مکاتبه · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 2564

روایت‌شده توسط Aisha. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: مکاتبه
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

از البخاري تا عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ

Sahih (معتبر)
  1. 1عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَآن را به البخاري روایت کرد
  2. 2مَالِكٌ
  3. 3يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ
  4. 4عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ يُوسُفَ، أَخْبَرَنَا مَالِكٌ، عَنْ يَحْيَى بْنِ سَعِيدٍ، عَنْ عَمْرَةَ بِنْتِ عَبْدِ الرَّحْمَنِ، أَنَّ بَرِيرَةَ، جَاءَتْ تَسْتَعِينُ عَائِشَةَ أُمَّ الْمُؤْمِنِينَ ـ رضى الله عنها ـ فَقَالَتْ لَهَا إِنْ أَحَبَّ أَهْلُكِ أَنْ أَصُبَّ لَهُمْ ثَمَنَكِ صَبَّةً وَاحِدَةً فَأُعْتِقَكِ فَعَلْتُ‏.‏ فَذَكَرَتْ بَرِيرَةُ ذَلِكَ لأَهْلِهَا، فَقَالُوا لاَ‏.‏ إِلاَّ أَنْ يَكُونَ وَلاَؤُكِ لَنَا‏.‏ قَالَ مَالِكٌ قَالَ يَحْيَى فَزَعَمَتْ عَمْرَةُ أَنَّ عَائِشَةَ ذَكَرَتْ ذَلِكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ ‏ "‏ اشْتَرِيهَا وَأَعْتِقِيهَا، فَإِنَّمَا الْوَلاَءُ لِمَنْ أَعْتَقَ ‏"‏‏.‏

ترجمه

عبدالله بن یوسف برای ما حدیث کرد، مالک به ما خبر داد، از یحیی بن سعید، از عَمره دختر عبدالرحمن، که بریره نزد عایشه ام‌المؤمنین رضی الله عنها آمد تا از او کمک بخواهد. عایشه رضی الله عنها به او گفت:

«اگر اهل تو (سرپرستانت) راضی شوند، قیمت تو را یکجا می‌پردازم و آزادت می‌کنم.» بریره این موضوع را با سرپرستانش در میان گذاشت، اما آنان گفتند: «نه، مگر اینکه ولای تو برای ما باشد.» مالک گفت: یحیی نقل کرده که عَمره ادعا می‌کرد عایشه رضی الله عنها این ماجرا را با رسول الله ﷺ در میان گذاشت و ایشان فرمودند: «او را بخر و آزاد کن، زیرا ولاء تنها از آنِ کسی است که آزاد می‌کند.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

حقِ وَلاء برای کسی است که برده‌ای را آزاد می‌کند.

پیشینه و سبب بیان

بَریره از عایشه خواست برای آزادی‌اش کمک کند. مالکانش می‌خواستند شرط کنند که حقِ وَلاء برای خودشان باقی بماند؛ پیامبر ﷺ این شرط را رد کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
وَلاء

در این زمینه، پیوندی حقوقی است که میان آزادکننده و فرد آزادشده برقرار می‌شود.

آزادسازی برده

آزاد کردن رسمیِ کسی که به بردگی گرفته شده است.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که حقِ وَلاء به آزادسازی تعلق دارد و از آنِ کسی است که واقعاً فرد را آزاد می‌کند. بنابراین، مالکان نمی‌توانستند این پیوند را به‌عنوان شرط فروش برای خود مطالبه کنند. مذاهب فقهی این اصل را می‌پذیرند؛ جزئیات آثار حقوقی وَلاء در فقه به‌تفصیل بررسی شده است.

درس‌هایی برای امروز
  1. هنگام تنظیم قرارداد، شروط را روشن کنید و شرط‌هایی را که با حقی ثابت‌شده تعارض دارند نپذیرید.
  2. از کسانی که برای آزادی تلاش می‌کنند حمایت کنید و حقوقشان را عادلانه به رسمیت بشناسید.
  3. پیش از پذیرفتن قراردادهای پیچیده، از افراد آگاه و مورد اعتماد مشورت بگیرید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.