Sahih al-Bukhari، حدیث 4664
روایتشده توسط Abdullah ibn Abbas. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abdullah ibn Abbas
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا ابْنُ عُيَيْنَةَ، عَنِ ابْنِ جُرَيْجٍ، عَنِ ابْنِ أَبِي مُلَيْكَةَ، عَنِ ابْنِ عَبَّاسٍ ـ رضى الله عنهما ـ أَنَّهُ قَالَ حِينَ وَقَعَ بَيْنَهُ وَبَيْنَ ابْنِ الزُّبَيْرِ قُلْتُ أَبُوهُ الزُّبَيْرُ، وَأُمُّهُ أَسْمَاءُ، وَخَالَتُهُ عَائِشَةُ، وَجَدُّهُ أَبُو بَكْرٍ، وَجَدَّتُهُ صَفِيَّةُ. فَقُلْتُ لِسُفْيَانَ إِسْنَادُهُ. فَقَالَ حَدَّثَنَا، فَشَغَلَهُ إِنْسَانٌ وَلَمْ يَقُلِ ابْنُ جُرَيْجٍ.
عبدالله بن محمد برای ما حدیث کرد، ابن عُیَینه برای ما حدیث کرد، از ابن جُرَیج، از ابن ابی مُلَیکه، از ابن عباس رضی الله عنهما که فرمود: هنگامی که میان او و ابن زبیر اختلاف روی داد، گفتم:
«پدرش زبیر است، مادرش اسماء، خالهاش عایشه، جدّ مادریاش ابوبکر و جدّه پدریاش صفیه.» سپس از سفیان درباره سند آن پرسیدم؛ او گفت: «برای ما حدیث شده است»، آنگاه شخصی او را مشغول ساخت و نام ابن جریج را ذکر نکرد.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
ابن عباس برای کاهش اختلاف با ابن زبیر، بر پیوندهای خویشاوندی تأکید کرد.
عبدالله بن زبیر، از صحابهٔ پیامبر ﷺ و از خویشاوندان ابن عباس.
وعدهٔ حمایت و اطاعت از یک رهبر در چارچوب آنچه درست است.
زنجیرهٔ راویانی که حدیث را از شخصی به شخص دیگر منتقل کردهاند.
شارحان کلاسیک این اشاره به پیوندهای خویشاوندی را در زمینهٔ درخواست ابن ابی مُلَیکه از ابن عباس برای بیعت با ابن زبیر قرار میدهند. این روایت نشان میدهد که خویشاوندی بهعنوان دلیلی برای پند دادن مطرح شد؛ اما بهتنهایی قاعدهای کلی مقرر نمیکند که پیوندهای خانوادگی در بیعت سیاسی تعیینکننده باشند. چهار مذهب فقهی از این روایت حکم شرعی مستقلی استخراج نمیکنند، بلکه در آموزههای فقهی گستردهتر خود بر حفظ پیوندهای خویشاوندی و پرهیز از ستم تأکید دارند.
- در هنگام اختلاف، با احترام به پیوندهایی اشاره کنید که افراد را به هم مرتبط میکند، بیآنکه اختلافنظر را پنهان سازید.
- خویشاوندان را به آشتی پند دهید و از سخنانی که تفرقهٔ میان آنان را بیشتر میکند بپرهیزید.
- هنگام نقل دانش دینی، با دقت بررسی کنید چه کسانی در زنجیرهٔ راویان نام برده شدهاند.
این متن با گزارش اختلاف میان ابن عباس و ابن زبیر ارتباط دارد و به درک زمینهٔ تاریخی رابطهٔ آنان کمک میکند.
Sahih al-Bukhari · #4666 (Sahih)این روایت نیز دربارهٔ ابن عباس در دورهٔ اختلافش با ابن زبیر است و از این رو، پیشزمینهای مرتبط برای این گزارش فراهم میکند.
Sahih al-Bukhari · #4662 (Sahih)پیامبر ﷺ در آن روایت از تفرقه برحذر میدارد و به آشتی فرامیخواند؛ اصلی کلی که در اختلافات خانوادگی نیز بجاست.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.