تفسیر نبوی قرآن · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4701

روایت‌شده توسط Abu Huraira. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: تفسیر نبوی قرآن
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Abu Huraira

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، عَنْ عَمْرٍو، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، يَبْلُغُ بِهِ النَّبِيَّ صلى الله عليه وسلم قَالَ ‏ "‏ إِذَا قَضَى اللَّهُ الأَمْرَ فِي السَّمَاءِ ضَرَبَتِ الْمَلاَئِكَةُ بِأَجْنِحَتِهَا خُضْعَانًا لِقَوْلِهِ كَالسِّلْسِلَةِ عَلَى صَفْوَانٍ ـ قَالَ عَلِيٌّ وَقَالَ غَيْرُهُ صَفْوَانٍ ـ يَنْفُذُهُمْ ذَلِكَ فَإِذَا فُزِّعَ عَنْ قُلُوبِهِمْ قَالُوا مَاذَا قَالَ رَبُّكُمْ، قَالُوا لِلَّذِي قَالَ الْحَقَّ وَهْوَ الْعَلِيُّ الْكَبِيرُ، فَيَسْمَعُهَا مُسْتَرِقُو السَّمْعِ، وَمُسْتَرِقُو السَّمْعِ هَكَذَا وَاحِدٌ فَوْقَ آخَرَ ـ وَوَصَفَ سُفْيَانُ بِيَدِهِ، وَفَرَّجَ بَيْنَ أَصَابِعِ يَدِهِ الْيُمْنَى، نَصَبَهَا بَعْضَهَا فَوْقَ بَعْضٍ ـ فَرُبَّمَا أَدْرَكَ الشِّهَابُ الْمُسْتَمِعَ، قَبْلَ أَنْ يَرْمِيَ بِهَا إِلَى صَاحِبِهِ، فَيُحْرِقَهُ وَرُبَّمَا لَمْ يُدْرِكْهُ حَتَّى يَرْمِيَ بِهَا إِلَى الَّذِي يَلِيهِ إِلَى الَّذِي هُوَ أَسْفَلُ مِنْهُ حَتَّى يُلْقُوهَا إِلَى الأَرْضِ ـ وَرُبَّمَا قَالَ سُفْيَانُ حَتَّى تَنْتَهِيَ إِلَى الأَرْضِ ـ فَتُلْقَى عَلَى فَمِ السَّاحِرِ، فَيَكْذِبُ مَعَهَا مِائَةَ كَذْبَةٍ فَيَصْدُقُ، فَيَقُولُونَ أَلَمْ يُخْبِرْنَا يَوْمَ كَذَا وَكَذَا يَكُونُ كَذَا وَكَذَا، فَوَجَدْنَاهُ حَقًّا لِلْكَلِمَةِ الَّتِي سُمِعَتْ مِنَ السَّمَاءِ ‏"‏‏.‏ حَدَّثَنَا عَلِيُّ بْنُ عَبْدِ اللَّهِ، حَدَّثَنَا سُفْيَانُ، حَدَّثَنَا عَمْرٌو، عَنْ عِكْرِمَةَ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، إِذَا قَضَى اللَّهُ الأَمْرَ‏.‏ وَزَادَ الْكَاهِنِ‏.‏ وَحَدَّثَنَا سُفْيَانُ فَقَالَ قَالَ عَمْرٌو سَمِعْتُ عِكْرِمَةَ حَدَّثَنَا أَبُو هُرَيْرَةَ قَالَ إِذَا قَضَى اللَّهُ الأَمْرَ وَقَالَ عَلَى فَمِ السَّاحِرِ‏.‏ قُلْتُ لِسُفْيَانَ قَالَ سَمِعْتُ عِكْرِمَةَ قَالَ سَمِعْتُ أَبَا هُرَيْرَةَ‏.‏ قَالَ نَعَمْ‏.‏ قُلْتُ لِسُفْيَانَ إِنَّ إِنْسَانًا رَوَى عَنْكَ عَنْ عَمْرٍو عَنْ عِكْرِمَةَ عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ وَيَرْفَعُهُ أَنَّهُ قَرَأَ فُزِّعَ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ هَكَذَا قَرَأَ عَمْرٌو‏.‏ فَلاَ أَدْرِي سَمِعَهُ هَكَذَا أَمْ لاَ‏.‏ قَالَ سُفْيَانُ وَهْىَ قِرَاءَتُنَا‏.‏

