Sahih al-Bukhari، حدیث 2341
روایتشده توسط Jabir ibn Abdullah and Abu Huraira. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Jabir ibn Abdullah and Abu Huraira
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، أَخْبَرَنَا الأَوْزَاعِيُّ، عَنْ عَطَاءٍ، عَنْ جَابِرٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ كَانُوا يَزْرَعُونَهَا بِالثُّلُثِ وَالرُّبُعِ وَالنِّصْفِ فَقَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " مَنْ كَانَتْ لَهُ أَرْضٌ فَلْيَزْرَعْهَا أَوْ لِيَمْنَحْهَا، فَإِنْ لَمْ يَفْعَلْ فَلْيُمْسِكْ أَرْضَهُ ". وَقَالَ الرَّبِيعُ بْنُ نَافِعٍ أَبُو تَوْبَةَ حَدَّثَنَا مُعَاوِيَةُ، عَنْ يَحْيَى، عَنْ أَبِي سَلَمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم " مَنْ كَانَتْ لَهُ أَرْضٌ فَلْيَزْرَعْهَا أَوْ لِيَمْنَحْهَا أَخَاهُ، فَإِنْ أَبَى فَلْيُمْسِكْ أَرْضَهُ ".
عبیدالله بن موسی به ما حدیث کرد، اوزاعی به ما خبر داد، از عطاء، از جابر رضی الله عنه که گفت: مردم زمینهای خود را در برابر یکسوم، یکچهارم یا نیمی از محصول اجاره میدادند. پس پیامبر ﷺ فرمودند:
«هر کس زمینی دارد، باید خودش آن را بکارد یا به برادرش ببخشد؛ و اگر چنین نکرد، زمینش را رها کند.» و ربیع بن نافع ابوتوبه گفت: معاویه به ما حدیث کرد، از یحیی، از ابوسلمه، از ابوهُریره رضی الله عنه که گفت: رسول خدا ﷺ فرمودند: «هر کس زمینی دارد، باید خودش آن را بکارد یا به برادرش ببخشد؛ و اگر او نپذیرفت، زمینش را رها کند.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
کسی که زمین کشاورزی دارد، یا آن را کشت میکند یا رایگان در اختیار دیگری میگذارد.
سهم توافقشدهای از محصول که به صاحب زمین میرسید.
زمین را بدون دریافت هزینه برای کشت در اختیار دیگری بگذارد.
عالمان کلاسیک این روایت را در کنار گزارشهای دیگری دربارهٔ اجارهٔ زمین بررسی کردهاند. آنان از این روایت چنین برداشت کردهاند که اگر مالک بتواند خود زمین را کشت کند یا آن را رایگان برای کشت در اختیار کسی بگذارد، نباید زمین را بلااستفاده رها کند. مذاهب فقهی دربارهٔ مزارعهٔ در برابر اجرت اختلاف نظر دارند: مذهب حنفی شکلهایی را که در آن تقسیم محصول نامطمئن است ممنوع میداند، در حالی که مذاهب مالکی، شافعی و حنبلی چنین قراردادهایی را با رعایت شرایطی جایز میشمارند. ارزیابی این مسئله همچنین به دیگر روایتها و شرایط دقیق قرارداد بستگی دارد.
- اگر میتوانید زمین حاصلخیز را خود کشت کنید یا رایگان در اختیار دیگری بگذارید، آن را بلااستفاده رها نکنید.
- شرایط استفاده از زمین و تقسیم محصول را از پیش روشن و دقیق تعیین کنید.
- در قرارداد مزارعهٔ در برابر اجرت، شرایط را بررسی کنید و از راهنمایی معتبر مذهب فقهی خود پیروی کنید.
این روایت جابر نیز بر این نکته تأکید میکند که زمین را خود کشت کنند یا در اختیار دیگری بگذارند.
Sahih al-Bukhari · #2342 (Sahih)ابنعباس در این روایت سخنی از طاووس دربارهٔ اجاره دادن زمین برای کشت را بررسی میکند؛ این مطلب به فهم ارتباط میان روایتهای گوناگون دربارهٔ اجارهٔ زمین کمک میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.