Sahih al-Bukhari، حدیث 3073
روایتشده توسط Abu Hurayrah. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا پیامبر ﷺ
- 1مُسَدَّدٌآن را به البخاري روایت کرد
- 2يَحْيَى
- 3أَبِي حَيَّانَ
- 4أَبُو زُرْعَةَ
- 5أَبُو هُرَيْرَةَ
- 6رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا مُسَدَّدٌ، حَدَّثَنَا يَحْيَى، عَنْ أَبِي حَيَّانَ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو زُرْعَةَ، قَالَ حَدَّثَنِي أَبُو هُرَيْرَةَ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ قَامَ فِينَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَذَكَرَ الْغُلُولَ فَعَظَّمَهُ وَعَظَّمَ أَمْرَهُ قَالَ " لاَ أُلْفِيَنَّ أَحَدَكُمْ يَوْمَ الْقِيَامَةِ عَلَى رَقَبَتِهِ شَاةٌ لَهَا ثُغَاءٌ عَلَى رَقَبَتِهِ فَرَسٌ لَهُ حَمْحَمَةٌ يَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ، أَغِثْنِي. فَأَقُولُ لاَ أَمْلِكُ لَكَ شَيْئًا، قَدْ أَبْلَغْتُكَ. وَعَلَى رَقَبَتِهِ بَعِيرٌ لَهُ رُغَاءٌ، يَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَغِثْنِي. فَأَقُولُ لاَ أَمْلِكُ لَكَ شَيْئًا، قَدْ أَبْلَغْتُكَ. وَعَلَى رَقَبَتِهِ صَامِتٌ، فَيَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَغِثْنِي. فَأَقُولُ لاَ أَمْلِكُ لَكَ شَيْئًا، قَدْ أَبْلَغْتُكَ. أَوْ عَلَى رَقَبَتِهِ رِقَاعٌ تَخْفِقُ، فَيَقُولُ يَا رَسُولَ اللَّهِ أَغِثْنِي. فَأَقُولُ لاَ أَمْلِكُ لَكَ شَيْئًا، قَدْ أَبْلَغْتُكَ ". وَقَالَ أَيُّوبُ عَنْ أَبِي حَيَّانَ فَرَسٌ لَهُ حَمْحَمَةٌ.
مُسَدَّد برای ما حدیث کرد، یحیی از ابوحیان برای ما حدیث کرد، او گفت: ابوزُرْعَه برایم حدیث کرد، او گفت: ابوهُرَیرَه رضی الله عنه برایم حدیث کرد، او گفت: پیامبر ﷺ در میان ما برخاستند و از غُلول (خیانت در اموال غنیمت) سخن گفتند و آن را بزرگ شمردند و بر اهمیت و زشتی آن تأکید ورزیدند. فرمودند:
«هرگز نبینم که یکی از شما در روز قیامت در حالی بیاید که بر گردنش گوسفندی باشد که میبَعبَع کند، یا اسبی باشد که شیهه بکشد، و بگوید: ‹یا رسولالله ﷺ! مرا دریاب!› پس بگویم: ‹کاری از دست من برنمیآید، من پیام خدا را به تو رساندم.› یا بر گردنش شتری باشد که ناله کند، و بگوید: ‹یا رسولالله ﷺ! مرا دریاب!› پس بگویم: ‹کاری از دست من برنمیآید، من پیام خدا را به تو رساندم.› یا بر گردنش طلا و نقره باشد، و بگوید: ‹یا رسولالله ﷺ! مرا دریاب!› پس بگویم: ‹کاری از دست من برنمیآید، من پیام خدا را به تو رساندم.› یا بر گردنش پارچههایی باشد که به باد تکان میخورند، و بگوید: ‹یا رسولالله ﷺ! مرا دریاب!› پس بگویم: ‹کاری از دست من برنمیآید، من پیام خدا را به تو رساندم.›» و ایّوب از ابوحیان روایت کرده است: «اسبی که شیهه بکشد.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
خیانت در اموال سپردهشده، در روز قیامت آشکار خواهد شد.
پنهانی نگاهداشتن یا تصرف غیرمجاز در اموالی که به کسی سپرده شده است؛ در اینجا بهویژه غنایم جنگی منظور است.
برای کسی نزد الله میانجیگری کردن؛ پیامبر ﷺ روشن میسازد که پیام او مجوزی برای خیانت در امانت نیست.
داراییهایی که کسی از جانب دیگران مدیریت یا دریافت میکند و نباید آنها را ملک شخصی خود بداند.
عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کردهاند که خیانت در اموال عمومی یا سپردهشده گناهی بزرگ است و شخص در روز قیامت دربارهٔ آن پاسخگو خواهد بود. حیوانات و اموالی که در روایت ذکر شدهاند، در آن روز کار پنهانی را آشکار میکنند و برای خوارکردن، بارِ گناهکار را بر دوش میکشند. این هشدار تنها به غنایم جنگی محدود نیست، بلکه بر ضرورت امانتداری در استفاده از اموال عمومی و دارایی دیگران نیز دلالت دارد. سخن پیامبر ﷺ تأکید میکند که ابلاغ پیام او مسئولیتِ مرتکب را از میان نمیبرد.
- با پول، کالاها و منابعی که از طرف دیگران مدیریت میکنی، همچون امانت رفتار کن و حسابوکتاب دقیقی برایشان نگه دار.
- بدون اجازه از صندوق مشترک یا امکانات عمومی چیزی برندار، حتی اگر ارزش آن ناچیز به نظر برسد.
- مالی را که ناحق به دست آوردهای با بازگرداندن آن به صاحبان حق جبران کن و صادقانه به درگاه الله توبه کن.
این روایت نیز دربارهٔ کسی است که مسئول اموالی بوده و نشان میدهد سوءاستفاده از مسئولیتِ سپردهشده پیامدهای سنگینی دارد.
Sahih al-Bukhari · #3075 (Sahih)این روایت دربارهٔ غنایم جنگی سخن میگوید و کمک میکند هشدار دربارهٔ پنهانی نگاهداشتن آنها را در بافت اصلیاش بفهمیم.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.