ترجمه

علی بن عبدالله به ما حدیث کرد، سفیان به ما حدیث کرد، از عمرو، از عکرمه، از ابوهُریره که آن را به پیامبر ﷺ نسبت می‌دهد، فرمودند:

«چون الله در آسمان امری را مقرر فرماید، فرشتگان از روی فروتنی و اطاعت در برابر گفتار او بال‌هایشان را به هم می‌زنند که صدایی مانند کشیده شدن زنجیر بر سنگ صاف دارد.» (علی و دیگران گفته‌اند: این صدا به آنان می‌رسد.) «چون ترس از دل‌هایشان زدوده شود، می‌گویند: پروردگارتان چه فرمود؟ می‌گویند: همان که حق است و او بلندمرتبه و بزرگ است.» سپس دزدانِ شنود (شیاطین) آن را می‌شنوند؛ این شنودگران یکی بالای دیگری قرار دارند — (سفیان با دست راستش انگشتانش را گشود و یکی را روی دیگری نهاد تا این حالت را نشان دهد) — گاهی شهاب‌سنگ پیش از آنکه خبر را به همراهش برساند، شنونده را می‌سوزاند، و گاهی او را نمی‌گیرد تا اینکه خبر را به پایینی‌تر از خود برساند، و همین‌گونه ادامه می‌یابد تا خبر به زمین برسد. آنگاه آن خبر بر دهان ساحر/کاهن افکنده می‌شود و او با آن صد دروغ می‌آمیزد. مردم سخنی از او را تصدیق می‌کنند که در اصل راست بوده است و می‌گویند: آیا فلان روز به ما نگفت که فلان اتفاق خواهد افتاد و ما آن را درست یافتیم؟ این همه به خاطر همان یک کلمهٔ حقی است که از آسمان شنیده شده بود.»

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

غیب‌گویان خبرهای دزدیده‌شده را با دروغ درمی‌آمیزند و بدین‌گونه مردم را گمراه می‌کنند.

توضیح واژه‌های دشوار
خبر آسمانی

امری که الله مقدر کرده و فرشتگان از آن آگاه می‌شوند.

شنودکنندگان

شیاطینی که می‌کوشند بخشی از گفت‌وگوی فرشتگان را بشنوند.

غیب‌گو

کسی که مدعی دانستن امور پنهان است و برای مردم پیش‌گویی می‌کند.

برداشت‌های عالمان

عالمان کلاسیک از این روایت چنین برداشت کرده‌اند که علم غیب از آنِ الله است و شیاطین تنها می‌توانند چیزی را بشنوند؛ آنان به‌طور مستقل از آینده آگاه نیستند. غیب‌گو حقیقتی شنیده‌شده را با دروغ‌های فراوان درمی‌آمیزد؛ بنابراین درست از آب درآمدن اتفاقیِ یک پیش‌گویی، دلیل بر دانش قابل اعتماد نیست. هر چهار مذهب فقهی اهل‌سنت غیب‌گویی و مراجعه به غیب‌گویان را حرام می‌دانند؛ این روایت درباره اعتماد به ادعاهای آنان هشدار می‌دهد.

درس‌هایی برای امروز
  1. تصمیم‌های مهم را بر پیش‌گویی غیب‌گویان یا ادعای کسانی که مدعی دانش پنهان‌اند بنا نکنید.
  2. ادعایی را فقط به این دلیل که یک پیش‌گویی درست از آب درآمده، راست نپندارید؛ گوینده ممکن است حقیقت را با دروغ بیامیزد.
  3. در پرسش‌های مربوط به غیب، به الله و وحی معتبر رجوع کنید، نه به خرافات.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.