Sahih al-Bukhari، حدیث 6162
روایتشده توسط Abu Bakra. متن عربی همراه با ترجمه و توضیح اختصاصی.
به روایت Abu Bakra
صحيح البخاري در مجموع معتبر دانسته میشود.
روایت
حَدَّثَنَا مُوسَى بْنُ إِسْمَاعِيلَ، حَدَّثَنَا وُهَيْبٌ، عَنْ خَالِدٍ، عَنْ عَبْدِ الرَّحْمَنِ بْنِ أَبِي بَكْرَةَ، عَنْ أَبِيهِ، قَالَ أَثْنَى رَجُلٌ عَلَى رَجُلٍ عِنْدَ النَّبِيِّ صلى الله عليه وسلم فَقَالَ " وَيْلَكَ قَطَعْتَ عُنُقَ أَخِيكَ ـ ثَلاَثًا ـ مَنْ كَانَ مِنْكُمْ مَادِحًا لاَ مَحَالَةَ فَلْيَقُلْ أَحْسِبُ فُلاَنًا ـ وَاللَّهُ حَسِيبُهُ ـ وَلاَ أُزَكِّي عَلَى اللَّهِ أَحَدًا. إِنْ كَانَ يَعْلَمُ ".
موسی بن اسماعیل برای ما حدیث کرد، وهیب برای ما حدیث کرد، از خالد، از عبدالرحمن بن ابیبکره، از پدرش که گفت: مردی نزد پیامبر ﷺ از مرد دیگری تمجید کرد. پس ایشان فرمودند:
«وای بر تو! گردن برادرت را بریدی» — این را سه بار فرمودند — «هر یک از شما که ناگزیر از ستایش کسی بود، بگوید: گمان میکنم فلانی چنین است — و خداوند حسابرس اوست — و من هیچکس را در پیشگاه خدا تزکیه نمیکنم.» اگر واقعاً بداند.
ترجمه و توضیح توسط Khutba World، ترجمهشده از عربی.
دیگران را با فروتنی ستایش کنید و داوری نهایی را به الله واگذارید.
هشداری شدید است: ستایش بیش از حد میتواند به شخص آسیب برساند، برای مثال با ایجاد تکبر یا خودپسندی.
ستایش را بهصورت برداشت شخصی بیان کنید، نه حکمی قطعی دربارهٔ باطن شخص.
هیچکس نمیتواند با اطمینان بگوید دیگری کامل یا از کاستیها مبراست؛ الله از حقیقت او آگاه است.
شارحان کلاسیک، از جمله ابن حجر، این هشدار را ناظر به ستایش افراطی و ستایشی میدانند که به شخص آسیب میرساند، نه ممنوعیتی مطلق برای هرگونه قدردانی صادقانه. اگر ستایش لازم باشد، باید با احتیاط سخن گفت، آن را بهعنوان برداشت شخصی بیان کرد و داوری نهایی را به الله واگذاشت. عالمان همچنین تأکید میکنند که نباید با عبارتهای قطعی دربارهٔ پرهیزکاری یا باطن کسی از او ستایش کرد.
- قدردانی کنید، بیآنکه کسی را کامل یا فراتر از نقد بدانید.
- هرگاه ستایش صادقانه و سودمند است، آن را بیان کنید، اما اثرش بر منش شخص را در نظر بگیرید.
- هنگام داوری مثبت بپذیرید که الله از باطن شخص آگاهتر است.
هر روز یک حدیث، به زبان خودت
اپلیکیشن هر روز یک حدیث همراه با توضیح به تو ارائه میدهد؛ حتی بهصورت ویجت روی تلفنت. استفاده از آن رایگان است.