پیامبران · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 3436

روایت‌شده توسط Abu Huraira. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: پیامبران
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

از البخاري تا پیامبر ﷺ

Sahih (معتبر)
  1. 1مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَآن را به البخاري روایت کرد
  2. 2جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ
  3. 3مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ
  4. 4أَبِي هُرَيْرَةَ
  5. 5رسول خدا ﷺ

ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا مُسْلِمُ بْنُ إِبْرَاهِيمَ، حَدَّثَنَا جَرِيرُ بْنُ حَازِمٍ، عَنْ مُحَمَّدِ بْنِ سِيرِينَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، عَنِ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ لَمْ يَتَكَلَّمْ فِي الْمَهْدِ إِلاَّ ثَلاَثَةٌ عِيسَى، وَكَانَ فِي بَنِي إِسْرَائِيلَ رَجُلٌ يُقَالُ لَهُ جُرَيْجٌ، كَانَ يُصَلِّي، فَجَاءَتْهُ أُمُّهُ فَدَعَتْهُ، فَقَالَ أُجِيبُهَا أَوْ أُصَلِّي‏.‏ فَقَالَتِ اللَّهُمَّ لاَ تُمِتْهُ حَتَّى تُرِيَهُ وُجُوهَ الْمُومِسَاتِ‏.‏ وَكَانَ جُرَيْجٌ فِي صَوْمَعَتِهِ، فَتَعَرَّضَتْ لَهُ امْرَأَةٌ وَكَلَّمَتْهُ فَأَبَى، فَأَتَتْ رَاعِيًا، فَأَمْكَنَتْهُ مِنْ نَفْسِهَا فَوَلَدَتْ غُلاَمًا، فَقَالَتْ مِنْ جُرَيْجٍ‏.‏ فَأَتَوْهُ فَكَسَرُوا صَوْمَعَتَهُ، وَأَنْزَلُوهُ وَسَبُّوهُ، فَتَوَضَّأَ وَصَلَّى ثُمَّ أَتَى الْغُلاَمَ فَقَالَ مَنْ أَبُوكَ يَا غُلاَمُ قَالَ الرَّاعِي‏.‏ قَالُوا نَبْنِي صَوْمَعَتَكَ مِنْ ذَهَبٍ‏.‏ قَالَ لاَ إِلاَّ مِنْ طِينٍ‏.‏ وَكَانَتِ امْرَأَةٌ تُرْضِعُ ابْنًا لَهَا مِنْ بَنِي إِسْرَائِيلَ، فَمَرَّ بِهَا رَجُلٌ رَاكِبٌ ذُو شَارَةٍ، فَقَالَتِ اللَّهُمَّ اجْعَلِ ابْنِي مِثْلَهُ‏.‏ فَتَرَكَ ثَدْيَهَا، وَأَقْبَلَ عَلَى الرَّاكِبِ فَقَالَ اللَّهُمَّ لاَ تَجْعَلْنِي مِثْلَهُ‏.‏ ثُمَّ أَقْبَلَ عَلَى ثَدْيِهَا يَمَصُّهُ ـ قَالَ أَبُو هُرَيْرَةَ كَأَنِّي أَنْظُرُ إِلَى النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم يَمَصُّ إِصْبَعَهُ ـ ثُمَّ مُرَّ بِأَمَةٍ فَقَالَتِ اللَّهُمَّ لاَ تَجْعَلِ ابْنِي مِثْلَ هَذِهِ‏.‏ فَتَرَكَ ثَدْيَهَا فَقَالَ اللَّهُمَّ اجْعَلْنِي مِثْلَهَا‏.‏ فَقَالَتْ لِمَ ذَاكَ فَقَالَ الرَّاكِبُ جَبَّارٌ مِنَ الْجَبَابِرَةِ، وَهَذِهِ الأَمَةُ يَقُولُونَ سَرَقْتِ زَنَيْتِ‏.‏ وَلَمْ تَفْعَلْ ‏"‏‏.‏

ترجمه

از ابوهریره رضی الله عنه روایت شده است که پیامبر ﷺ فرمودند:

