Sunan Abi Dawud، حدیث 2887
روایتشده توسط Jabir ibn Abdullah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Jabir ibn Abdullah
روایت
حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، حَدَّثَنَا كَثِيرُ بْنُ هِشَامٍ، حَدَّثَنَا هِشَامٌ، - يَعْنِي الدَّسْتَوَائِيَّ - عَنْ أَبِي الزُّبَيْرِ، عَنْ جَابِرٍ، قَالَ اشْتَكَيْتُ وَعِنْدِي سَبْعُ أَخَوَاتٍ فَدَخَلَ عَلَىَّ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَنَفَخَ فِي وَجْهِي فَأَفَقْتُ فَقُلْتُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَلاَ أُوصِي لأَخَوَاتِي بِالثُّلُثِ قَالَ " أَحْسِنْ " . قُلْتُ الشَّطْرَ قَالَ " أَحْسِنْ " . ثُمَّ خَرَجَ وَتَرَكَنِي فَقَالَ " يَا جَابِرُ لاَ أُرَاكَ مَيِّتًا مِنْ وَجَعِكَ هَذَا وَإِنَّ اللَّهَ قَدْ أَنْزَلَ فَبَيَّنَ الَّذِي لأَخَوَاتِكَ فَجَعَلَ لَهُنَّ الثُّلُثَيْنِ " . قَالَ فَكَانَ جَابِرٌ يَقُولُ أُنْزِلَتْ هَذِهِ الآيَةُ فِيَّ { يَسْتَفْتُونَكَ قُلِ اللَّهُ يُفْتِيكُمْ فِي الْكَلاَلَةِ } .
عثمان بن ابی شیبه برای ما حدیث کرد، کثیر بن هشام برای ما حدیث کرد، هشام — یعنی دَستَوایی — از ابوالزبیر، و او از جابر روایت کرد که گفت:
«بیمار شدم در حالی که هفت خواهر داشتم. رسول خدا ﷺ بر من وارد شدند و بر چهرهام دمیدند، پس هوشیار شدم. گفتم: ای رسول خدا! آیا یکسوم اموالم را برای خواهرانم وصیت نکنم؟ فرمودند: «نیکی کن.» گفتم: نیمی از آن را؟ فرمودند: «نیکی کن.» سپس بیرون رفتند و مرا ترک کردند و فرمودند: «ای جابر! گمان نمیکنم که بر اثر این بیماری بمیری. همانا الله آیاتی را نازل کرده و سهم خواهرانت را بیان نموده است؛ پس دو سوم را برای آنان مقرر فرمود.»» جابر میگفت: «این آیه درباره من نازل شد: {از تو فتوا میخواهند، بگو: الله در باره کلاله به شما فتوا میدهد}.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
خداوند برای هفت خواهر جابر، در مجموع دو سوم ارث را مقرر کرد.
جابر بن عبدالله بیمار شد و هفت خواهر داشت. پیامبر ﷺ به او فرمود که خداوند سهمالارث خواهرانش را روشن کرده و در مجموع دو سوم را برای آنان مقرر ساخته است. جابر این موضوع را به آیات کَلاله در سورهٔ نساء (۴:۱۷۶) مرتبط دانست.
فرد درگذشتهای که هیچ پدر یا فرزندی را بهعنوان وارث باقی نگذاشته است.
سهم قانونیِ مجموعی که در این وضعیت به خواهران تعلق میگیرد.
اختصاص دادن چیزی از ماترک به کسی از طریق وصیت.
عالمان کلاسیک این گزارش را با قرآن ۴:۱۷۶ مرتبط میدانند و از آن برای توضیح سهمهای معین خواهران در شرایط تحقق ارثبریِ کَلاله بحث میکنند. سهم دو سوم، در مجموع برای دو خواهر یا بیشتر است؛ تقسیم دقیق آن به همهٔ وارثان موجود و قواعد مربوط بستگی دارد. چهار مذهب فقهی اهلسنت این سهمها را در چارچوب احکام ارث بررسی میکنند و تأکید دارند که نباید از وصیت برای دور زدن سهمهای ارثیای که خداوند مقرر کرده است استفاده کرد.
- دربارهٔ وصیت بهموقع با کارشناسان مورد اعتماد در فقه ارث اسلامی مشورت کنید تا سهمهای معین ارث رعایت شوند.
- پیش از تقسیم ماترک، اطلاعات مربوط به همهٔ وارثان را گردآوری کنید؛ هر سهم به وضعیت کامل خانوادگی بستگی دارد.
- هنگام بیماری از اعضای خانواده مراقبت کنید و برای امور عملی و حقوقی از افراد قابل اعتماد کمک بگیرید.
این روایت صحیح نیز دربارهٔ جابر و وحیای است که مسئلهٔ ارث او را روشن کرد.
Sunan Abi Dawud · #2888 (Sahih)براء بن عازب آیات کَلاله را آخرین آیاتی میداند که دربارهٔ احکام ارث نازل شدند.
Sahih al-Bukhari · #1295 (Sahih)پیامبر ﷺ در آن سهم وصیت را به یکسوم محدود میکند و تشویق میفرماید وارثان بیدلیل در تنگنا رها نشوند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.