فضائل النبي ﷺ وأصحابه · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 3632

روایت‌شده توسط Abdullah ibn Masud. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: فضائل النبي ﷺ وأصحابه
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abdullah ibn Masud

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنِي أَحْمَدُ بْنُ إِسْحَاقَ، حَدَّثَنَا عُبَيْدُ اللَّهِ بْنُ مُوسَى، حَدَّثَنَا إِسْرَائِيلُ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، عَنْ عَمْرِو بْنِ مَيْمُونٍ، عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ مَسْعُودٍ ـ رضى الله عنه ـ قَالَ انْطَلَقَ سَعْدُ بْنُ مُعَاذٍ مُعْتَمِرًا ـ قَالَ ـ فَنَزَلَ عَلَى أُمَيَّةَ بْنِ خَلَفٍ أَبِي صَفْوَانَ، وَكَانَ أُمَيَّةُ إِذَا انْطَلَقَ إِلَى الشَّأْمِ فَمَرَّ بِالْمَدِينَةِ نَزَلَ عَلَى سَعْدٍ، فَقَالَ أُمَيَّةُ لِسَعْدٍ انْتَظِرْ حَتَّى إِذَا انْتَصَفَ النَّهَارُ، وَغَفَلَ النَّاسُ انْطَلَقْتُ فَطُفْتُ، فَبَيْنَا سَعْدٌ يَطُوفُ إِذَا أَبُو جَهْلٍ فَقَالَ مَنْ هَذَا الَّذِي يَطُوفُ بِالْكَعْبَةِ فَقَالَ سَعْدٌ أَنَا سَعْدٌ‏.‏ فَقَالَ أَبُو جَهْلٍ تَطُوفُ بِالْكَعْبَةِ آمِنًا، وَقَدْ آوَيْتُمْ مُحَمَّدًا وَأَصْحَابَهُ فَقَالَ نَعَمْ‏.‏ فَتَلاَحَيَا بَيْنَهُمَا‏.‏ فَقَالَ أُمَيَّةُ لِسَعْدٍ لاَ تَرْفَعْ صَوْتَكَ عَلَى أَبِي الْحَكَمِ، فَإِنَّهُ سَيِّدُ أَهْلِ الْوَادِي‏.‏ ثُمَّ قَالَ سَعْدٌ وَاللَّهِ لَئِنْ مَنَعْتَنِي أَنْ أَطُوفَ بِالْبَيْتِ لأَقْطَعَنَّ مَتْجَرَكَ بِالشَّأْمِ‏.‏ قَالَ فَجَعَلَ أُمَيَّةُ يَقُولُ لِسَعْدٍ لاَ تَرْفَعْ صَوْتَكَ‏.‏ وَجَعَلَ يُمْسِكُهُ، فَغَضِبَ سَعْدٌ فَقَالَ دَعْنَا عَنْكَ، فَإِنِّي سَمِعْتُ مُحَمَّدًا صلى الله عليه وسلم يَزْعُمُ أَنَّهُ قَاتِلُكَ‏.‏ قَالَ إِيَّاىَ قَالَ نَعَمْ‏.‏ قَالَ وَاللَّهِ مَا يَكْذِبُ مُحَمَّدٌ إِذَا حَدَّثَ‏.‏ فَرَجَعَ إِلَى امْرَأَتِهِ، فَقَالَ أَمَا تَعْلَمِينَ مَا قَالَ لِي أَخِي الْيَثْرِبِيُّ قَالَتْ وَمَا قَالَ قَالَ زَعَمَ أَنَّهُ سَمِعَ مُحَمَّدًا يَزْعُمُ أَنَّهُ قَاتِلِي‏.‏ قَالَتْ فَوَاللَّهِ مَا يَكْذِبُ مُحَمَّدٌ‏.‏ قَالَ فَلَمَّا خَرَجُوا إِلَى بَدْرٍ، وَجَاءَ الصَّرِيخُ قَالَتْ لَهُ امْرَأَتُهُ أَمَا ذَكَرْتَ مَا قَالَ لَكَ أَخُوكَ الْيَثْرِبِيُّ قَالَ فَأَرَادَ أَنْ لاَ يَخْرُجَ، فَقَالَ لَهُ أَبُو جَهْلٍ إِنَّكَ مِنْ أَشْرَافِ الْوَادِي، فَسِرْ يَوْمًا أَوْ يَوْمَيْنِ، فَسَارَ مَعَهُمْ فَقَتَلَهُ اللَّهُ‏.‏

