنْدَ ذَلِكَ حَرُمَتِ الْمَسْأَلَةُ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " إِنَّ الْمَسْأَلَةَ لاَ تَحِلُّ لِغَنِيٍّ وَلاَ لِذِي مِرَّةٍ سَوِيٍّ إِلاَّ لِذِي فَقْرٍ مُدْقِعٍ أَوْ غُرْمٍ مُفْظِعٍ وَمَنْ سَأَلَ النَّاسَ لِيُثْرِيَ بِهِ مَالَهُ كَانَ خُمُوشًا فِي وَجْهِهِ يَوْمَ الْقِيَامَةِ وَرَضْفًا يَأْكُلُهُ مِنْ جَهَنَّمَ فَمَنْ شَاءَ فَلْيُقِلَّ وَمَنْ شَاءَ فَلْيُكْثِرْ " .
Ali b. Saîd el-Kindî bize rivayet etti, Abdurrahîm b. Süleyman bize rivayet etti; Mücâlid'den, Âmir eş-Şa'bî'den, Hubşî b. Cünâde es-Selûlî'den naklen: Dedi ki: Veda Haccı'nda Resûlullah ﷺ Arafat'ta vakfede dururken O'nu işittim. Bir bedevi yanına geldi, ridasının ucundan tuttu ve O'ndan bir şey istedi. Resûlullah ﷺ ona verdi ve adam gitti. İşte o anda dilencilik haram kılındı. Bunun üzerine Resûlullah ﷺ şöyle buyurdular:
"Dilencilik ne zengine ne de bedenî gücü yerinde olana helâl değildir; ancak aşırı yoksulluğa düşen veya ödenmesi güç bir borç altına giren kimse için caizdir. Kim malını çoğaltmak maksadıyla insanlardan isterse, kıyamet gününde yüzünde tırnak izleri olacak ve cehennemden kızgın taşlar yiyecektir. Artık dileyen az alsın, dileyen çok alsın."
Çeviri ve açıklama, Arapçadan Khutba World tarafından yapılmıştır.
Mal varlığını artırmak için gereksiz yere dilenmek şiddetle kınanır.
Metin, olayı Arafat'taki Veda Haccı sırasında gerçekleşmiş olarak aktarır: Bir bedevî Peygamber ﷺ’den bir şey istedi ve kendisine verildi. O sırada istemenin yasaklandığına dair ifade burada rivayetin bir parçası olarak aktarılır; ancak rivayetin zayıf derecesi nedeniyle bağımsız bir fıkhî delil gücü yoktur.
Bir kişinin kendi imkânlarıyla ödeyemeyeceği ağır bir borç.
Acil bir ihtiyaç olmadığı hâlde insanlardan yardım isteyerek para veya eşya biriktirmek.
Rivayette sözü edilen ağır azabı anlatan bir tasvir.
Âlimler, dilenme yasağını yardım istemeye yönelik mutlak bir yasak olarak değerlendirmez: Gerçekten ihtiyaç sahibi olanlar veya ağır bir borcu ödeyemeyenler kabul edilmiş istisnalar kapsamındadır. Dört Sünnî hukuk mezhebi, zekât ve yardım almanın şartlarını Kur’an’dan ve güvenilir rivayetlerden gelen delillere dayanarak ele alır. Bu zayıf rivayet tek başına bağlayıcı bir hüküm koyamaz; dilenme ve kendi kendine yetme konusundaki Sahih rivayetler daha güçlü delildir.
- Mal varlığını artırmak için para veya eşya isteme; önce harcamayı erteleyip erteleyemeyeceğini ya da kendin karşılayıp karşılayamayacağını değerlendir.
- Gerçek yoksulluk veya ağır borç nedeniyle ihtiyaç içinde olan kişi yardım isteyebilir ve onuruna saygı gösterilerek muamele görmelidir.
- Zekâtı ve diğer yardımları, ihtiyacı açıkça görülen kişilere onları utandırmadan ve özenle ver.
Bu Sahih rivayet, insanlardan sürekli istemenin ciddi sonuçlarını anlatır ve genel olarak kendi kendine yetmeye teşvik için daha güçlü delil sunar.
Sahih al-Bukhari · #1427 (Sahih)Hakim ibn Hizam hakkındaki Sahih rivayet, kişinin kendi geçimini sağlayabildiği durumlarda onurunu korumasını ve dilenmekten kaçınmasını över.
Her gün kendi dilinde bir hadis
Uygulama sana her gün açıklamalı bir hadis sunar; telefonunda widget olarak da kullanabilirsin. Ücretsizdir.