الزكاة · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 1573

روایت‌شده توسط Ali ibn Abi Talib. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: الزكاة
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Ali ibn Abi Talib

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا سُلَيْمَانُ بْنُ دَاوُدَ الْمَهْرِيُّ، أَخْبَرَنَا ابْنُ وَهْبٍ، أَخْبَرَنِي جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، وَسَمَّى، آخَرَ عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ عَاصِمِ بْنِ ضَمْرَةَ، وَالْحَارِثِ الأَعْوَرِ، عَنْ عَلِيٍّ، - رضى الله عنه - عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم بِبَعْضِ أَوَّلِ هَذَا الْحَدِيثِ قَالَ ‏"‏ فَإِذَا كَانَتْ لَكَ مِائَتَا دِرْهَمٍ وَحَالَ عَلَيْهَا الْحَوْلُ فَفِيهَا خَمْسَةُ دَرَاهِمَ وَلَيْسَ عَلَيْكَ شَىْءٌ - يَعْنِي فِي الذَّهَبِ - حَتَّى يَكُونَ لَكَ عِشْرُونَ دِينَارًا فَإِذَا كَانَ لَكَ عِشْرُونَ دِينَارًا وَحَالَ عَلَيْهَا الْحَوْلُ فَفِيهَا نِصْفُ دِينَارٍ فَمَا زَادَ فَبِحِسَابِ ذَلِكَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَلاَ أَدْرِي أَعَلِيٌّ يَقُولُ فَبِحِسَابِ ذَلِكَ ‏.‏ أَوْ رَفَعَهُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ وَلَيْسَ فِي مَالٍ زَكَاةٌ حَتَّى يَحُولَ عَلَيْهِ الْحَوْلُ ‏"‏ ‏.‏ إِلاَّ أَنَّ جَرِيرًا قَالَ ابْنُ وَهْبٍ يَزِيدُ فِي الْحَدِيثِ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم ‏"‏ لَيْسَ فِي مَالٍ زَكَاةٌ حَتَّى يَحُولَ عَلَيْهِ الْحَوْلُ ‏"‏ ‏.‏

ترجمه

سلیمان بن داود مهری برای ما حدیث کرد، ابن وهب به ما خبر داد، جریر بن حازم و شخص دیگری که نامش برده شده است، از ابواسحاق، او از عاصم بن ضمره و حارث اعور، آنان از علی رضی الله عنه، و او از پیامبر ﷺ بخشی از ابتدای این حدیث را روایت کردند. ایشان فرمودند:

«هرگاه دویست درهم داشته باشی و یک سال بر آن بگذرد، پنج درهم زکات دارد. و بر تو واجب نیست — یعنی در مورد طلا — تا اینکه بیست دینار داشته باشی. هرگاه بیست دینار داشتی و یک سال بر آن گذشت، نیم دینار زکات دارد. و هر چه بیش از آن باشد، به همان نسبت محاسبه می‌شود.» راوی می‌گوید: نمی‌دانم آیا عبارت «به همان نسبت محاسبه می‌شود» را خود علی رضی الله عنه گفته است یا آن را به پیامبر ﷺ نسبت داده است. «در هیچ مالی زکات نیست تا اینکه یک سال بر آن بگذرد.» اما جریر گفت که ابن وهب در این حدیث از پیامبر ﷺ افزوده است: «در هیچ مالی زکات نیست تا اینکه یک سال بر آن بگذرد.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

به نقره و طلا هنگامی زکات تعلق می‌گیرد که مقدار آن به نصاب یادشده برسد و یک سال قمری بر آن بگذرد.

توضیح واژه‌های دشوار
نصاب

حداقل مقدار دارایی که با رسیدن به آن زکات واجب می‌شود.

درهم و دینار

سکه‌های تاریخیِ نقره و طلا، به‌ترتیب.

حول

یک سال کامل قمری که بر داراییِ مشمول زکات می‌گذرد.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت برداشت می‌کنند که باید یک سال قمری بر مقدارهای یادشده از نقره و طلا بگذرد و میزان زکات واجب یک‌چهلم است: پنج درهم از دویست درهم و نیم دینار از بیست دینار. متن می‌گوید داراییِ بیش از مقدار یادشده به نسبت محاسبه می‌شود، اما راوی روشن می‌کند که مطمئن نیست این عبارت از علی نقل شده یا از پیامبر ﷺ. مذاهب فقهی دربارهٔ جزئیات نصاب، ضمیمه‌کردن دارایی‌ها به یکدیگر و شرایط وجوب زکات بحث کرده‌اند؛ بنابراین اجرای دقیق این حکم به بررسی بر پایهٔ قواعد فقهی مربوط نیاز دارد.

درس‌هایی برای امروز
  1. دارایی خود را پیگیری کنید و زمان رسیدن آن به نصاب زکات را یادداشت کنید تا محاسبهٔ سال را دقیق انجام دهید.
  2. زکات طلا و نقره را بر اساس قواعد معتبر محاسبه کنید و در صورت تردید از عالمی آگاه راهنمایی بخواهید.
  3. زکات واجب را به‌موقع بپردازید؛ بدین‌ترتیب دارایی با مسئولیت‌پذیری و توجه به دیگران همراه می‌شود.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.