Sahih al-Bukhari، حدیث 3917
روایتشده توسط Al-Bara ibn Azib. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Al-Bara ibn Azib
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا أَحْمَدُ بْنُ عُثْمَانَ، حَدَّثَنَا شُرَيْحُ بْنُ مَسْلَمَةَ، حَدَّثَنَا إِبْرَاهِيمُ بْنُ يُوسُفَ، عَنْ أَبِيهِ، عَنْ أَبِي إِسْحَاقَ، قَالَ سَمِعْتُ الْبَرَاءَ، يُحَدِّثُ قَالَ ابْتَاعَ أَبُو بَكْرٍ مِنْ عَازِبٍ رَحْلاً فَحَمَلْتُهُ مَعَهُ قَالَ فَسَأَلَهُ عَازِبٌ عَنْ مَسِيرِ رَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم قَالَ أُخِذَ عَلَيْنَا بِالرَّصَدِ، فَخَرَجْنَا لَيْلاً، فَأَحْثَثْنَا لَيْلَتَنَا وَيَوْمَنَا حَتَّى قَامَ قَائِمُ الظَّهِيرَةِ، ثُمَّ رُفِعَتْ لَنَا صَخْرَةٌ، فَأَتَيْنَاهَا وَلَهَا شَىْءٌ مِنْ ظِلٍّ قَالَ فَفَرَشْتُ لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَرْوَةً مَعِي، ثُمَّ اضْطَجَعَ عَلَيْهَا النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم فَانْطَلَقْتُ أَنْفُضُ مَا حَوْلَهُ، فَإِذَا أَنَا بِرَاعٍ قَدْ أَقْبَلَ فِي غُنَيْمَةٍ يُرِيدُ مِنَ الصَّخْرَةِ مِثْلَ الَّذِي أَرَدْنَا فَسَأَلْتُهُ لِمَنْ أَنْتَ يَا غُلاَمُ فَقَالَ أَنَا لِفُلاَنٍ. فَقُلْتُ لَهُ هَلْ فِي غَنَمِكَ مِنْ لَبَنٍ قَالَ نَعَمْ. قُلْتُ لَهُ هَلْ أَنْتَ حَالِبٌ قَالَ نَعَمْ. فَأَخَذَ شَاةً مِنْ غَنَمِهِ فَقُلْتُ لَهُ انْفُضِ الضَّرْعَ. قَالَ فَحَلَبَ كُثْبَةً مِنْ لَبَنٍ، وَمَعِي إِدَاوَةٌ مِنْ مَاءٍ عَلَيْهَا خِرْقَةٌ قَدْ رَوَّأْتُهَا لِرَسُولِ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم فَصَبَبْتُ عَلَى اللَّبَنِ حَتَّى بَرَدَ أَسْفَلُهُ، ثُمَّ أَتَيْتُ بِهِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم فَقُلْتُ اشْرَبْ يَا رَسُولَ اللَّهِ. فَشَرِبَ رَسُولُ اللَّهِ صلى الله عليه وسلم حَتَّى رَضِيتُ، ثُمَّ ارْتَحَلْنَا وَالطَّلَبُ فِي إِثْرِنَا.
احمد بن عثمان به ما حدیث کرد، شریح بن مسلمه به ما حدیث کرد، ابراهیم بن یوسف از پدرش، از ابواسحاق روایت کرد که گفت: شنیدم براء میفرمود: ابوبکر زینی را از عازب خرید و من آن را همراه او حمل کردم. او گفت: سپس عازب از ابوبکر درباره سفر رسول الله ﷺ پرسید. ابوبکر فرمود:
«دشمنان مراقبان شدیدی بر سر راه ما گماشته بودند، لذا شبانه حرکت کردیم. تمام شب و روز بعد را پیوسته طی کردیم تا اینکه آفتاب نیمروز شد. آنگاه صخرهای را دیدیم که سایهای داشت. به سوی آن رفتیم و من پوستی را که همراهم بود برای رسول الله ﷺ پهن کردم و پیامبر ﷺ بر آن دراز کشیدند. من برای نگهبانی به اطراف رفتم تا محیط را بررسی کنم؛ ناگهان چوپانی را دیدم که با گلهاش میآمد و مانند ما جویای سایه آن صخره بود. از او پرسیدم: «ای پسر، تو متعلق به چه کسی هستی؟» گفت: «متعلق به فلانی.» پرسیدم: «آیا در میان گلهات شیر هست؟» گفت: «بله.» گفتم: «آیا میتوانی بدوشی؟» گفت: «بله.» سپس یکی از بزهایش را گرفت. به او گفتم: «پستان را پاک کن.» او مقدار کمی شیر دوشید. مشک آبی همراهم بود که پارچهای بر آن بسته بودم و آن را مخصوص رسول الله ﷺ آماده کرده بودم. آب را روی ظرف شیر ریختم تا زیر آن خنک شد. سپس آن را نزد پیامبر ﷺ بردم و عرض کردم: «بنوشید ای رسول الله ﷺ.» رسول الله ﷺ نوشیدند تا اینکه من راضی و خرسند شدم. سپس حرکت کردیم در حالی که تعقیبکنندگان به دنبال ما بودند.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
ابوبکر در جریان هجرت از پیامبر ﷺ محافظت کرد و از ایشان مراقبت نمود.
کوچ پیامبر ﷺ و یارانش از مکه به مدینه.
افرادی که مسافران را زیر نظر میگرفتند و میکوشیدند مسیر حرکتشان را دنبال کنند.
کیسهای چرمی برای حمل آب.
عالمان کلاسیک از این روایت، فضیلت بزرگ ابوبکر بهعنوان یار و یاور پیامبر ﷺ در جریان هجرت را برداشت کردهاند. هوشیاری، مراقبت و کمک عملی او نشان میدهد که توکل با بهکارگیری تدابیر سنجیده همراه است. این روایت همچنین دشواریهای سفر و فداکاری یاران پیامبر برای ایمانشان را بازگو میکند.
- با آیندهنگری و کمک عملی از کسانی که به شما تکیه دارند مراقبت کنید.
- هنگام انجام کارهای مهم، تدابیر احتیاطی مناسب را به کار ببندید.
- با بهرسمیتشناختن فداکاری و خدمت یاران پیامبر ﷺ، به آنان احترام بگذارید.
براء همچنین از دیدار خود با خانوادهٔ ابوبکر و مراقبت او از دخترش عایشه سخن میگوید؛ این گزارشها در کنار هم شخصیت و زندگی خانوادگی ابوبکر را روشن میکنند.
Sahih al-Bukhari · #3916 (Sahih)این گزارش از هجرت عمر و پسرش روایت میکند و زمینهٔ گستردهتر مهاجرت به مدینه را کاملتر نشان میدهد.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.