«هیچ‌کس در گهواره سخن نگفت مگر سه نفر: عیسی علیه‌السلام، و مردی از بنی‌اسرائیل به نام جریج بود. او مشغول نماز بود که مادرش آمد و او را صدا زد. با خود گفت: آیا پاسخ او را بدهم یا به نمازم ادامه دهم؟ پس به نمازش ادامه داد و پاسخ مادرش را نداد. مادرش گفت: خدایا! او را نمیران تا اینکه چهره زنان بدکاره را ببیند. جریج در صومعه خود بود که زنی خود را به او عرضه کرد تا فریبش دهد، اما او امتناع ورزید. سپس آن زن نزد چوپانی رفت و خود را در اختیار او نهاد و پسری زایید و گفت که این فرزند جریج است. مردم نزد او آمدند، صومعه‌اش را ویران کردند، او را پایین کشیدند و به او دشنام دادند. جریج وضو گرفت و نماز خواند، سپس نزد کودک رفت و پرسید: ای کودک! پدرت کیست؟ کودک گفت: چوپان. مردم گفتند: صومعه‌ات را از طلا خواهیم ساخت. او گفت: نه، جز از گل نباشد. و زنی از بنی‌اسرائیل فرزندش را شیر می‌داد که سواره‌ای خوش‌سیما از آنجا گذشت. زن گفت: خدایا! فرزندم را مانند او قرار ده. کودک پستان را رها کرد و رو به سوار آورده گفت: خدایا! مرا مانند او قرار مده. سپس دوباره به مکیدن پستان پرداخت. ابوهریره رضی الله عنه می‌گوید: گویی اکنون پیامبر ﷺ را می‌بینم که انگشت خود را می‌مکند (برای نشان دادن حالت). سپس کنیزی از آنجا گذشت و آن زن گفت: خدایا! فرزندم را مانند این قرار مده. کودک پستان را رها کرد و گفت: خدایا! مرا مانند او قرار ده. مادر پرسید: چرا چنین گفتی؟ کودک پاسخ داد: آن سوار از ستمگران است، اما درباره این کنیز می‌گویند دزدی کرده و زنا نموده، در حالی که او هیچ‌یک از این کارها را نکرده است.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

الله با به سخن درآوردن نوزادی، آبروی بی‌گناهان را حفظ کرد.

توضیح واژه‌های دشوار
گهواره

جایی که نوزاد در آن قرار می‌گیرد؛ سخن گفتن در گهواره یعنی یک شیرخوار سخن گفت.

صومعه

مکانی ساده و دورافتاده که جُرَیج برای عبادت در آن خلوت می‌کرد.

وضو

شست‌وشوی آیینی که مسلمانان پیش از برخی عبادت‌ها انجام می‌دهند.

برداشت‌های عالمان

دانشمندان از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که نیکی به والدین و پاسخ‌گویی به آنان اهمیت فراوان دارد. فقیهان دربارهٔ سنجیدن نماز مستحبی با فراخوان فوری پدر یا مادر بحث کرده‌اند: نماز واجب قطع نمی‌شود، اما اگر والد به کمک نیاز داشته باشد، پاسخ‌دادن به او در نماز مستحبی می‌تواند شایسته باشد. داستان همچنین تأکید می‌کند که گوشه‌گیری و عبادت، بهانه‌ای برای نادیده‌گرفتن حقوق مردم نیست. جُرَیج از الله خواست حقیقت را آشکار کند و در برابر اتهام با انتقام‌جویی واکنش نشان نداد. سخن گفتن نوزاد معجزه‌ای بود که الله با آن بی‌گناهی را تبرئه کرد؛ این روایت همچنین می‌آموزد که جایگاه اجتماعی دلیل درستکاری نیست و اتهام‌ها باید با دقت بررسی شوند.

درس‌هایی برای امروز
  1. به درخواست والدین توجه کنید و آن را با عبادت مستحبی به‌دقت بسنجید.
  2. بدون دلیل کسی را متهم نکنید؛ واقعیت‌ها را بررسی کنید و آبروی بی‌گناهان را حفظ کنید.
  3. قضاوت دربارهٔ مردم را بر پایهٔ ثروت، ظاهر یا جایگاه اجتماعی قرار ندهید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.