تقسیم آب · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 2375

روایت‌شده توسط Ali ibn Abi Talib. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: تقسیم آب
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Ali ibn Abi Talib

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ مُوسَى، أَخْبَرَنَا هِشَامٌ، أَنَّ ابْنَ جُرَيْجٍ، أَخْبَرَهُمْ قَالَ أَخْبَرَنِي ابْنُ شِهَابٍ، عَنْ عَلِيِّ بْنِ حُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ، عَنْ أَبِيهِ، حُسَيْنِ بْنِ عَلِيٍّ عَنْ عَلِيِّ بْنِ أَبِي طَالِبٍ ـ رضى الله عنهم ـ أَنَّهُ قَالَ أَصَبْتُ شَارِفًا مَعَ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فِي مَغْنَمٍ يَوْمَ بَدْرٍ قَالَ وَأَعْطَانِي رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم شَارِفًا أُخْرَى، فَأَنَخْتُهُمَا يَوْمًا عِنْدَ باب رَجُلٍ مِنَ الأَنْصَارِ، وَأَنَا أُرِيدُ أَنْ أَحْمِلَ عَلَيْهِمَا إِذْخِرًا لأَبِيعَهُ، وَمَعِي صَائِغٌ مِنْ بَنِي قَيْنُقَاعَ فَأَسْتَعِينَ بِهِ عَلَى وَلِيمَةِ فَاطِمَةَ، وَحَمْزَةُ بْنُ عَبْدِ الْمُطَّلِبِ يَشْرَبُ فِي ذَلِكَ الْبَيْتِ مَعَهُ قَيْنَةٌ، فَقَالَتْ أَلاَ يَا حَمْزَ لِلشُّرُفِ النِّوَاءِ‏.‏ فَثَارَ إِلَيْهِمَا حَمْزَةُ بِالسَّيْفِ، فَجَبَّ أَسْنِمَتَهُمَا، وَبَقَرَ خَوَاصِرَهُمَا، ثُمَّ أَخَذَ مِنْ أَكْبَادِهِمَا‏.‏ قُلْتُ لاِبْنِ شِهَابٍ وَمِنَ السَّنَامِ قَالَ قَدْ جَبَّ أَسْنِمَتَهُمَا فَذَهَبَ بِهَا‏.‏ قَالَ ابْنُ شِهَابٍ قَالَ عَلِيٌّ ـ رضى الله عنه ـ فَنَظَرْتُ إِلَى مَنْظَرٍ أَفْظَعَنِي فَأَتَيْتُ نَبِيَّ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم وَعِنْدَهُ زَيْدُ بْنُ حَارِثَةَ فَأَخْبَرْتُهُ الْخَبَرَ فَخَرَجَ وَمَعَهُ زَيْدٌ، فَانْطَلَقْتُ مَعَهُ، فَدَخَلَ عَلَى حَمْزَةَ فَتَغَيَّظَ عَلَيْهِ فَرَفَعَ حَمْزَةُ بَصَرَهُ وَقَالَ هَلْ أَنْتُمْ إِلاَّ عَبِيدٌ لآبَائِي فَرَجَعَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم يُقَهْقِرُ حَتَّى خَرَجَ عَنْهُمْ، وَذَلِكَ قَبْلَ تَحْرِيمِ الْخَمْرِ‏.‏

ترجمه

ابراهیم بن موسی به ما حدیث کرد، هشام به ما خبر داد که ابن جریج به آنان خبر داده و گفته است: ابن شهاب مرا خبر داد، از علی بن حسین بن علی، از پدرش حسین بن علی، از علی بن ابی‌طالب رضی الله عنهم که فرمود: در روز بدر همراه رسول الله ﷺ یک شتر ماده از غنایم نصیبم شد. راوی گفت: و رسول الله ﷺ نیز یک شتر ماده دیگر به من عطا فرمودند. روزی هر دو را نزد درب خانه یکی از انصار خواباندم تا بر آن‌ها گیاه اذخر بار کنم و بفروشم و با پول آن برای ولیمه ازدواج فاطمه تدارک ببینم. زرگری از بنی‌قینقاع همراهم بود تا از او کمک بگیرم. در همان حال حمزه بن عبدالمطلب در آن خانه شراب می‌نوشید و خواننده‌ای زن نزد او بود که گفت:

«ای حمزه! آیا این شتران چاق و کوهان‌دار برای تو نیستند؟» پس حمزه با شمشیر به سوی آن دو شتر حمله برد، کوهان‌هایشان را برید، پهلوهایشان را شکافت و از جگرهایشان چیزی برداشت. من به ابن شهاب گفتم: «آیا از کوهان هم برداشت؟» پاسخ داد: «کوهان‌هایشان را برید و با خود برد.» ابن شهاب گفت: علی رضی الله عنه فرمود: چون این منظره هولناک را دیدم، نزد پیامبر خدا ﷺ رفتم در حالی که زید بن حارثه نزد ایشان بود. ماجرا را به ایشان خبر دادم. ایشان همراه زید بیرون آمدند و من نیز با آنان رفتم. پیامبر ﷺ وارد شدند و بر حمزه خشم گرفتند. حمزه سر بلند کرد و گفت: «آیا شما جز بردگان پدران من هستید؟» پس رسول الله ﷺ عقب‌عقب بازگشتند تا از نزد آنان خارج شدند. و این پیش از تحریم شراب بود.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

شترهای علی در یک بزم شراب‌خواری، پیش از تحریم شراب، از بین رفتند.

پیشینه و سبب بیان

علی روایت می‌کند که دو شتر از غنایم بدر داشت و می‌خواست از آن‌ها برای حمل علفِ سفره عروسی‌اش هنگام ازدواج با فاطمه استفاده کند. در یک بزم شراب‌خواری، حمزه شکم آن دو حیوان را شکافت. پیامبر ﷺ او را به‌خاطر این کار سرزنش کرد. بر اساس متن، این رویداد پیش از تحریم شراب رخ داد.

توضیح واژه‌های دشوار
اِذخِر

نوعی گیاه خوش‌بو که در مکه برای کاربردهای گوناگون استفاده می‌شد.

بنو قَینُقاع

قبیله‌ای یهودی در مدینه؛ زرگرِ یادشده در داستان از این قبیله بود.

انصار

ساکنان مدینه که از پیامبر ﷺ و مسلمانان مکه حمایت کردند.

برداشت‌های عالمان

عالمان یادآور می‌شوند که این داستان پیامدهای زیان‌بار مستی را نشان می‌دهد و هم‌زمان روشن می‌کند که این رویداد پیش از تحریم شراب رخ داده است. پیامبر ﷺ این آسیب‌رسانی را ناپسند دانست و حمزه را سرزنش کرد، اما چون به نظر می‌رسید حمزه بر اثر نوشیدنی نمی‌تواند سخنانش را به‌درستی کنترل کند، از او فاصله گرفت. فقیهان همچنین از این روایت برداشت می‌کنند که مالِ دیگری را نمی‌توان بدون اجازه آسیب زد یا استفاده کرد؛ جزئیات احکام جبران خسارت به شرایط و مذهب فقهی بستگی دارد.

درس‌هایی برای امروز
  1. به اموال دیگران آسیب نزنید و پیش از استفاده از چیزی اجازه بگیرید.
  2. در زمان اختلاف، ابتدا فاصله بگیرید و روشی را برگزینید که از آسیب بیشتر جلوگیری کند.
  3. به این نکته توجه کنید که موادی که قضاوت را مختل می‌کنند، چگونه می‌توانند به رفتار و روابط آسیب بزنند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.