Sahih al-Bukhari، حدیث 3363
روایتشده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا پیامبر ﷺ
- 1أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ أَبُو عَبْدِ اللَّهِآن را به البخاري روایت کرد
- 2وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ
- 3أَبِيهِ
- 4أَيُّوبَ
- 5عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ
- 6أَبِيهِ
- 7ابْنِ عَبَّاسٍ
- 8رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ سَعِيدٍ أَبُو عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا وَهْبُ بْنُ جَرِيرٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَيُّوبَ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، عَنْ أَبِيهِ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ " يَرْحَمُ اللَّهُ أُمَّ إِسْمَاعِيلَ، لَوْلاَ أَنَّهَا عَجِلَتْ لَكَانَ زَمْزَمُ عَيْنًا مَعِينًا ". قَالَ الأَنْصَارِيُّ حَدَّثَنَا ابْنُ جُرَيْجٍ، أَمَّا كَثِيرُ بْنُ كَثِيرٍ فَحَدَّثَنِي قَالَ إِنِّي وَعُثْمَانَ بْنَ أَبِي سُلَيْمَانَ جُلُوسٌ مَعَ سَعِيدِ بْنِ جُبَيْرٍ، فَقَالَ مَا هَكَذَا حَدَّثَنِي ابْنُ عَبَّاسٍ، قَالَ أَقْبَلَ إِبْرَاهِيمُ بِإِسْمَاعِيلَ وَأُمِّهِ عَلَيْهِمُ السَّلاَمُ وَهْىَ تُرْضِعُهُ، مَعَهَا شَنَّةٌ ـ لَمْ يَرْفَعْهُ ـ ثُمَّ جَاءَ بِهَا إِبْرَاهِيمُ وَبِابْنِهَا إِسْمَاعِيلَ.
احمد بن سعید ابوعبدالله برایم حدیث کرد، وهب بن جریر برایمان حدیث کرد، از پدرش، از ایوب، از عبدالله بن سعید بن جبیر، از پدرش، از ابن عباس — رضی الله عنهما — از پیامبر ﷺ که فرمودند:
«خداوند مادر اسماعیل را رحمت کند! اگر شتاب نمیکرد، زمزم چشمهای جاری میشد.» انصاری گفت: ابن جریج برایمان حدیث کرد. اما کثیر بن کثیر برایم حدیث کرد و گفت: من و عثمان بن ابی سلیمان نزد سعید بن جبیر نشسته بودیم، پس او گفت: ابن عباس اینگونه برایم حدیث نکرد. او گفت: ابراهیم همراه با اسماعیل و مادرش آمد — درود بر آنان باد — در حالی که او اسماعیل را شیر میداد و مشک آب همراه داشت — (راوی آن را به صورت مرفوع ذکر نکرده است) — سپس ابراهیم همسر و فرزندش اسماعیل را آورد.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
شتاب هاجر برای نگهداشتن آب با برکت پایدار زمزم همراه شد.
چشمهٔ شناختهشدهای کنار کعبه در مکه که الله آن را برای هاجر و اسماعیل جاری ساخت.
چشمهای که آب آن پیوسته بر سطح زمین جاری میشود.
هاجر که همراه پسرش اسماعیل در مکه ماند.
عالمان توضیح میدهند که سخنان پیامبر ﷺ هاجر را میستاید و همزمان نشان میدهد که رفتار او بر چگونگی پراکندهشدن آب اثر گذاشت: او آب را جمع کرد و نگه داشت و در نتیجه زمزم به آبراهی پهن و آزادجریان تبدیل نشد. این روایت همچنین میآموزد که مراقبت و بهرهبرداری از یک نعمت با توکل بر الله همراه است؛ این روایت سرزنشی متوجه هاجر نمیکند.
- امکانات موجود را با دقت حفظ و استفاده کنید، حتی هنگامی که بر الله توکل دارید.
- هنگام دشواری شکیبا باشید و در محدودهٔ توان خود به تلاش ادامه دهید.
- تلاش والدین و سرپرستان را ارج نهید؛ مراقبت آنان میتواند برای دیگران برکتی ماندگار به بار آورد.
این روایت از همان بخش، دربارهٔ ابراهیم، هاجر و اسماعیل نیز سخن میگوید و زمینهٔ رسیدن آنان به مکه را کامل میکند.
Sahih al-Bukhari · #3364 (Sahih)این روایت همان داستان هاجر، اسماعیل و پدیدآمدن زمزم را بیان میکند.
Sahih al-Bukhari · #3365 (Sahih)این روایت صحیح نیز دربارهٔ هاجر و زمزم گزارش میدهد و به روشنشدن رویدادهای مربوط به چشمه کمک میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.