تفسیر نبوی قرآن · Sahih al-Bukhari

Sahih al-Bukhari، حدیث 4735

روایت‌شده توسط Khabbab ibn al-Aratt. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.

Sahih (معتبر)کتاب: تفسیر نبوی قرآن
صحيح البخاري
چه کسی روایت کرد؟

به روایت Khabbab ibn al-Aratt

Sahih (معتبر)

صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته می‌شود.

روایت

متن عربی

حَدَّثَنَا يَحْيَى، حَدَّثَنَا وَكِيعٌ، عَنِ الأَعْمَشِ، عَنْ أَبِي الضُّحَى، عَنْ مَسْرُوقٍ، عَنْ خَبَّابٍ، قَالَ كُنْتُ رَجُلاً قَيْنًا، وَكَانَ لِي عَلَى الْعَاصِي بْنِ وَائِلٍ دَيْنٌ فَأَتَيْتُهُ أَتَقَاضَاهُ، فَقَالَ لِي لاَ أَقْضِيكَ حَتَّى تَكْفُرَ بِمُحَمَّدٍ‏.‏ قَالَ قُلْتُ لَنْ أَكْفُرَ بِهِ حَتَّى تَمُوتَ ثُمَّ تُبْعَثَ‏.‏ قَالَ وَإِنِّي لَمَبْعُوثٌ مِنْ بَعْدِ الْمَوْتِ فَسَوْفَ أَقْضِيكَ إِذَا رَجَعْتُ إِلَى مَالٍ وَوَلَدٍ‏.‏ قَالَ فَنَزَلَتْ ‏{‏أَفَرَأَيْتَ الَّذِي كَفَرَ بِآيَاتِنَا وَقَالَ لأُوتَيَنَّ مَالاً وَوَلَدًا * أَطَّلَعَ الْغَيْبَ أَمِ اتَّخَذَ عِنْدَ الرَّحْمَنِ عَهْدًا * كَلاَّ سَنَكْتُبُ مَا يَقُولُ وَنَمُدُّ لَهُ مِنَ الْعَذَابِ مَدًّا * وَنَرِثُهُ مَا يَقُولُ وَيَأْتِينَا فَرْدًا‏}‏‏.‏

ترجمه

یحیی به ما حدیث کرد، وکیع به ما حدیث کرد، از اعمش، از ابوالضحی، از مسروق، از خباب که گفت:

«من آهنگری بودم و عاصی بن وائل به من بدهکار بود، پس نزد او رفتم تا طلبم را بگیرم. او به من گفت: 'هرگز بدهی‌ات را نمی‌پردازم مگر آنکه به محمد ﷺ کافر شوی.' گفتم: 'هرگز به او کافر نخواهم شد تا اینکه بمیری و سپس برانگیخته شوی.' گفت: 'آیا واقعاً پس از مرگ برانگیخته خواهم شد؟ اگر چنین باشد، وقتی با مال و فرزند بازگردم، بدهی‌ات را خواهم پرداخت.' آنگاه این آیات نازل شد: {آیا کسی را دیدی که به آیات ما کافر شد و گفت: «قطعاً به من مال و فرزند داده خواهد شد»؟ آیا از غیب آگاه شده یا نزد رحمان عهدی گرفته است؟ هرگز! آنچه می‌گوید را خواهیم نوشت و عذابش را افزون خواهیم کرد. و ما وارث آنچه او می‌گوید خواهیم بود و او تنهایی نزد ما خواهد آمد.}

ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمه‌شده از عربی.

پیام اصلی

خَبّاب در ایمان خود پایدار ماند، هنگامی که بدهکاری پرداخت بدهی را به انکار دین مشروط کرد.

پیشینه و سبب بیان

خَبّاب بن اَرَت آهنگر بود و از عاص بن وائل طلب داشت. او از پرداخت بدهی خودداری کرد، مگر اینکه خَبّاب محمد ﷺ را انکار کند؛ سپس به باور رستاخیز تمسخر ورزید. روایت این رویداد را با قرآن، آیات ۷۷ تا ۸۰ سورهٔ مریم، مرتبط می‌داند.

توضیح واژه‌های دشوار
آهنگر

پیشه‌وری که آهن را شکل می‌دهد و از آن چیزهایی می‌سازد.

برانگیخته‌شده

کسی که پس از مرگ در روز رستاخیز دوباره زنده می‌شود.

به ارث بردن

در اینجا: آنچه را کسی داشته، سرانجام خدا باقی می‌گذارد؛ انسان تنها در پیشگاه او حاضر می‌شود.

برداشت‌های عالمان

تفسیر آیات تأکید می‌کند که دارایی و فرزندان نشانهٔ لطف خدا یا تضمینی برای سرانجامی امن در آخرت نیستند. عاص بن وائل بدون دانش دربارهٔ امور غیبی و رستاخیز سخن گفت؛ آیات این ادعا را رد می‌کنند و هشدار می‌دهند که سخنان او ثبت می‌شود. دانشمندان همچنین از این ماجرا نتیجه می‌گیرند که طلبکار حق دارد حق خود را مطالبه کند، اما نباید ایمان را وسیلهٔ چانه‌زنی قرار داد.

درس‌هایی برای امروز
  1. حتی هنگامی که کسی برای رسیدن به حقوق یا منافع تو فشار می‌آورد، بر ایمان خود پایدار بمان.
  2. پول یا دیگر حقوق خود را روشن و قانونی مطالبه کن و فریب ارتکاب بی‌عدالتی را نخور.
  3. دارایی و جایگاه را معیار داوری دربارهٔ سرانجام نهایی کسی قرار نده؛ رستاخیز و داوری خدا تعیین‌کننده‌اند.
الْحَدِيثُ الشَّرِيفُ

هر روز یک حدیث، به زبان خودت

اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه می‌دهد؛ حتی به‌صورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.