أنواع الدية · Sunan Abi Dawud

Sunan Abi Dawud، حدیث 4498

روایت‌شده توسط Abu Hurayrah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: أنواع الدية
سنن أبي داود
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Hurayrah

Sahih (معتبر)

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عُثْمَانُ بْنُ أَبِي شَيْبَةَ، أَخْبَرَنَا أَبُو مُعَاوِيَةَ، حَدَّثَنَا الأَعْمَشُ، عَنْ أَبِي صَالِحٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، قَالَ قُتِلَ رَجُلٌ عَلَى عَهْدِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَرُفِعَ ذَلِكَ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَدَفَعَهُ إِلَى وَلِيِّ الْمَقْتُولِ فَقَالَ الْقَاتِلُ يَا رَسُولَ اللَّهِ وَاللَّهِ مَا أَرَدْتُ قَتْلَهُ ‏.‏ قَالَ فَقَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم لِلْوَلِيِّ ‏ "‏ أَمَا إِنَّهُ إِنْ كَانَ صَادِقًا ثُمَّ قَتَلْتَهُ دَخَلْتَ النَّارَ ‏"‏ ‏.‏ قَالَ فَخَلَّى سَبِيلَهُ ‏.‏ قَالَ وَكَانَ مَكْتُوفًا بِنِسْعَةٍ فَخَرَجَ يَجُرُّ نِسْعَتَهُ فَسُمِّيَ ذَا النِّسْعَةِ ‏.‏

ترجمه

عثمان بن ابی‌شیبه برای ما حدیث کرد و گفت: ابومعاویه به ما خبر داد و گفت: اعمش از ابوصالح، از ابوهُریره برای ما روایت کرد که فرمود: در زمان پیامبر ﷺ مردی کشته شد و ماجرا به محضر پیامبر ﷺ رسید. ایشان قاتل را به ولیِّ مقتول سپردند. قاتل عرض کرد:

«ای رسول خدا! به خدا سوگند، قصد کشتن او را نداشتم.» راوی می‌گوید: سپس رسول خدا ﷺ به ولیّ مقتول فرمودند: «آگاه باش که اگر او راست بگوید و تو باز هم او را بکشی، وارد دوزخ خواهی شد.» راوی می‌گوید: پس ولیّ مقتول او را آزاد کرد. راوی افزود: دست‌های قاتل با تسمه‌ای چرمین بسته بود؛ او همان‌طور که تسمه‌اش را بر زمین می‌کشید بیرون رفت و بدین سبب به «ذوالنِّسعَة» (صاحب تسمه) معروف گشت.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

اگر ادعای شخص مظنون مبنی بر غیرعمدی بودن قتل راست باشد، ولیّ دم حق ندارد او را بکشد.

توضیح واژه‌های دشوار
ولیّ دم

وارث یا نماینده قانونیِ صاحب‌صلاحیتِ مقتول در پرونده‌ای مربوط به قصاص یا خون‌بها.

ذو النِّسعة

لقبی که در اینجا به معنای «صاحب بند» توضیح داده شده است؛ اشاره به بند چرمی‌ای که دست‌های او با آن بسته شده بود.

برداشت‌های عالمان

عالمان از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که قصد در بررسی جرم منتهی به مرگ اهمیت دارد و اجرای قصاص نباید خودسرانه باشد. ولیّ دم بر قاتل اختیار یافت، اما هشدار روشن کرد که اگر ادعای غیرعمدی بودن راست باشد، نباید او را بکشد. دسته‌بندی دقیق قتل عمد و غیرعمد و پیامدهای آن در فقه به‌تفصیل بررسی می‌شود؛ رسیدگی و اجرای حکم در صلاحیت مرجع قضاییِ ذی‌صلاح است.

درس‌هایی برای امروز
  1. بدون بررسی دقیق واقعیت‌ها، کسی را به قتل عمد متهم نکنید.
  2. هرگز شخصاً قصاص را اجرا نکنید؛ رسیدگی به چنین پرونده‌هایی را به مراجع قضاییِ ذی‌صلاح بسپارید.
  3. ادعای غیرعمدی بودن را جدی بگیرید و بدانید که کشتن ناحق گناهی بزرگ است.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.