Sahih al-Bukhari، حدیث 4850
روایتشده توسط Abu Huraira. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
از البخاري تا پیامبر ﷺ
- 1عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍآن را به البخاري روایت کرد
- 2عَبْدُ الرَّزَّاقِ
- 3مَعْمَرٌ
- 4هَمَّامٍ
- 5أَبِي هُرَيْرَةَ
- 6رسول خدا ﷺ
ترتیب مطابق متن عربی این روایت است. صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا عَبْدُ اللَّهِ بْنُ مُحَمَّدٍ، حَدَّثَنَا عَبْدُ الرَّزَّاقِ، أَخْبَرَنَا مَعْمَرٌ، عَنْ هَمَّامٍ، عَنْ أَبِي هُرَيْرَةَ، رضى الله عنه قَالَ قَالَ النَّبِيُّ صلى الله عليه وسلم " تَحَاجَّتِ الْجَنَّةُ وَالنَّارُ فَقَالَتِ النَّارُ أُوثِرْتُ بِالْمُتَكَبِّرِينَ وَالْمُتَجَبِّرِينَ. وَقَالَتِ الْجَنَّةُ مَا لِي لاَ يَدْخُلُنِي إِلاَّ ضُعَفَاءُ النَّاسِ وَسَقَطُهُمْ. قَالَ اللَّهُ تَبَارَكَ وَتَعَالَى لِلْجَنَّةِ أَنْتِ رَحْمَتِي أَرْحَمُ بِكِ مَنْ أَشَاءُ مِنْ عِبَادِي. وَقَالَ لِلنَّارِ إِنَّمَا أَنْتِ عَذَابٌ أُعَذِّبُ بِكِ مَنْ أَشَاءُ مِنْ عِبَادِي. وَلِكُلِّ وَاحِدَةٍ مِنْهُمَا مِلْؤُهَا، فَأَمَّا النَّارُ فَلاَ تَمْتَلِئُ حَتَّى يَضَعَ رِجْلَهُ فَتَقُولُ قَطٍ قَطٍ قَطٍ. فَهُنَالِكَ تَمْتَلِئُ وَيُزْوَى بَعْضُهَا إِلَى بَعْضٍ، وَلاَ يَظْلِمُ اللَّهُ ـ عَزَّ وَجَلَّ ـ مِنْ خَلْقِهِ أَحَدًا، وَأَمَّا الْجَنَّةُ فَإِنَّ اللَّهَ عَزَّ وَجَلَّ يُنْشِئُ لَهَا خَلْقًا ".
عبدالله بن محمد به ما حدیث کرد، عبدالرزاق به ما حدیث کرد، معمر از همام، از ابوهُریره رضی الله عنه خبر داد که گفت: پیامبر ﷺ فرمودند:
«بهشت و دوزخ با یکدیگر مناظره کردند. دوزخ گفت: “من برای متکبران و ستمگران برگزیده شدهام.” بهشت گفت: “مرا چه شده است که جز ضعفا و فرومایگان مردم وارد من نمیشوند؟” سپس الله تبارک و تعالی به بهشت فرمود: “تو رحمت من هستی؛ هر کس از بندگانم را که بخواهم به وسیله تو مورد رحمت قرار میدهم.” و به دوزخ فرمود: “تو تنها عذاب من هستی؛ هر کس از بندگانم را که بخواهم به وسیله تو مجازات میکنم.” و هر یک از آن دو پر خواهد شد. اما دوزخ پر نمیشود تا اینکه الله پای خود را بر آن نهد، آنگاه میگوید: “قَط! قَط! قَط!” (بس است، بس است، بس است). در آن هنگام پر میشود و بخشی از آن به بخش دیگر فشرده میگردد. الله عزوجل به هیچیک از مخلوقاتش ظلم نمیکند. و اما بهشت، همانا الله عزوجل برای آن خلق جدیدی پدید میآورد.»
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
خداوند از روی رحمت خود بهشت را عطا میکند و به هیچکس ستم نمیکند.
کسانی که خود را برتر از دیگران میدانند و از قدرتشان برای ستم به آنان استفاده میکنند.
کسانی که جایگاه اجتماعی یا قدرت دنیوی اندکی دارند؛ جایگاهشان بهخودیخود چیزی از ارزش آنان نزد خدا نمیکاهد.
تعبیری که در اینجا به معنای «بس است، بس است» آمده است.
دانشمندان کلاسیک توضیح میدهند که بهشت و دوزخ در اینجا به شیوهای سخن میگویند که با امور غیب تناسب دارد؛ مؤمن روایت را میپذیرد، بیآنکه خدا را به آفریدگانش تشبیه کند. صفتِ «قدم» خداوند همانگونه که در روایت آمده اثبات میشود، بیآنکه دربارهٔ چگونگی آن پرسیده شود. این حدیث تأکید میکند که فروتنی و جایگاه پایین دنیوی، کسی را از رحمت خدا محروم نمیکند، درحالیکه تکبر و ستمگری پیامدهای سنگینی دارند. داوری خدا عادلانه است: او کسی را بیحق مجازات نمیکند و بهشت را از روی رحمت خود عطا میکند.
- به کسی ستم نکن و با دیگران با تحقیر رفتار نکن؛ تکبر و ستمگری بهصراحت نکوهش شدهاند.
- ارزش افراد را با ثروت، جایگاه یا قدرت نسنج؛ خود نیز در پی فروتنی و فرمانبرداری خالصانه باش.
- بگذار رحمت خدا به تو امید دهد و در عین حال در برابر انتخابها و کردار خود مسئول باش.
این روایت نیز بیان میکند که دوزخ افراد بیشتری میطلبد و با این سخن که دوزخ پر خواهد شد، پیوند دارد.
Sahih al-Bukhari · #4849 (Sahih)این حدیث در باب، بلافاصله در کنار این روایت آمده و آن نیز دربارهٔ دوزخ و پر شدن آن است.
Sahih al-Bukhari · #4851 (Sahih)این روایت دربارهٔ دیدن خداوند در آخرت سخن میگوید و موضوع سرانجام نهایی مؤمنان را کاملتر میکند.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.