ترجمه

احمد بن اسحاق برایم حدیث نقل کرد، گفت: عبیدالله بن موسی برایمان حدیث گفت، گفت: اسرائیل از ابواسحاق، از عمرو بن میمون، از عبدالله بن مسعود رضی الله عنه روایت کرد که فرمود: سعد بن معاذ رضی الله عنه به قصد انجام عمره به مکه رفت و نزد امیه بن خلف (ابوصفوان) فرود آمد. امیه هرگاه به شام می‌رفت و از مدینه می‌گذشت، نزد سعد اقامت می‌کرد. امیه به سعد گفت:

«صبر کن تا وقتی نیمروز شود و مردم غافل شوند، آنگاه برو و طواف کن.» پس در حالی که سعد مشغول طواف کعبه بود، ابوجهل آمد و پرسید: «این کیست که کعبه را طواف می‌کند؟» سعد گفت: «من سعد هستم.» ابوجهل گفت: «با امنیت کعبه را طواف می‌کنی، در حالی که محمد ﷺ و یارانش را پناه داده‌اید؟» سعد گفت: «آری.» سپس میان آن دو مشاجره درگرفت. امیه به سعد گفت: «صدایت را بر ابوالحکم (ابوجهل) بلند نکن، زیرا او سرور اهل این وادی است.» سپس سعد گفت: «به خدا سوگند، اگر مرا از طواف خانه باز داری، راه تجارت تو به شام را قطع خواهم کرد.» امیه پیوسته به سعد می‌گفت: «صدایت را بلند نکن» و او را نگه می‌داشت. سعد خشمگین شد و گفت: «دستم را رها کن، زیرا من از محمد ﷺ شنیده‌ام که گمان می‌برد تو را خواهد کشت.» امیه پرسید: «مرا؟» سعد گفت: «آری.» امیه گفت: «به خدا سوگند، محمد ﷺ هرگز هنگام سخن گفتن دروغ نمی‌گوید.» سپس نزد همسرش بازگشت و گفت: «آیا می‌دانی برادر یثربی‌ام به من چه گفت؟» همسرش پرسید: «چه گفت؟» گفت: «ادعا کرد که از محمد ﷺ شنیده است که گمان می‌برد مرا خواهد کشت.» همسرش گفت: «به خدا سوگند، محمد ﷺ هرگز دروغ نمی‌گوید.» چون کفار به سوی بدر حرکت کردند و ندا جنگ سر داده شد، همسرش به او گفت: «آیا آنچه برادر یثربی‌ات به تو گفت را فراموش کرده‌ای؟» امیه تصمیم گرفت نرود، اما ابوجهل به او گفت: «تو از اشراف این وادی هستی، پس یک یا دو روز با ما همراه شو.» او با آنان همراه شد و خداوند او را به هلاکت رساند.

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

اُمَیّه درستیِ پیش‌گویی درباره مرگ خود را پذیرفت.

پیشینه و سبب بیان

این رویداد هنگام دیدار سعد از مکه برای عمره، پیش از نبرد بدر، رخ داد. حدیث نقل می‌کند که محمد ﷺ فرموده بود اُمَیّه کشته خواهد شد؛ اُمَیّه نیز پذیرفت که محمد ﷺ هرگز دروغ نمی‌گوید.

توضیح واژه‌های دشوار
عمره

زیارت کعبه که می‌توان آن را خارج از روزهای معین حج انجام داد.

طواف

هفت بار گرد کعبه چرخیدن به‌عنوان بخشی از زیارت.

شام

نام تاریخی سرزمین شام، منطقه‌ای که سوریه امروزی نیز بخشی از آن است.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک اشاره می‌کنند که رویدادهای بدر درستیِ خبر پیامبرانه را تأیید کرد. این روایت همچنین نشان می‌دهد که آگاهی از حقیقت همیشه به ایمان یا پیروی نمی‌انجامد: اُمَیّه اعتبار محمد ﷺ را پذیرفت، اما با ترغیب ابوجهل همراه او شد. این روایت درباره جواز همه پیش‌گویی‌ها حکمی کلی صادر نمی‌کند؛ عالمان چنین موضوعاتی را بر اساس وحی و بافت آن‌ها ارزیابی می‌کنند.

درس‌هایی برای امروز
  1. حقیقت را فقط با زبان نپذیرید؛ بگذارید در انتخاب‌هایتان نیز راهنمای شما باشد.
  2. اجازه ندهید فشار گروهی شما را به کاری وادارد که می‌دانید نادرست است.
  3. حتی هنگامی که حقیقت به جایگاه یا منافع خودتان مربوط می‌شود، راستگو باشید.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.