بیع و تجارت · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 2191

روایت‌شده توسط Sahl ibn Abi Hathma. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: بیع و تجارت
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Sahl ibn Abi Hathma

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، قَالَ قَالَ يَحْيَى بْنُ سَعِيدٍ سَمِعْتُ بُشَيْرًا، قَالَ سَمِعْتُ سَهْلَ بْنَ أَبِي حَثْمَةَ، أَنَّ رَسُولَ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم نَهَى عَنْ بَيْعِ الثَّمَرِ بِالتَّمْرِ، وَرَخَّصَ فِي الْعَرِيَّةِ أَنْ تُبَاعَ بِخَرْصِهَا يَأْكُلُهَا أَهْلُهَا رُطَبًا‏.‏ وَقَالَ سُفْيَانُ مَرَّةً أُخْرَى إِلاَّ أَنَّهُ رَخَّصَ فِي الْعَرِيَّةِ يَبِيعُهَا أَهْلُهَا بِخَرْصِهَا، يَأْكُلُونَهَا رُطَبًا‏.‏ قَالَ هُوَ سَوَاءٌ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ فَقُلْتُ لِيَحْيَى وَأَنَا غُلاَمٌ إِنَّ أَهْلَ مَكَّةَ يَقُولُونَ إِنَّ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم رَخَّصَ فِي بَيْعِ الْعَرَايَا‏.‏ فَقَالَ وَمَا يُدْرِي أَهْلَ مَكَّةَ قُلْتُ إِنَّهُمْ يَرْوُونَهُ عَنْ جَابِرٍ‏.‏ فَسَكَتَ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ إِنَّمَا أَرَدْتُ أَنَّ جَابِرًا مِنْ أَهْلِ الْمَدِينَةِ‏.‏ قِيلَ لِسُفْيَانَ وَلَيْسَ فِيهِ نَهْىٌ عَنْ بَيْعِ الثَّمَرِ حَتَّى يَبْدُوَ صَلاَحُهُ قَالَ لاَ‏.‏

ترجمه

علی بن عبدالله برای ما حدیث کرد، سفیان برای ما حدیث کرد و گفت: یحیی بن سعید گفت: از بشیر شنیدم که گفت: از سهل بن ابی حثمه شنیدم که رسول الله ﷺ از فروش میوه تازه خرما در برابر خرمای خشک نهی فرمودند، اما در مورد

«عریّه» رخصت دادند که بر اساس تخمین فروخته شود تا صاحبانش آن را به صورت رُطَب (خرمای تر) بخورند. سفیان در روایت دیگری گفت: جز اینکه پیامبر ﷺ در عریّه رخصت دادند که صاحبانش آن را بر اساس تخمین بفروشند و به صورت رطب بخورند. او گفت: هر دو یکسان است. سفیان گفت: وقتی پسربچه بودم به یحیی گفتم: مردم مکه می‌گویند که پیامبر ﷺ بیع عرایا را جایز دانسته‌اند. یحیی پرسید: مردم مکه چه می‌دانند؟ گفتم: آنها این حدیث را از جابر نقل می‌کنند. آنگاه یحیی سکوت کرد. سفیان گفت: منظورم این بود که جابر از اهل مدینه است. از سفیان پرسیده شد: آیا در این روایت نهی از فروش میوه پیش از آشکار شدن صلاحیت آن وجود ندارد؟ گفت: خیر.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

مبادلهٔ خرمای تازه با خرمای خشک ممنوع است، مگر در استثنایی محدود.

توضیح واژه‌های دشوار
عَرایا

حکمی محدود که به موجب آن می‌توان خرمای تازهٔ یک نخل را با مقدار برآوردشده‌ای خرمای خشک مبادله کرد.

بر اساس برآورد

مقدار مورد انتظار خرمای خشک با سنجش میوه‌هایی که هنوز تازه و بر درخت هستند تعیین می‌شود.

برداشت‌های عالمان

عالمان نتیجه گرفته‌اند که نباید خرمای تازه را مستقیماً با خرمای خشک مبادله کرد؛ زیرا نمی‌توان مقدارها را با دقت برابر دانست و در نتیجه ممکن است ربا پدید آید. استثنای عَرایا تسهیلاتی محدود است: میوه‌ها برآورد می‌شوند و مالک جدید آن‌ها را تازه مصرف می‌کند. مذاهب فقهی دربارهٔ شرایط و دامنهٔ این استثنا بحث کرده‌اند و آن را اجازه‌ای کلی برای هر مبادلهٔ نابرابر خرما نمی‌دانند.

درس‌هایی برای امروز
  1. خرمای تازه را مستقیماً با خرمای خشک مبادله نکنید؛ اگر تردید دارید، دربارهٔ احکام ربا از کارشناس بپرسید.
  2. استثنای دینی را محدود بدانید و تنها هنگامی به آن عمل کنید که شرایطش برقرار باشد.
  3. در فروش محصول، از پیش مقدار برآوردشده و کسی را که میوه‌ها را مصرف خواهد کرد، به‌روشنی مشخص کنید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.